Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi
478 soru
Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından bağımsızlığını kazanan devletler arasında yer alan; sahip olduğu geniş nükleer silah envanterini kendi isteğiyle tasfiye ederek dünyada nükleer silahlardan arınma sürecine öncülük eden ve Semey Nükleer Deneme Sahası'nı kapatan Türk Cumhuriyeti aşağıdakilerden hangisidir?
Türkiye'de - dönemini kapsayan siyasi tarihte, parlamenter sistemin işleyişini kesintiye uğratan en önemli gelişmelerden biri Mart Muhtırası'dır. Türk Silahlı Kuvvetleri komuta kademesinin yayımladığı bu muhtıra; anarşi, kardeş kavgası, sosyal ve ekonomik huzursuzluğu gerekçe göstererek mevcut hükümetin istifasını istemiştir.
Bu muhtıra sonucunda görevinden istifa etmek zorunda kalan başbakan aşağıdakilerden hangisidir?
Dünya Ekonomik Bunalımı'nın etkisiyle uluslararası ticarette yaşanan daralmayı aşmak ve döviz rezervlerini korumak isteyen devletler, "malımı alanın malını alırım" ilkesine dayalı yeni bir ticaret modeline yönelmişlerdir.
Bu amaçla uygulanan ve iki ülke arasındaki ticaretin nakit para kullanılmadan, karşılıklı mahsuplaşma yoluyla yürütülmesini sağlayan sistem aşağıdakilerden hangisidir?
II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye, hem sınır güvenliğini korumak hem de savaşın yarattığı ağır ekonomik yükü yönetebilmek amacıyla olağanüstü tedbirler almıştır. Savaşın sonuna doğru ise değişen uluslararası dengeler doğrultusunda dış politikasını ve iç siyasi yapısını yeniden şekillendirmeye başlamıştır. Bu süreçte yaşanan gelişmeler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi 1939-1945 yılları arasındaki döneme ait bir gelişme olarak gösterilemez?
Türkiye'nin 1949 yılında kurulan NATO'ya (Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) üye olma talebi, başlangıçta paktın coğrafi sınırlarının dışında kaldığı gerekçesiyle bazı Batılı devletler tarafından dirençle karşılanmıştır. Bu direncin kırılmasında ve Türkiye'nin 1952 yılında örgüte tam üye olarak kabul edilmesinde etkili olan temel gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
Yumuşama Dönemi'nde Avrupa'da güvenliği ve iş birliğini sağlamak amacıyla hazırlanan Nihai Senet'te yer alan 'sınırların dokunulmazlığı' ilkesi, Sovyetler Birliği'ne aşağıdakilerden hangisine yönelik önemli bir diplomatik avantaj sağlamıştır?
Japonya'da XIX. yüzyılın sonlarında İmparator Mutsuhito liderliğinde başlatılan ve ülkeyi kısa sürede modern bir dünya gücü haline getiren Meiji Restorasyonu sürecinde gerçekleştirilen yenilikler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Soğuk Savaş döneminde, Amerika Birleşik Devletleri tarafından hazırlanan Marshall Planı'na karşılık olarak, yılında Sovyetler Birliği (SSCB) öncülüğünde Doğu Bloku ülkeleri arasında ekonomik iş birliğini ve dayanışmayı sağlamak amacıyla kurulan teşkilat aşağıdakilerden hangisidir?
1961 Anayasası, Türkiye'de demokratik sistemin güçlendirilmesi ve yasama gücünün tek bir meclisin denetimine bırakılmaması amacıyla parlamenter yapıda önemli bir değişikliğe gitmiştir. Bu doğrultuda, Türk parlamento tarihinde ilk kez çift meclisli bir yapı oluşturulmuştur. Buna göre, 1961 Anayasası ile kurulan ve 1980 yılına kadar Millet Meclisi ile birlikte yasama görevini yürüten meclis aşağıdakilerden hangisidir?
Yumuşama Dönemi'nin stratejik yapısını şekillendiren en önemli unsurlardan biri ABD'nin dış politika değişikliğidir. Vietnam Savaşı'nın ülke ekonomisi ve ordusu üzerindeki ağır yükünü hafifletmek isteyen ABD yönetimi, müttefik devletlerin kendi savunmaları için daha fazla sorumluluk alması gerektiğini, ABD'nin ise nükleer koruma ve ekonomik yardım ile yetineceğini ilan etmiştir. Diplomatik tarihte 'Vietnamlaşma' stratejisinin temel dayanağı kabul edilen bu belge aşağıdakilerden hangisidir?
I. Dünya Savaşı'nın sona ermesinin ardından, İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti ile yapılacak barış antlaşmasının şartlarını taslak haline getirmek ve Orta Doğu coğrafyasındaki manda yönetimlerinin (Irak, Filistin, Suriye) sınırlarını kesin olarak belirlemek amacıyla 1920 yılında düzenledikleri uluslararası toplantı aşağıdakilerden hangisidir?
yılında Hokand’da başlayan ve kısa sürede tüm Türkistan coğrafyasına yayılan Basmacı Hareketi, bölgedeki Sovyet Rusya hakimiyetine karşı yürütülen en kapsamlı bağımsızlık mücadelesidir. Enver Paşa’nın katılımı ve Zeki Velidi Togan’ın siyasi çalışmalarıyla uluslararası bir boyut kazanan bu hareketin, uzun yıllar devam etmesine rağmen başarıya ulaşamamasında aşağıdakilerden hangisinin etkisi daha azdır?
Küreselleşen dünyada çevresel sorunların sınır tanımaz bir nitelik kazanması, uluslararası alanda ortak tedbirlerin alınmasını zorunlu kılmıştır. Bu bağlamda, atmosferdeki sera gazı yoğunluğunu iklim sistemine zarar vermeyecek seviyelerde tutmayı amaçlayan ve 1997 yılında imzalanan uluslararası belge aşağıdakilerden hangisidir?
Dünya Savaşı yıllarında Türkiye'de yaklaşık bir milyon yetişkin erkeğin silah altına alınması (büyük seferberlik); üretimde ciddi düşüşlere, gıda darlığına ve devlet harcamalarının olağanüstü artmasına neden olmuştur.
Hükümetin bu sürecin yarattığı ekonomik ve sosyal krizle mücadele etmek amacıyla hayata geçirdiği uygulamalar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
İkinci Dünya Savaşı'nın ardından İngiltere'nin, yaşadığı ekonomik zorluklar nedeniyle Yunanistan ve Türkiye'ye yaptığı yardımları keseceğini bildirmesi üzerine; Batı Bloku'nun liderliğini üstlenen ABD'nin bölgedeki Sovyet yayılmacılığını engellemek ve stratejik boşluğu doldurmak amacıyla 1947 yılında ilan ettiği belge aşağıdakilerden hangisidir?
Türkiye’nin Soğuk Savaş döneminde Batı Bloğu ile olan ilişkilerini güçlendirerek 1952 yılında Kuzey Atlantik İttifakı’na (NATO) tam üye olarak kabul edilmesinde etkili olan temel gelişme aşağıdakilerden hangisidir?
II. Dünya Savaşı'nın ardından dünya, ABD liderliğindeki Batı Bloku ve SSCB liderliğindeki Doğu Bloku olmak üzere iki ana kutba ayrılmıştır. Bu süreçte her iki taraf da kendi ideolojik doğrultusunda siyasi, askeri ve ekonomik teşkilatlanmalara gitmiştir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Soğuk Savaş Dönemi'nde SSCB önderliğinde kurulan Doğu Bloku bünyesindeki oluşumlardan biri değildir?
Soğuk Savaş sürecinde Doğu ve Batı blokları arasındaki gerginliğin azaldığı "Yumuşama (Detente)" döneminin en önemli diplomatik kazanımı olarak kabul edilen; yılında ülkenin katılımıyla imzalanan, devletlerin egemenlik haklarına saygı, toprak bütünlüğünün korunması ve insan haklarına bağlılık gibi temel ilkeleri içeren belge aşağıdakilerden hangisidir?
Dünya Savaşı'nın yarattığı olağanüstü ekonomik baskılar karşısında devletin artan harcamalarını finanse etmek ve ordunun iaşe ihtiyacını güvence altına almak amacıyla yılında yürürlüğe konulan Toprak Mahsulleri Vergisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
1963 yılının Aralık ayında Kıbrıs'ta EOKA militanlarının Türk toplumuna yönelik başlattığı ve tarihe "Kanlı Noel" olarak geçen saldırıların ardından, Lefkoşa'da çatışmaları durdurmak amacıyla barış gücü komutanı İngiliz General Peter Young tarafından harita üzerinde yeşil bir kalemle çizilen ve şehri fiilen ikiye bölen sınır aşağıdakilerden hangisidir?