Noktalama İşaretleri

116 soru

Eski İstanbul ( ) tarihî dokusu ( ) daracık sokakları ve cumbalı evleriyle adeta bir müze gibidir ( ) burada zaman ( ) insanı sessizce geçmişe götürür ( )

Bu cümlede yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( . ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( : ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( ... )

( ; ) ( ; ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevap

Doğru sıralama; noktalı virgül, virgül, noktalı virgül, virgül ve nokta şeklindedir.

Cümlenin yapısı incelendiğinde, ilk bölümde 'Eski İstanbul' öznesinden sonra virgülle ayrılmış tamlamalar geldiği için özneyi belirginleştirmek adına noktalı virgül kullanılmıştır. İkinci kısım ise kendi içinde virgül bulunan bir sıralı cümle yapısıdır; bu iki bağımsız cümleyi birbirine bağlamak için küçük harfle devam eden 'burada' sözcüğünden önce noktalı virgül kullanılması TDK kuralları gereğidir. 'Zaman' öznesi de vurgu amaçlı virgülle ayrılmış, cümle nokta ile tamamlanmıştır.

Adım Adım Çözüm

Özne analizi yapılması

Cümlenin öznesi olan 'Eski İstanbul'dan sonra gelen ögeler arasında virgül (tarihî dokusu, daracık sokakları) bulunduğu için, özneyi bu ögelerden ayırmak amacıyla ilk boşluğa noktalı virgül (;) getirilmelidir.

TDK'ye göre ikiden fazla eş değer ögeler arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konulabilir.

Eş görevli ögelerin belirlenmesi

'Tarihî dokusu' ve 'daracık sokakları' ifadeleri eş görevli söz öbekleri olduğu için aralarına virgül (,) konmalıdır.

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.

Sıralı cümle bağlantısının incelenmesi

'gibidir' kelimesinden sonra gelen 'burada' sözcüğü küçük harfle başladığı için bu bir sıralı cümledir. İlk cümle kendi içinde virgül barındırdığı için iki cümleyi ayırmak üzere üçüncü boşluğa noktalı virgül (;) getirilmelidir.

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

İkinci cümlenin öznesinin işaretlenmesi

İkinci cümledeki 'zaman' öznesi yüklemden uzak düştüğü için vurgulanmak amacıyla virgül (,) ile ayrılmalıdır.

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için virgül kullanılır.

Cümle sonu işareti

Cümle anlamca tamamlandığı ve yüklemi bulunduğu için sonuna nokta (.) konmalıdır.

Tamamlanmış cümlelerin sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Ögeleri arasında virgül bulunan cümlelerde öznenin ve sıralı cümlelerin noktalı virgül ile ayrılması.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 42Soru →

Kitap ( ) zihni geliştiren en önemli araçtır ( ) düzenli okuma alışkanlığı kişiye yeni ufuklar açar ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

( , ) ( ; ) ( . )

( ; ) ( , ) ( . )

( , ) ( : ) ( . )

( , ) ( , ) ( . )

( ; ) ( : ) ( ! )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( , ) ( ; ) ( . )

Cevap

Cümlenin öznesi olan 'Kitap' sözcüğünden sonra virgül, içerisinde virgül barındıran iki bağımsız cümleyi ayırmak için noktalı virgül ve sonuna nokta getirilmelidir.

Türk Dil Kurumu kurallarına göre, özneden sonra virgül kullanılması yaygın bir kuraldır. Eğer bu cümlenin devamında gelen diğer bağımsız cümle ile arasında bir hiyerarşi kurmak gerekiyorsa ve ilk cümlede virgül varsa, bu iki bölümü ayırmak için noktalı virgül tercih edilir.

Adım Adım Çözüm

Özneyi belirleme

Cümlenin başında yer alan 'Kitap' kelimesinden sonra (,) işareti konur.

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi vurgulamak için virgül kullanılır.

Sıralı cümle yapısını kontrol etme

İki cümleyi birbirinden ayırmak için (;) işareti konur.

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için virgül yerine noktalı virgül kullanılır.

Cümle sonunu işaretleme

Metnin sonuna (.) işareti konur.

Anlamca ve yapıca tamamlanmış cümlenin sonuna nokta getirilir.

Anahtar Kavram

Sıralı cümlelerde noktalı virgül ve virgülün görev ayrımı.

Soru 43Soru →

Geleneksel Türk sanatlarının en zarifi kabul edilen ebru ( ) sadece bir boyama tekniği değildir ( ) sabrın ( ) estetiğin ve ruhun suya yansımasıdır ( ) Bu sanatın icrasında kullanılan malzemelerden bazıları şunlardır ( ) kitre, öd, toprak boya ve at kılından fırçalar.

Bu parçada ayraçlarla ( ) belirtilen yerlere, aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

( , ) ( ; ) ( , ) ( . ) ( : )

( , ) ( , ) ( , ) ( . ) ( : )

( ; ) ( , ) ( , ) ( . ) ( : )

( , ) ( ; ) ( , ) ( . ) ( ; )

( , ) ( ; ) ( ; ) ( . ) ( : )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( , ) ( ; ) ( , ) ( . ) ( : )

Cevap

Virgül, noktalı virgül, virgül, nokta ve iki nokta şeklinde sıralanan seçenek doğrudur.

Metinde ilk boşluk yüklemden uzak kalan özneyi ayırmak için virgüle ihtiyaç duyar. İkinci boşlukta ise iki ayrı cümle (yargı) vardır ve bu cümlelerin içinde virgül kullanıldığı için ayırıcı olarak noktalı virgül gereklidir. Üçüncü boşlukta eş görevli sözcükler virgülle ayrılır. Dördüncü boşlukta cümle bittiği için nokta, beşinci boşlukta ise örnekler başlayacağı için iki nokta kullanılır.

Adım Adım Çözüm

Özne tespiti yapılması

Virgül ( , )

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi (ebru) belirtmek için virgül kullanılır.

Sıralı cümle yapısının incelenmesi

Noktalı Virgül ( ; )

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri (değildir / yansımasıdır) birbirinden ayırmak için noktalı virgül konur.

Eş görevli sözcüklerin tespiti

Virgül ( , )

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime gruplarını (sabrın, estetiğin) ayırmak için virgül kullanılır.

Cümle sonu kontrolü

Nokta ( . )

Yargı tamamlanmış ve sonraki cümle büyük harfle başlamış olduğu için nokta kullanılır.

Örnekleme öncesi işaret tespiti

İki Nokta ( : )

Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta konur.

Anahtar Kavram

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümlelerin ayrımında noktalı virgülün kullanımı ve örnekleme öncesi iki nokta kuralı.

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgülün 'tür ve takımları ayırma' göreviyle ilgili soruları inceleyerek pekiştirme yapabilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 44Soru →

Noktalama işaretlerinin kullanımı, metnin anlamını ve akışını doğrudan etkiler. Bu kurallara uyulmaması hem anlam karmaşasına hem de dilin yanlış kullanımına yol açar.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün (,) kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

Resmî yazışmalarda kullanılan dil ve üslup, kurumun kurumsal kimliğini ve ciddiyetini doğrudan yansıtır.

Bir yönetici hem personelin motivasyonunu yüksek tutmalı, hem de çalışma ortamındaki disiplini sağlamalıdır.

Dosyadaki eksiklikler tamamlanıp ilgili birime teslim edilince inceleme süreci resmen başlatılmış oldu.

Başarı; sabır, kararlılık ve disiplinli çalışma gibi temel değerlerin bir araya gelmesiyle mümkün olur.

Yapılan mülakatlar sonucunda adayların yetkinlikleri yeterli bulunmazsa yedek listedeki isimler değerlendirilecektir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bir yönetici hem personelin motivasyonunu yüksek tutmalı, hem de çalışma ortamındaki disiplini sağlamalıdır.

Cevap

Bir yöneticinin personelin motivasyonunu yüksek tutması ve disiplini sağlaması gerektiğini belirten cümlede, 'hem... hem...' tekrarlı bağlacı arasında virgül kullanılarak hata yapılmıştır.

Doğru cevap olan seçenekte 'hem... hem...' tekrarlı bağlacı kullanılmıştır. Türk Dil Kurumu'nun (TDK) güncel noktalama kurallarına göre; 'hem... hem...', 'ya... ya...', 'ne... ne...' gibi tekrarlı bağlaçların arasına, önüne veya arkasına virgül konulması bir noktalama hatasıdır.

Adım Adım Çözüm

Seçeneklerdeki cümlelerin noktalama yapıları incelenir.

B seçeneğinde 'hem... hem...' tekrarlı bağlacının bulunduğu tespit edilir.

Tekrarlı bağlaçlar, cümle ögelerini birbirine bağlarken araya başka bir noktalama işareti almazlar.

TDK'nin virgülün kullanılmayacağı yerlere dair kuralları hatırlanır.

Tekrarlı bağlaçlar (ya... ya, hem... hem, ne... ne vb.), şart ekleri (-sa/-se) ve tek zarf-fiil eklerinden sonra virgül kullanılmadığı teyit edilir.

Bu kurallar Türkçenin standart yazım ve noktalama disiplini için esastır.

Yanlış kullanımın olduğu seçenek işaretlenir.

B seçeneğindeki virgülün gereksiz olduğu belirlenir.

Bağlaçlar zaten bağlama görevini üstlendiği için ek bir noktalama işaretine ihtiyaç duymazlar.

Anahtar Kavram

Virgülün Kullanılmadığı Durumlar

İpuçları

Cümlelerdeki bağlaçlara ve ek fiil durumlarına dikkat edin.

Tekrarlı bağlaçlar (hem... hem, ne... ne) ve şart eki (-sa/-se) içeren bölümleri TDK kuralları çerçevesinde inceleyin.

Bağlaçların bulunduğu yerde virgül kullanımı genellikle bir hata göstergesidir.

Daha Fazla Pratik

Zarf-fiil ve şart eklerinden sonra hangi durumlarda virgül gelip gelmeyeceğini TDK kılavuzundan tekrar edebilirsiniz.

Tahmini Süre:50s

Soru 45Soru →

Edebiyat ( ) toplumun ( ) tarihin ( ) kültürün birikimini yarınlara taşır ( ) o ( ) insanlığın ortak hafızasıdır ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

( , ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( : ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( ; ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevap

Cümledeki yapısal ilişkiler gereği noktalı virgül, virgül, virgül, noktalı virgül, virgül ve nokta dizilimi doğru olan seçenektir.

Cümledeki 'Edebiyat' öznesinden sonra 'toplumun, tarihin, kültürün' şeklinde virgülle ayrılmış eş görevli öğeler geldiği için özneyi bu listeden ayırmak adına ilk boşluğa noktalı virgül (;) getirilmelidir. Ardından gelen tamlayanlar eş görevli olduğu için aralarına virgül (,) konur. 'taşır' ve 'hafızasıdır' yüklemleriyle birbirine bağlanan iki cümle bir sıralı cümle yapısı oluşturur; her iki cümlenin kendi içinde virgül/noktalı virgül barındırması, bu iki cümleyi birbirinden ayırmak için noktalı virgül (;) kullanımını zorunlu kılar. İkinci cümledeki 'o' öznesi virgülle belirtilir ve cümle nokta ile tamamlanır.

Adım Adım Çözüm

Cümlenin öge yapısını ve anlam ilişkilerini analiz etme.

Cümlenin iki ana kısımdan (sıralı cümle) oluştuğu ve ilk kısımda 'toplumun, tarihin, kültürün' şeklinde bir tamlayan dizisi olduğu belirlenmiştir.

Noktalama işaretlerini doğru yerleştirmek için cümlenin hiyerarşisini anlamak gerekir.

Özneden sonraki ilk boşluğu değerlendirme.

Noktalı virgül (;) seçilmiştir.

TDK kuralına göre, ikiden fazla eş değer ögesi arasında virgül bulunan cümlelerde özneden (Edebiyat) sonra anlam karışıklığını önlemek için noktalı virgül kullanılabilir.

Eş görevli kelimeler arasındaki boşlukları doldurma.

İkinci ve üçüncü boşluklara virgül (,) getirilmiştir.

Birbirini takip eden eş görevli tamlayanları ayırmak için virgül kullanılır.

Sıralı cümleleri ayıran dördüncü boşluğu değerlendirme.

Noktalı virgül (;) seçilmiştir.

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Son iki boşluğu belirleme.

Beşinci boşluğa virgül (,), altıncıya nokta (.) getirilmiştir.

İkinci cümlede özneyi (o) belirtmek için virgül kullanılır ve yargı tamamlandığı için nokta ile bitirilir.

Anahtar Kavram

Özneden Sonra Noktalı Virgül ve Sıralı Cümlelerde Noktalama

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 46Soru →

Modernist yazar (I) zaman (II) mekân ve olay örgüsünü gelenekselin dışında kurgulamış (III) yapıtlarında (IV) her zamanki gibi (V) bireyin iç dünyasındaki karmaşayı yansıtmıştır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

(; ) ( , ) (; ) ( , ) ( , )

(, ) ( , ) (; ) ( , ) ( , )

(; ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , )

(; ) ( , ) (: ) ( , ) ( , )

(, ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (; ) ( , ) (; ) ( , ) ( , )

Cevap

Cümledeki boşluklara sırasıyla noktalı virgül, virgül, noktalı virgül, virgül ve virgül getirilmelidir.

Doğru seçenekteki işaretler TDK'nin güncel noktalama rehberine tam uyum sağlar. Birinci boşlukta 'Modernist yazar' öznesini kendisinden sonra gelen 'zaman, mekân' listesinden ayırmak için noktalı virgül kullanılmıştır. İkinci boşluk eş görevli sözcükleri ayırır. Üçüncü boşluk, bünyesinde noktalama işareti bulunan iki ana cümleyi ayırarak karışıklığı önler. Son iki boşluk ise ara sözü belirginleştirir.

Adım Adım Çözüm

Özne ve eş görevli sözcük ayrımını yapın.

(I) numaralı yere noktalı virgül (;), (II) numaralı yere virgül (,) gelmelidir.

TDK kurallarına göre, ikiden fazla eş değer öge arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konabilir; eş görevli kelimeler ise virgülle ayrılır.

Sıralı cümlelerin sınırını belirleyin.

(III) numaralı yere noktalı virgül (;) gelmelidir.

Ögeleri arasında virgül bulunan (veya noktalı virgülle öznesi ayrılmış) sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için aradaki bağlantı noktasına noktalı virgül konur.

Ara söz yapısını tespit edin.

(IV) ve (V) numaralı yerlere virgül (,) gelmelidir.

'Her zamanki gibi' ifadesi bir ara sözdür ve ara sözler cümle içinde her iki yanından virgül (veya kısa çizgi) ile ayrılır.

Anahtar Kavram

Noktalı Virgülün Özne ve Sıralı Cümlelerdeki Kullanım Hiyerarşisi

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgülün 'tür ve takımları ayırma' görevi ile ilgili soruları çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 47Soru →

Eski bir kütüphanenin rafları arasında dolaşırken şunları hissedersiniz ( ) huzur ( ) merak ve hayranlık ( ) Tozlu kitapların kokusu ( ) sizi geçmişin derinliklerine götürür ( ) farklı dünyaların kapılarını aralar.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

(:) (,) (.) (,) (;)

(;) (,) (.) (,) (;)

(:) (,) (...) (,) (;)

(:) (,) (.) (,) (,)

(,) (,) (.) (,) (;)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (,) (.) (,) (;)

Cevap

Doğru noktalama dizisi (:) (,) (.) (,) (;) şeklindedir.

Cümle yapısı incelendiğinde; ilk bölümde 'şunları hissedersiniz' ifadesiyle bir açıklama/liste başlatıldığı için iki nokta konması uygundur. Liste içindeki 'huzur' ve 'merak' kelimeleri eş görevli olduğu için virgülle ayrılırken, 've' bağlacı listenin bittiğini bildirdiği için sonuna nokta konur. İkinci cümlede 'Tozlu kitapların kokusu' özne görevindedir ve virgülle ayrılmıştır; bu cümlenin devamındaki diğer yüklemle bağlantısı, ögelerinde virgül bulunduğu için noktalı virgül ile sağlanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

Açıklama ihtiyacını belirleme

İki nokta (:)

'Şunları hissedersiniz' ifadesinden sonra bir liste/açıklama geleceği için iki nokta kullanılmalıdır.

Eş görevli sözcükleri ayırma

Virgül (,)

'Huzur' ve 'merak' sözcükleri eş görevli olduğu için aralarına virgül konur.

Listenin sonunu belirleme

Nokta (.)

'Ve' bağlacı listenin bittiğini gösterdiği için sonuna üç nokta değil, nokta konmalıdır.

Özneyi vurgulama

Virgül (,)

'Tozlu kitapların kokusu' cümlenin öznesi olduğundan yüklemden uzak düşen özneyi belirtmek için virgül kullanılır.

Sıralı cümleleri ayırma

Noktalı virgül (;)

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümlelerin noktalı virgülle ayrılması ve açıklama öncesi iki nokta kullanımı.

Soru 48Soru →

Usta yazar ( ) yapıtlarında kurguyu ( ) gerçeği ( ) hayali büyük bir titizlikle harmanlamış ( ) dil ( ) teknik ve içerik bakımından kusursuz bir anlatıma ulaşmıştır.

Bu cümlede yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

(;) (,) (,) (;) (,)

(,) (,) (,) (;) (,)

(;) (,) (,) (,) (,)

(,) (,) (,) (,) (,)

(;) (;) (,) (;) (,)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (;) (,) (,) (;) (,)

Cevap

Sırasıyla noktalı virgül, virgül, virgül, noktalı virgül ve virgül getirilmelidir.

Cümlede özne olan 'Usta yazar' ifadesinden sonra gelen ögeler virgülle ayrıldığı için özneyi belirginleştirmek adına ilk boşluğa noktalı virgül (;) getirilmiştir. Ardından sıralanan 'kurguyu, gerçeği, hayali' nesneleri eş görevli oldukları için aralarına virgül (,) almıştır. Cümlenin iki ana gövdesini (sıralı cümleleri) bağlayan 'harmanlamış' yükleminden sonra, cümle içinde virgül kullanıldığı için noktalı virgül (;) tercih edilmiştir. Son kısımdaki 'dil, teknik ve içerik' grubu da eş görevli olduğu için araya virgül (,) konmuştur.

Adım Adım Çözüm

Özne analizi yapılması

Cümlenin öznesi 'Usta yazar'dır. Özneden hemen sonra gelen nesne grubu (kurguyu, gerçeği, hayali) kendi içinde virgüllerle ayrılmıştır.

TDK kuralına göre, ikiden fazla eş değer öge arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konabilir.

Eş görevli sözcüklerin belirlenmesi

Birinci cümledeki 'kurguyu, gerçeği, hayali' ve ikinci cümledeki 'dil, teknik ve içerik' ifadeleri eş görevli ögelerdir.

Art arda sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.

Sıralı cümle yapısının incelenmesi

Cümle 'harmanlamış' ve 'ulaşmıştır' yüklemleriyle kurulan iki ana kısımdan (sıralı cümle) oluşmaktadır.

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Noktalı Virgül ve Virgülün Hiyerarşik Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgülün özne vurgulama ve sıralı cümle ayırma görevlerini pekiştirmek için TDK'nın en güncel örneklerini inceleyiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 49Soru →

Anadolu ( ) tarihi ( ) kültürü ve doğasıyla bir bütündür ( ) bu coğrafyanın her köşesi ( ) ziyaretçilerini adeta büyüler ( ) onları farklı dünyalara taşır.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , )

( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( , )

( ; ) ( , ) ( . ) ( , ) ( , )

( : ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( , )

( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( , )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( , )

Cevap

Sırasıyla noktalı virgül, virgül, noktalı virgül, virgül ve virgül getirilmelidir.

Doğru seçenek, TDK'nin en güncel noktalama kurallarını yansıtmaktadır. 'Anadolu' öznesinden sonra noktalı virgül kullanılması, cümlede daha sonra gelen 'tarihi, kültürü' gibi virgülle ayrılmış eş görevli ögelerle öznenin karışmasını önler. Sıralı cümlelerin bağlandığı noktada ise cümlelerin kendi içinde virgül barındırması nedeniyle noktalı virgül kullanımı zorunludur.

Adım Adım Çözüm

Birinci boşluğun analizi

Noktalı Virgül (;)

TDK'nin 'İkiden fazla eş değer ögeler arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konabilir.' kuralı gereği 'Anadolu' öznesi noktalı virgül ile ayrılmalıdır.

İkinci boşluğun analizi

Virgül (,)

Eş görevli sözcükleri (tarihi, kültürü) ayırmak için virgül kullanılır.

Üçüncü boşluğun analizi

Noktalı Virgül (;)

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri (ilk cümle ve ikinci cümle) birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Dördüncü boşluğun analizi

Virgül (,)

İkinci cümlenin öznesi olan 'bu coğrafyanın her köşesi' ifadesini vurgulamak için virgül kullanılır.

Beşinci boşluğun analizi

Virgül (,)

Aynı özneye bağlı sıralı eylemleri (büyüler, taşır) ayırmak için virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Özneden sonra noktalı virgül kullanımı ve sıralı cümlelerin ayrımı

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 50Soru →

Noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili kurallar dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir noktalama yanlışı yapılmıştır?

Sevinçten, heyecandan içim içime sığmıyor; bağırmak, kahkahalar atmak istiyordum.

Eğer bu raporu vaktinde bitirip, toplantıya yetiştirebilirsek hepimiz derin bir nefes alacağız.

Sanatçı; toplumun dertlerini, sevinçlerini ve umutlarını kendi süzgecinden geçirerek yansıtır.

"Yarın sabah erkenden yola çıkarız," dedi ve sessizce odasına çekildi.

Yeni bir işe başlarken şunlara dikkat etmelisiniz: dürüstlük, azim ve sabır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eğer bu raporu vaktinde bitirip, toplantıya yetiştirebilirsek hepimiz derin bir nefes alacağız.

Cevap

Raporun vaktinde bitirilip toplantıya yetiştirilmesinden bahseden cümlede, zarf-fiilden sonra virgül kullanılması hatalıdır.

Türk Dil Kurumu yazım ve noktalama kurallarına göre, cümle içerisinde tek başına kullanılan zarf-fiillerden sonra virgül konulmaz. İncelenen cümlede 'bitirip' bir zarf-fiildir ve kendisinden sonra gelen 'yetiştirebilirsek' bir zarf-fiil değil, şart kipiyle çekimlenmiş bir fiildir. Bu nedenle 'bitirip' sözcüğünden sonra virgül kullanılması kurala aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

Cümledeki fiilimsileri ve ekleri belirleyin.

'bitirip' kelimesi -ip zarf-fiil ekini almıştır; 'yetiştirebilirsek' ise -sa/-se şart kipiyle çekimlenmiş bir fiildir.

Zarf-fiillerden sonra virgül gelip gelmeyeceğini belirlemek için cümlede kaç tane zarf-fiil olduğunu saptamak gerekir.

Türk Dil Kurumu'nun (TDK) zarf-fiillerle ilgili noktalama kuralını uygulayın.

TDK kuralına göre, metin içinde zarf-fiil eki almış kelimelerden sonra virgül konmaz; ancak ardı ardına gelen zarf-fiiller varsa aralarına virgül konur.

Cümlede 'bitirip' zarf-fiilinden sonra başka bir zarf-fiil gelmediği için virgül kullanımı kural ihlalidir.

Şart eki almış sözcüklerden sonraki virgül kuralını kontrol edin.

TDK'ye göre şart ekinden (-sa/-se) sonra da virgül konmaz.

Söz konusu cümlede hem zarf-fiil hem de şart eki kullanımı üzerinden bir karmaşa yaratılarak yanlış uygulama yapılmıştır.

Anahtar Kavram

Zarf-fiil ve Şart Eklerinden Sonra Virgül Kullanımı

Alternatif Yöntem

Cümlede virgülün yanlış kullanılıp kullanılmadığını anlamak için cümleyi virgülsüz okuyun; eğer anlamda bir daralma veya karışıklık olmuyorsa ve TDK'nin yasakladığı (bağlaçlar, zarf-fiiller, şart ekleri sonrası) yerlerden biriyse yanlışlık kesinleşir.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 51Soru →

Modern şehir hayatı ( ) insanı her geçen gün doğadan biraz daha uzaklaştırıyor ( ) karmaşanın içinde kaybolan birey ( ) huzuru artık parklarda ( ) ormanlarda ve deniz kenarlarında arıyor ( )

Bu cümlede parantezle belirtilen yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

( ; ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( ; ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( ; ) ( , ) ( ; ) ( . )

( , ) ( : ) ( , ) ( , ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( , ) ( ; ) ( , ) ( , ) ( . )

Cevap

Virgül, noktalı virgül, virgül, virgül ve nokta şeklinde sıralanan seçenek doğrudur.

Verilen cümlede iki ayrı yüklem ('uzaklaştırıyor' ve 'arıyor') bulunmaktadır. İlk cümlenin öznesinden sonra virgül konulmuştur. İkinci cümlede de özne ve dolaylı tümleçler ('parklarda, ormanlarda') arasında virgüller bulunduğu için, bu iki ana cümleyi ayırmak için 'noktalı virgül' kullanılması dil bilgisi kuralları gereğidir. Sonuç olarak ( , ) ( ; ) ( , ) ( , ) ( . ) dizilimi kurallara tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

Özne belirlenir ve uygun işaret konur.

İlk boşlukta 'Modern şehir hayatı' öznesinden sonra virgül (,) getirilmelidir.

Yüklemden uzak düşmüş özneyi belirtmek için virgül kullanılır.

Sıralı cümlelerin yapısı incelenir.

İkinci boşlukta 'uzaklaştırıyor' kelimesinden sonra noktalı virgül (;) getirilmelidir.

Öğeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

İkinci cümlenin öznesi ayrılır.

Üçüncü boşlukta 'birey' öznesinden sonra virgül (,) getirilmelidir.

İkinci cümlenin öznesini belirginleştirmek için virgül kullanımı uygundur.

Eş görevli sözcükler tespit edilir.

Dördüncü boşlukta 'parklarda' ve 'ormanlarda' sözcükleri arasına virgül (,) konur.

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime gruplarını ayırmak için virgül kullanılır.

Cümle sonu işareti belirlenir.

Beşinci boşluğa nokta (.) konur.

Anlamca tamamlanmış, haber kipiyle çekimlenmiş cümlenin sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Sıralı cümlelerde noktalı virgül ve virgül hiyerarşisi

Alternatif Yöntem

Cümledeki ana bağlamı ikiye bölün. Eğer her iki parça kendi içinde virgül barındırıyorsa, bu iki parçayı birbirine bağlayan orta nokta mutlaka 'noktalı virgül' olmalıdır. Bu kural, seçenekleri hızla elemenizi sağlar.

Tahmini Süre:55s

Soru 52Soru →

Sanatın amacı ( ) doğayı aynen yansıtmak değil ( ) onu yeniden kurgulamaktır ( ) bu yüzden sanatçı şu üç ilkeyi asla unutmamalıdır ( ) Samimiyet ( ) özgünlük ve tutarlılık.

Bu parçada yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?

(,) (;) (;) (:) (,)

(,) (,) (;) (:) (,)

(;) (;) (;) (:) (,)

(,) (;) (:) (:) (,)

(,) (;) (;) (;) (,)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (,) (;) (;) (:) (,)

Cevap

Yay ayraç içindeki yerlere sırasıyla virgül, noktalı virgül, noktalı virgül, iki nokta ve virgül getirilmelidir.

Doğru seçenekte belirtilen işaretler TDK kurallarıyla tam uyumludur: Özneden sonra virgül kullanılmış; cümlenin ilk kısmında virgül olduğu için iki ana yargı noktalı virgül ile ayrılmış; ardından gelen sonuç cümlesi yine noktalı virgül ile bağlanmış; sayılacak ilkelerden önce iki nokta konulmuş ve son olarak örnekler virgül ile sıralanmıştır.

Adım Adım Çözüm

Özne tespiti ve ayrımı

(,)

Cümlenin öznesi olan 'Sanatın amacı' ifadesini yüklemden uzak düştüğü ve vurgulanmak istendiği için virgül ile ayırırız.

Sıralı cümlelerde karşıtlık ayrımı

(;)

Ögeleri arasında virgül bulunan (1. boşlukta olduğu gibi) sıralı cümleleri veya anlamca zıtlık bildiren ifadeleri ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Sonuç bildiren cümlenin ayrımı

(;)

Önceki bölümlerinde virgül kullanılmış olan bir metinde, yeni bir yargıya (bu yüzden...) bağlanan bölümü ayırmak için noktalı virgül tercih edilir.

Açıklama/Örnekleme başlangıcı

(:)

Kendisinden sonra örnek verilecek veya açıklama yapılacak cümlelerin sonuna iki nokta konur.

Eş görevli sözcük dizimi

(,)

Ardarda sıralanan eş görevli sözcükleri (samimiyet, özgünlük) birbirinden ayırmak için virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Noktalı Virgül ve İki Nokta Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgülün 'özneden sonra kullanım' kuralını (diğer ögelerle karışmaması için) pekiştirmek adına benzer karmaşık cümle yapılarını inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 53Soru →

Proje yönetimi ( ) planlama ( ) uygulama ve denetleme aşamalarından oluşan dinamik bir süreçtir ( ) bu süreçte yönetici ( ) kaynakları verimli kullanarak hedeflere ulaşmaya çalışır ( )

Bu parçada parantezle ( ) belirtilen yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( : ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( ; ) ( ; ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( ; ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevap

Parantezle belirtilen yerlere sırasıyla noktalı virgül (;), virgül (,), noktalı virgül (;), virgül (,) ve nokta (.) getirilmelidir.

Cümlede 'Proje yönetimi' öznesinden sonra virgülle ayrılmış eş görevli sözcükler (planlama, uygulama...) geldiği için özne noktalı virgülle ayrılmalıdır. 'Planlama' ve 'uygulama' eş görevli sözcükler olduğundan aralarına virgül konur. Cümlenin devamındaki 'bu süreçte...' ile başlayan yapı, önceki kısımla anlamca bağlı bir sıralı cümledir ve her iki tarafın kendi içinde virgülü olduğu için bağlantı noktalı virgülle sağlanır. İkinci cümlenin öznesi olan 'yönetici' vurgulanmak için virgülle ayrılır ve cümle nokta ile bitirilir.

Adım Adım Çözüm

İlk boşluktaki özne ayrımını kontrol etme.

Noktalı virgül (;)

TDK kuralına göre, ikiden fazla eş değer ögesi arasında virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktalı virgül konabilir.

Eş görevli kelimeler arasındaki ilişkiyi belirleme.

Virgül (,)

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelimeler (planlama, uygulama) arasına virgül konur.

İki ayrı cümleyi birleştiren sınırı tespit etme.

Noktalı virgül (;)

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için araya noktalı virgül konur.

İkinci cümlenin öznesini belirleme.

Virgül (,)

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi (yönetici) belirtmek için virgül kullanılır.

Cümle sonunu işaretleme.

Nokta (.)

Tamamlanmış yargının sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümlelerin ve karmaşık öznelerin noktalaması.

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgül ile virgülün ayrımını daha iyi anlamak için TDK'nin sıralı cümleler ve özne vurgusu ile ilgili kurallarına göz atabilirsiniz.

Tahmini Süre:55s

Soru 54Soru →

Geleceğe güvenle bakmak isteyen toplumlar şu iki değere sıkı sıkıya sarılmalıdır ( ) bilim ve sanat ( ) Bu değerler ( ) toplumun ışığıdır ( ) karanlığı delen ( ) cehaleti yok eden birer meşaledir.

Bu cümlede yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

(:) (.) (,) (;) (,)

(;) (.) (,) (,) (,)

(:) (,) (,) (;) (,)

(:) (.) (,) (,) (,)

(:) (.) (;) (,) (,)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (.) (,) (;) (,)

Cevap

İki nokta, nokta, virgül, noktalı virgül ve virgül şeklinde sıralanan seçenek doğrudur.

Metinde 'şu iki değere' denilerek bir açıklama ve örnekleme yapılacağı belirtildiği için ilk boşluğa iki nokta (:) gelmelidir. Belirtilen iki unsur sıralandıktan sonra liste bittiği için ikinci boşlukta nokta (.) kullanılır. Üçüncü boşlukta cümlenin öznesini ayırmak için virgül (,) tercih edilir. Dördüncü boşlukta ise devam eden kısmın kendi içinde virgül barındırması nedeniyle, iki ana yargıyı ayırmak için noktalı virgül (;) kullanılması zorunludur. Son boşlukta eş görevli sıfat fiil gruplarını ayırmak için virgül (,) kullanılır.

Adım Adım Çözüm

Açıklama gerektiren yeri tespit et.

İki nokta (:)

'Şu iki değere' ifadesinden sonra örnekler sıralandığı için açıklama işareti olan iki nokta kullanılır.

Örnekleme listesinin bitişini kontrol et.

Nokta (.)

Sayı 'iki' olarak belirtilmiş ve iki örnek verilmişse cümlenin sonuna nokta konur.

Özne ve yüklem arasındaki ilişkiyi incele.

Virgül (,)

Cümlenin öznesi olan 'Bu değerler' ifadesinden sonra, yüklemden uzak kaldığı veya vurgulanmak istendiği için virgül gelir.

Sıralı cümle yapısını analiz et.

Noktalı Virgül (;)

Ögeleri arasında zaten virgül bulunan ('karanlığı delen, cehaleti...') iki bağımsız cümleyi ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmada noktalı virgül kullanımı ve açıklama cümlelerinde iki nokta kuralı.

Soru 55Soru →

Kütüphanedeki tüm eserler şu şekilde sınıflandırılmıştır ( ) roman ( ) hikâye ve deneme ( ) Bu düzenli yapı ( ) araştırmacılar için büyük kolaylık sağlar ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

(:) (,) (.) (,) (.)

(;) (,) (.) (,) (.)

(:) (;) (.) (;) (.)

(,) (,) (.) (,) (.)

(:) (,) (...) (,) (.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (:) (,) (.) (,) (.)

Cevap

Doğru yanıt, sırasıyla iki nokta, virgül, nokta, virgül ve nokta işaretlerinin kullanıldığı seçenektir.

Cümlede örnek verileceği belirtildiği için iki nokta (:), eş görevli sözcükler sıralandığı için virgül (,), liste tamamlandığı için nokta (.), özneyi vurgulamak için virgül (,) ve ikinci cümle tamamlandığı için tekrar nokta (.) kullanımı TDK kurallarına tam uyum sağlar.

Adım Adım Çözüm

Cümledeki örnekleme veya açıklama yapılacak kısmı belirlemek.

İlk boşluğa iki nokta (:) gelmelidir.

Türk Dil Kurumu kurallarına göre kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta konur.

Art arda sıralanan türleri birbirinden ayırmak.

İkinci boşluğa virgül (,) gelmelidir.

Eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırmak için virgül kullanılır.

Cümlenin tamamlanıp tamamlanmadığını kontrol etmek.

Üçüncü boşluğa nokta (.) gelmelidir.

'Ve' bağlacı ile biten örneklemeler tam bir liste sunduğu için cümle sonunda nokta kullanılır.

İkinci cümlede özneyi vurgulamak.

Dördüncü boşluğa virgül (,) gelmelidir.

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için virgül kullanılır.

Metni sonlandırmak.

Son boşluğa nokta (.) gelmelidir.

Tamamlanmış yargıların sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Noktalama İşaretleri (İki Nokta, Virgül ve Nokta Kullanımı)

Tahmini Süre:45s

Soru 56Soru →

Ofiste tüm hazırlıklar tamamlanmıştı ( ) sunum dosyaları ( ) raporlar ve grafikler ( ) ancak eksik olan tek bir şey vardı ( ) kurul üyelerinin toplantı salonuna gelmesi ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

( : ) ( , ) ( ; ) ( : ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( : ) ( . )

( : ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( . )

( : ) ( ; ) ( , ) ( : ) ( ... )

( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( : ) ( , ) ( ; ) ( : ) ( . )

Cevap

Cümlede sırasıyla iki nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta ve nokta kullanılmalıdır.

Cümlede örnek verilecek ifadeden sonra 'iki nokta', eş görevli kelimeler arasında 'virgül', kendi içinde virgül bulunan bölümleri ayırmak için 'noktalı virgül', kendisiyle ilgili açıklama yapılacak ifadeden sonra 'iki nokta' ve tamamlanan yargının sonunda 'nokta' kullanımı Türk Dil Kurumu kurallarına tam uyum sağlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

Örnekleme öncesini belirleme

iki nokta (:)

'Tamamlanmıştı' sözcüğünden sonra malzemeler örnek olarak sıralandığı için iki nokta konur.

Eş görevli ögeleri ayırma

virgül (,)

'Sunum dosyaları' ve 'raporlar' eş görevli sözcük öbekleri oldukları için aralarına virgül konur.

Karmaşık cümle yapısını bölme

noktalı virgül (;)

Önceki bölüm kendi içinde virgül içerdiği için 'ancak' bağlacıyla başlayan yeni ana bölüme geçişte noktalı virgül tercih edilir.

Açıklama öncesini belirleme

iki nokta (:)

'Tek bir şey vardı' denilerek bu şeyin ne olduğu açıklandığı için iki nokta konur.

Cümleyi sonlandırma

nokta (.)

Yargı tamamlandığı için cümlenin sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Örnekleme ve açıklama cümlelerinde iki nokta kullanımı ile sıralı gruplarda noktalı virgül hiyerarşisi.

Soru 57Soru →

Gezide görülecek yerler listesi şu şekilde belirlendi ( ) Kapadokya ( ) Ihlara Vadisi ( ) Ürgüp ve Göreme ( )

Bu cümlede yay ayraçla ( ) belirtilen yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

( : ) ( , ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( : ) ( ; ) ( ; ) ( . )

( : ) ( , ) ( , ) ( ... )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( : ) ( , ) ( , ) ( . )

Cevap

Yay ayraçla belirtilen yerlere sırasıyla iki nokta (:), virgül (,), virgül (,) ve nokta (.) işaretleri getirilmelidir.

Cümlede 'belirlendi' ifadesiyle bir örnekleme yapılacağı belirtildiği için ilk boşluğa iki nokta (:) gelmelidir. Ardından gelen 'Kapadokya', 'Ihlara Vadisi' ve 'Ürgüp' ifadeleri eş görevli sözcükler olduğu için aralarına virgül (,) konulmalıdır. Liste 'belirlendi' denilerek sınırlandırıldığı ve cümle bittiği için sona nokta (.) konulması kurala en uygun tercihtir.

Adım Adım Çözüm

İlk ayracı incele

İki nokta (:)

Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümleden sonra iki nokta konur.

İkinci ve üçüncü ayracı incele

Virgül (,)

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.

Dördüncü ayracı incele

Nokta (.)

Belirlenen liste tamamlandığı ve cümle bittiği için sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Örnekleme ve sıralama durumlarında iki nokta ve virgülün kullanımı

Tahmini Süre:45s

Soru 58Soru →

Manavdan marul ( ) maydanoz ( ) tere ( ) kasaptan ise kıyma ( ) kuşbaşı aldık ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( : ) ( , ) ( . )

( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

( ; ) ( ; ) ( , ) ( , ) ( . )

( , ) ( ; ) ( , ) ( , ) ( . )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . )

Cevap

Doğru noktalama dizilimi ( , ) ( , ) ( ; ) ( , ) ( . ) şeklindedir.

Verilen cümlede manavdan alınanlar (marul, maydanoz, tere) ve kasaptan alınanlar (kıyma, kuşbaşı) olmak üzere iki farklı ürün grubu vardır. TDK kurallarına göre, cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için noktalı virgül ( ; ) kullanılır. Her grubun kendi içindeki eş görevli kelimeleri ise virgül ( , ) ile ayrılır. Cümle bitmiş bir yargı bildirdiği için sonuna nokta ( . ) konur.

Adım Adım Çözüm

Cümledeki birinci grupta yer alan sebzeleri (marul, maydanoz, tere) belirleyin.

Bu sözcükler eş görevli olduğu için aralarına virgül ( , ) getirilmelidir.

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.

Cümledeki sebze grubu ile et grubu (kıyma, kuşbaşı) arasındaki geçişi belirleyin.

Bu iki farklı türü birbirinden ayırmak için noktalı virgül ( ; ) kullanılmalıdır.

Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için noktalı virgül konur.

İkinci gruptaki et ürünlerinin (kıyma, kuşbaşı) arasına uygun işareti koyun.

Eş görevli oldukları için aralarına virgül ( , ) getirilmelidir.

İkinci gruptaki benzer ögeleri ayırmak için yine virgül kullanılır.

Cümlenin sonunu kontrol edin.

Cümle tamamlandığı için sonuna nokta ( . ) konulmalıdır.

Yüklemi bulunan ve tamamlanmış cümlelerin sonuna nokta konur.

Anahtar Kavram

Tür veya takımları ayırmak için noktalı virgül kullanımı

Tahmini Süre:45s

Soru 59Soru →

Resmî toplantıda şu konular ele alındı ( ) bütçe planlaması ( ) personel alımı ve tanıtım stratejileri ( )

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

( : ) ( , ) ( . )

( ; ) ( , ) ( . )

( : ) ( ; ) ( . )

( , ) ( , ) ( . )

( : ) ( , ) ( ... )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( : ) ( , ) ( . )

Cevap

İki nokta, virgül ve nokta işaretlerinin sırasıyla kullanıldığı seçenek doğrudur.

Cümlede "şu konular" denilerek örnekler sıralandığı için ilk boşluğa iki nokta (:) gelmelidir. Sıralanan maddeler olan "bütçe planlaması" ile "personel alımı" eş görevli olduğu için araya virgül (,) konulmalıdır. Listenin sonunda yer alan "ve" bağlacı örneklemenin bittiğini belirttiği için son boşluğa nokta (.) getirilmesi uygundur.

Adım Adım Çözüm

Örnekleme öncesi işareti belirleme

İki nokta (:)

"şu konular ele alındı" ifadesinden sonra örnekler sıralandığı için iki nokta konulmalıdır.

Eş görevli kelime grupları arasındaki işareti belirleme

Virgül (,)

"bütçe planlaması" ve "personel alımı" ifadeleri eş görevli ögeler olduğu için aralarına virgül konulmalıdır.

Cümle sonu işaretini belirleme

Nokta (.)

"ve" bağlacı listenin bittiğini gösterdiği için cümlenin sonuna nokta konulmalıdır.

Anahtar Kavram

Örnekleme öncesinde iki nokta, eş görevli ögeler arasında virgül kullanımı.

Soru 60Soru →

Dil ( ) bir milletin kültür aynası ( ) o milletin geçmişi ( ) bugünü ve geleceği arasındaki en sağlam köprüdür ( ) bu yüzden dile gereken önem ( ) her zaman ve her koşulda titizlikle verilmelidir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla getirilmesi gereken noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

( , ) ( , ) ( , ) ( , ) ( , )

( , ) ( ; ) ( , ) ( ; ) ( , )

( , ) ( , ) ( , ) ( : ) ( , )

( , ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , )

( ; ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , )

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ( , ) ( , ) ( , ) ( ; ) ( , )

Cevap

Cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla virgül ( , ), virgül ( , ), virgül ( , ), noktalı virgül ( ; ) ve virgül ( , ) getirilmelidir.

Bu soruda temel zorluk, noktalı virgülün ( ; ) doğru yerini tespit etmektir. TDK kurallarına göre, ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için noktalı virgül kullanılır. İlk cümle olan 'Dil, bir milletin kültür aynası, o milletin geçmişi, bugünü ve geleceği arasındaki en sağlam köprüdür' ifadesinde özne ve eş görevli sözcükler virgülle ayrılmıştır. Dolayısıyla bu cümleyi bir sonraki bağımsız cümleye bağlarken noktalı virgül kullanımı zorunludur. Diğer boşluklarda ise özneyi belirtme ve eş görevli sözcükleri sıralama görevleri nedeniyle virgül kullanılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

Özneyi belirleme ve işaretleme

Dil ( , )

Yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için virgül kullanılır.

Eş görevli söz öbeklerini ayırma

aynası ( , ) o milletin geçmişi ( , ) bugünü ve geleceği

Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime grupları ve kelimeler arasına virgül konur.

Sıralı cümleleri birbirinden ayırma

köprüdür ( ; ) bu yüzden

Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

İkinci cümlenin öznesini belirleme

önem ( , ) her zaman

İkinci cümlenin öznesinden sonra vurgu amaçlı virgül getirilir.

Anahtar Kavram

Noktalı Virgül ve Virgülün Karmaşık Cümlelerdeki Ayrımı

İpuçları

Cümledeki 'bu yüzden' ifadesinden öncesi ve sonrası iki ayrı yargı bildirmektedir. Bu iki yapının nasıl ayrılması gerektiğine odaklanın.

Daha Fazla Pratik

Noktalı virgülün 'tür ve takımları ayırma' ile 'sıralı cümleleri ayırma' görevlerini içeren benzer karmaşık yapılı soruları çözerek konuyu pekiştirebilirsiniz.

Tahmini Süre:1m 30s

ÖncekiSayfa 3 / 6Sonraki

Noktalama İşaretleri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm