Türkiye'nin Ekonomik Coğrafyası

Türkiye'de bölgesel kalkınma projeleri belirlenirken illerin ekonomik gelişmişlik düzeyleri, coğrafi konumları ve benzer kalkınma ihtiyaçları dikkate alınmaktadır. Doğu Anadolu Projesi (DAP), başlangıçta sadece Doğu Anadolu Bölgesi illerini kapsarken, yapılan revizyonlarla sınırları genişleyerek Türkiye'nin kapsadığı il sayısı bakımından en büyük projesi haline gelmiştir. Buna göre, aşağıdaki illerden hangisi coğrafi olarak İç Anadolu Bölgesi'nde yer almasına rağmen, gelişim stratejileri ve sosyo-ekonomik ihtiyaçları doğrultusunda DAP kapsamına dâhil edilmiştir?

Yeşilırmak ve kollarında meydana gelen kirliliğin önlenmesi, nehrin akış rejiminin düzenlenmesi ve havzadaki erozyonla mücadele edilmesi gibi temel amaçlarla hazırlanan bölgesel kalkınma projesi aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye, dünya genelinde stratejik öneme sahip bazı madenlerin rezervleri bakımından oldukça zengin bir ülkedir. Özellikle cam, deterjan, gıda ve kâğıt sanayisinde yaygın olarak kullanılan, dünyadaki en büyük ikinci doğal rezervinin Ankara'nın Beypazarı ve Kahramankazan ilçelerinde bulunduğu maden aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de hayvancılık faaliyetleri; doğal ortam koşullarına (iklim, yer şekilleri, bitki örtüsü) bağlı olarak gelişen geleneksel yöntemler ile beşerî ve ekonomik faktörlerin (pazar, teknoloji, sanayi) ön plana çıktığı modern yöntemler arasında farklılıklar göstermektedir.

Buna göre, aşağıdaki alanların hangisinde gerçekleştirilen hayvancılık faaliyeti ile bu faaliyetin gelişimindeki temel belirleyici faktör eşleştirmesi yanlıştır?

Türkiye'de madenlerin dağılışı ile jeolojik yapı arasında sıkı bir ilişki vardır. Sanayide hammadde olarak kullanılan birçok maden, belirli bölgelerdeki zengin yataklardan çıkarılmaktadır.

Buna göre; Sivas (Divriği) ve Malatya (Hekimhan) çevresinde Türkiye'nin en önemli yatakları bulunan maden aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin sahip olduğu coğrafi özellikler; hem yer altı kaynaklarının çeşitliliğini hem de yenilenebilir enerji potansiyelini doğrudan etkilemiştir. Ülke ekonomisinde enerji arz güvenliğini sağlamak ve dışa bağımlılığı azaltmak adına yerli kaynakların kullanımına yönelik stratejik politikalar uygulanmaktadır.

Buna göre, Türkiye'nin enerji kaynakları ve bu kaynakların kullanım özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Ekonomik faaliyetler içerisinde enerji kaynaklarının yeri oldukça önemlidir. Türkiye'de bazı enerji kaynaklarının rezervleri oldukça kısıtlıdır ve sadece belirli alanlarda çıkarılmaktadır. Buna göre, Türkiye'de ham petrol üretiminin en yoğun olduğu coğrafi alan aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de uygulanan bölgesel kalkınma projelerinin temel hedefleri, bölgelerin mevcut ekonomik yapıları ve karşılaştıkları kronik sorunlara göre özelleşmektedir. Bazı projeler tarımsal sulamayı merkeze alırken, bir proje özellikle "mevcut ağır sanayi yapısının rehabilite edilmesi, bölge ekonomisinin kömür ve çelik sektörüne olan aşırı bağımlılığının azaltılarak yeni iş sahalarının oluşturulması ve özel sektör yatırımlarının teşvik edilmesi" amacıyla kurgulanmıştır. Bahsedilen bu stratejik hedefler doğrultusunda hazırlanan bölgesel kalkınma projesi aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de turizm alanlarının mekânsal dağılışı; jeolojik yapı, yer şekilleri ve planlanan bölgesel kalkınma projeleri ile yakından ilişkilidir. Özellikle UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan alanların korunması ve turizme kazandırılması sürecinde, bu alanların sahip olduğu litolojik özellikler ve bölgeye yönelik stratejik kalkınma modelleri (BKP) bütüncül bir önem arz eder.

Buna göre, aşağıda verilen il - dahil olduğu bölgesel kalkınma projesi - UNESCO dünya miras alanı - baskın litolojik/karstik yapı eşleştirmelerinden hangisi hatalıdır?

Türkiye'nin dış ticaret verileri (TÜİK) incelendiğinde, ihracat (dış satım) gelirleri içerisinde aşağıdaki mal gruplarından hangisine ait ürünlerin payı günümüzde en yüksektir?

Türkiye'de turizm potansiyelinin daha verimli kullanılması, turizm faaliyetlerinin çeşitlendirilerek yıla yayılması ve bölgesel kalkınmanın sağlanması amacıyla çeşitli stratejik projeler yürütülmektedir. Bu kapsamda Türkiye'nin turizm coğrafyası ve turizm politikaları ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Türkiye'de ulaşım yatırımları, son yıllarda mevcut hatların iyileştirilmesinin yanı sıra stratejik noktalar arasında alternatif koridorlar oluşturmaya odaklanmıştır. Bu projelerden biri olan ve Marmara Denizi'ni çevreleyen otoyol ağını bir 'ring' (halka) haline getiren 1915 Çanakkale Köprüsü, bölgedeki ulaşım dinamiklerini önemli ölçüde değiştirmiştir.

Buna göre, 1915 Çanakkale Köprüsü'nün Türkiye'nin ulaşım sistemine ve ticaretine sağladığı en temel katkı aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de uygulanan bölgesel kalkınma projelerinin hedefleri, bölgelerin sahip olduğu doğal kaynaklar ve ekonomik potansiyeller çerçevesinde belirlenir. Bazı projeler sanayi ve madenciliği dönüştürmeyi hedeflerken, bazıları ise tarımsal sulama kapasitesini artırmaya odaklanır. Söz konusu proje alanında ise kışların uzun ve sert geçmesi, tarım arazilerinin parçalı ve az olması nedeniyle ekonomi büyük oranda hayvancılığa dayanmaktadır. Bu kapsamda projenin öncelikli hedefi; meraların ıslahı, hayvan soylarının iyileştirilmesi ve meralardan elde edilen verimin artırılarak hayvancılığa dayalı sanayinin geliştirilmesidir.

Yukarıda temel hedefleri ve ekonomik gerekçeleri açıklanan bölgesel kalkınma projesi aşağıdakilerden hangisidir?

Zonguldak, Bartın ve Karabük illerini kapsayan ZBK Projesi'nin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de termik santrallerin kuruluş yerleri belirlenirken bazen hammaddeye yakınlık, bazen de ulaşım ve pazarlama olanakları dikkate alınmaktadır. Kırklareli il sınırları içerisinde yer alan Hamitabat Termik Santrali'nde elektrik enerjisi üretmek amacıyla kullanılan temel enerji kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de şeker pancarı tarımının yapıldığı alanlar ile şeker fabrikalarının coğrafi dağılışı incelendiğinde, bu iki unsurun birbirine oldukça yakın ve paralel bir dağılım sergilediği görülmektedir. Bu durumun ortaya çıkmasındaki temel neden aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de uygulanan bölgesel kalkınma projelerinin her birinin bölgeye özgü öncelikli hedefleri bulunmaktadır. Zonguldak, Bartın ve Karabük (ZBK) illerini kapsayan projenin ana çıkış noktası, bölgedeki sanayi ve maden odaklı ekonomik yapının çeşitlendirilmesidir. Buna göre, ZBK projesi kapsamında yürütülmesi planlanan çalışmalar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Türkiye'de suni gübre sanayisinin kuruluş yerleri incelendiğinde; tesislerin büyük bir kısmının Mersin, Bandırma, Samsun ve Kocaeli gibi liman şehirlerinde yoğunlaştığı görülmektedir. Bu dağılışın aksine, Mardin'in Mazıdağı ilçesinde de önemli bir gübre üretim tesisi bulunmaktadır.

Mardin (Mazıdağı)'ndaki bu tesisin kuruluş yeri seçiminde etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Zonguldak-Bartın-Karabük (ZBK) Projesi, bölgedeki madencilik ve ağır sanayiye dayalı ekonomik yapının sürdürülebilirliğini sağlamak ve alternatif ekonomik faaliyetler geliştirmek amacıyla hazırlanmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi ZBK Projesi kapsamında gerçekleştirilmesi planlanan çalışmalardan biri değildir?

Türkiye'de hafifliği ve dayanıklılığı sayesinde uçak, otomobil ve inşaat sanayisinde stratejik bir öneme sahip olan boksit (alüminyum) madeninin en önemli çıkarım ve işleme (tesis) merkezi aşağıdakilerden hangisidir?