Milli Mücadele Muharebeler Dönemi
623 soru
Kütahya-Eskişehir Savaşları sırasında Türk ordusunun Yunan taarruzu karşısında daha fazla kayıp vermesini engellemek ve Sakarya Nehri’ni doğal bir savunma hattı olarak kullanmak amacıyla Mustafa Kemal Paşa’nın emriyle gerçekleştirilen stratejik hamle aşağıdakilerden hangisidir?
Kurtuluş Savaşı'nın askerî safhasını sona erdiren Mudanya Ateşkes Antlaşması'na göre; Doğu Trakya Yunan kuvvetlerince tahliye edilecek, İstanbul ve Boğazlar çevresinin yönetimi ise barış antlaşması imzalanıncaya kadar TBMM Hükümeti'ne bırakılacaktır.
Antlaşmada yer alan İstanbul ve Boğazlar'ın TBMM'ye bırakılması maddesinin aşağıdakilerden hangisine kanıt oluşturduğu savunulabilir?
Büyük Taarruz'un ardından diplomatik bir zafer olarak nitelendirilen Mudanya Ateşkes Antlaşması, Türk tarafının taleplerinin büyük bir kısmının kabul edildiği ve Millî Mücadele'nin askeri safhasını bitiren belgedir. Bu antlaşmanın içeriği ve diplomatik süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
İnönü Savaşı'nın kazanılması üzerine Mustafa Kemal Paşa, İsmet Paşa'ya gönderdiği tebrik telgrafında; "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." demiştir. Bu zaferin ardından İtilaf Devletleri arasındaki birlik sarsılmış ve bazı devletler Anadolu'daki politikalarını değiştirmeye başlamıştır. Buna göre, İnönü Savaşı'ndan sonra Anadolu'da işgal ettiği yerleri boşaltmaya başlayan ilk İtilaf Devleti aşağıdakilerden hangisidir?
Büyük Taarruz'un en kritik safhası olan Başkomutanlık Meydan Muharebesi'nde Yunan ordusunun ana kuvvetlerinin Dumlupınar'da kuşatılarak imha edilmesinin ardından, Mustafa Kemal Paşa vakit kaybetmeden 'Ordular, ilk hedefiniz Akdeniz'dir. İleri!' emrini vermiştir.
Bu emrin verilmesindeki ve harekatın büyük bir hızla İzmir yönüne kaydırılmasındaki temel askeri gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?
Lozan Barış Antlaşması'na göre Osmanlı Devleti'nin dış borçları; Osmanlı İmparatorluğu'ndan yılından itibaren ayrılan ve yeni kurulan veya toprak ilhak eden devletler (Yunanistan, Bulgaristan, Arnavutluk, Hicaz vb.) arasında paylaştırılmıştır. Türkiye, bu borçların yaklaşık gibi büyük bir kısmını üstlenmiş, geri kalan miktar ise diğer devletlere hisseleri oranında dağıtılmıştır.
Borçların tasfiyesinde yılının bir başlangıç kriteri (milat) olarak kabul edilmesinin temel tarihsel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
Mudanya Ateşkes Antlaşması sürecinde TBMM Hükümeti'ni İsmet Paşa temsil etmiş; müzakereler sonucunda Doğu Trakya, İstanbul ve Boğazlar'ın savaşılmadan TBMM'ye bırakılması kararlaştırılmıştır. Yunanistan'ın müzakere masasında bizzat yer almayıp İngiltere tarafından temsil edildiği bu süreç, Milli Mücadele'nin askeri safhasını resmen sona erdirmiştir.
Buna göre, Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın diplomatik süreci ve hukuki sonuçları ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
Büyük Taarruz'un askeri bir zaferle sonuçlanmasının ardından İtilaf Devletleri ile TBMM arasında imzalanan ve Milli Mücadele'nin askeri safhasını sona erdiren Mudanya Ateşkes Antlaşması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Batı Cephesi'nde düzenli ordunun Yunan kuvvetleri karşısında aldığı Kütahya-Eskişehir mağlubiyeti, Millî Mücadele’nin en kritik safhalarından biridir. Bu süreçte ordunun tamamen imha olmasını engellemek amacıyla radikal kararlar alınmış, hem askerî hem de toplumsal alanda önemli adımlar atılmıştır.
Buna göre, Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın sonuçları ve bu süreçte yaşanan gelişmelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda düzenli ordunun aldığı mağlubiyet üzerine Türk ordusunun Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi, TBMM’de ve kamuoyunda büyük bir sarsıntıya yol açmıştır. Bu kritik süreçte yaşanan krizin aşılması ve ordunun yeniden yapılandırılması amacıyla gerçekleştirilen faaliyetler arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
Büyük Taarruz’un ardından diplomatik bir zafer niteliği taşıyan Mudanya Ateşkes Antlaşması görüşmelerinde TBMM Hükümeti’ni İsmet Paşa temsil etmiştir. Görüşmelere İngiltere, Fransa ve İtalya doğrudan katılırken; Yunan delegasyonu bir gemide bekleyerek müzakereleri İngiltere aracılığıyla yürütmüştür. Antlaşma sonucunda Doğu Trakya, İstanbul ve Boğazlar savaşılmadan kurtarılmış; ancak Doğu Trakya’ya gönderilecek Türk jandarma birliği sayısı kişi ile sınırlandırılmıştır.
Bu bilgilere ve antlaşmanın genel hükümlerine dayanarak, Mudanya Ateşkes Antlaşması’nın Türk siyasi tarihi açısından doğurduğu en önemli hukuki sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
Kütahya-Eskişehir Savaşları, Milli Mücadele döneminde Batı Cephesi'nde düzenli ordunun aldığı en ağır yenilgi olarak kayıtlara geçmiştir. Bu mağlubiyetin ardından Türk ordusunun Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi kararlaştırılmış; bu stratejik karar hem meclis içerisinde sert tartışmalara yol açmış hem de topyekûn seferberlik halini başlatan olağanüstü adımların atılmasına zemin hazırlamıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın ardından yaşanan bu kriz sürecine ait gelişmelerden biri değildir?
Kurtuluş Savaşı'nın askeri safhasında Doğu Anadolu'daki Ermeni faaliyetleri, Kolordu'nun kararlı müdahalesiyle durdurulmuş ve bunun sonucunda Aralık 'de Gümrü Antlaşması imzalanmıştır. Bu antlaşma, Ankara hükümetinin siyasi varlığını pekiştiren ve dış politikada elini güçlendiren bir dönüm noktası olarak kabul edilir.
Gümrü Antlaşması'nın Milli Mücadele tarihindeki yeri ve etkileri düşünüldüğünde, antlaşmanın sonuçlarına dair aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Milli Mücadele Dönemi’nde, Kuva-yı Milliye birliklerinin sevk ve idaresinde yaşanan aksaklıklar ve Gediz Taarruzu’nun başarısızlıkla sonuçlanması, düzenli ordunun kurulması sürecini hızlandırmıştır. Bu gelişmenin hemen ardından, Batı Cephesi’nde askeri disiplini sağlamak ve koordinasyonu artırmak amacıyla TBMM tarafından alınan organizasyonel karar aşağıdakilerden hangisidir?
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda Türk ordusunun yenilgi alarak Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi üzerine TBMM'de sert tartışmalar yaşanmış ve meclisin Kayseri'ye taşınması gündeme gelmiştir. Bu bunalımı aşmak ve ordunun ihtiyaçlarını hızlıca karşılamak amacıyla, meclisin yasama ve yürütme yetkilerini üç ay süreyle Mustafa Kemal Paşa'ya devreden yasal düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinde Avrupalı devletler, azınlık haklarını bahane ederek sık sık devletin iç işlerine müdahale etmiş ve bu durum egemenlik haklarını zedelemiştir.
Lozan Barış Antlaşması’nda bu müdahalelerin önünü kesmek ve tam bağımsızlığı sağlamak amacıyla azınlıklar konusunda alınan temel karar aşağıdakilerden hangisidir?
I. İnönü Muharebesi’nin kazanılması, TBMM Hükümeti’nin hem halk nezdindeki otoritesini güçlendirmiş hem de uluslararası alanda diplomatik başarılar kazanmasını sağlamıştır. Bu süreçte yaşanan gelişmeler öğrenci dostu bir yaklaşımla 'TALİM' koduyla sembolize edilmektedir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi I. İnönü Savaşı’nın sonuçları arasında yer alan ulusal (iç siyasi) bir gelişmedir?
Doğu Cephesi'nde Kazım Karabekir komutasındaki Kolordu'nun Ermeni güçlerine karşı kazandığı askeri başarının ardından imzalanan Gümrü Antlaşması'nın; Ermenistan'ın Misak-ı Milli'yi tanıması ve TBMM'nin geçersiz saydığı antlaşmaları (Sevr gibi) kendisinin de tanımayacağını kabul etmesi gibi hükümleri bulunmaktadır.
Buna göre Gümrü Antlaşması'nın TBMM Hükümeti açısından en önemli diplomatik sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Milli Mücadele Dönemi’nde Güney Cephesi’nde Sütçü İmam (Maraş), Şahin Bey (Antep) ve Ali Saip Bey (Urfa) gibi yerel kahramanların öncülüğünde yürütülen halk direnişinin askeri ve diplomatik süreci dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu sürece dair yanlış bir bilgidir?
Milli Mücadele Dönemi'nde Batı Cephesi'nde görev yapan Kuva-yı Milliye birliklerinin kaldırılarak yerine TBMM tarafından düzenli ordunun kurulmasına karar verilmesinde etkili olan en temel askerî gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?