Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKolluk Yetkilerinin Yarışması ve Çatışması

İdare hukukunda kamu düzenini sağlamakla görevli birden fazla kolluk makamının aynı kişi, olay veya yer üzerinde yetkili olması durumunda 'kolluk yetkilerinin yarışması' (veya çatışması) gündeme gelir. Bu tür durumlarda hukuki güvenliği ve hizmetin bütünlüğünü sağlamak amacıyla doktrin ve yargı içtihatlarıyla belirlenmiş bazı temel çözüm kuralları uygulanır.

Buna göre, kolluk yetkilerinin yarışması ve çatışmasının çözümüyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken doğrudur?

  1. A
    Bir bölgede hem genel idari kolluk hem de mahalli idare kolluğu yetkiliyse, mahalli idare kolluğu genel idari kolluğun öngördüğü tedbirleri kendi yöresel şartlarını gerekçe göstererek esnetebilir.
  2. B
    Belirli bir hizmet alanı için özel kanunla kurulmuş bir idari kolluk makamı varsa, kamu düzenini tehdit eden acil ve gecikmesinde sakınca bulunan hallerde dahi genel idari kolluk makamları o alana müdahale edemez.
  3. Aynı olaya müdahale konusunda hem genel idari kolluk hem de teşkilat kanunuyla görevlendirilmiş özel idari kolluk makamı yetkili kılındığında, kural olarak öncelikli müdahale yetkisi özel idari kolluk makamına aittir.Cevap
  4. D
    Bir olay yerinde önleyici amaçla bulunan idari kolluk personeli ile suç işlendikten sonra olay yerine intikal eden adli kolluk personeli arasında uyuşmazlık çıkarsa, mülki idare amirinin talimatları Cumhuriyet savcısının talimatlarına üstün tutulur.
  5. E
    Devlet tüzel kişiliği içinde yer alan iki farklı merkezi idare kolluk makamı arasında yaşanabilecek yetki çatışmaları, kural olarak idari vesayet yetkisine sahip makamlar tarafından çözümlenir.

Cevap

Doğru ifade, genel idari kolluk ile özel idari kolluğun yetkilerinin yarışması halinde kural olarak öncelikli müdahale yetkisinin özel idari kolluğa ait olduğunu belirten seçenektir.
İdare hukukunda genel kolluk ile özel kolluk makamlarının yetkileri aynı alanda örtüştüğünde, hukukun temel kurallarından olan 'Özel kanun genel kanunu dışlar' ilkesi işletilir. Bu ilke uyarınca, kanun koyucu tarafından o alan için ihtisaslaşmış olarak kurulan idari kolluk makamının (örneğin orman, gümrük, turizm veya çevre kolluğu) kural olarak olaya müdahale etmede ve işlem tesis etmede genel idari kolluğa göre önceliği bulunmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kolluk yetkilerinin yarışması durumunda makamların statülerini ve çatışma türünü (genel-özel, genel-mahalli, adli-idari) tespit etmek.
Makamlar arasındaki ilişkinin niteliğine göre uygun yasal kural setinin belirlenmesi sağlanır.
Her yarışma türünün kanunlarla ve içtihatlarla belirlenmiş kendine özgü bir hukuki çözüm kuralı vardır.
2
Genel İdari Kolluk ile Mahalli İdare Kolluğu arasındaki yarışma kurallarını değerlendirmek.
Genel idarenin tedbirleri mahalli idarece esnetilemez, ancak yerel şartlar gerektiriyorsa daha da ağırlaştırılabilir (örneğin daha erken kapanma saati belirlenebilir).
Üniter devlet yapısında genel (ulusal) menfaat, mahalli menfaate üstün kabul edilir.
3
Genel İdari Kolluk ile Özel İdari Kolluk arasındaki yarışma kurallarını incelemek.
'Lex specialis' (Özel kanun) ilkesi gereği kural olarak özel kolluğun müdahale önceliği bulunduğu sonucuna varılır.
Kanun koyucu o alana özel bir ihtisas ve denetim mekanizması öngörmüştür.
4
İstisnai durumları ve diğer makam ilişkilerini kontrol etmek.
Suç işlendiğinde yetkinin adli kolluğa geçtiği, aynı tüzel kişilik içi çatışmaların ise vesayetle değil hiyerarşiyle çözüldüğü doğrulanır.
Hukuk devleti ve idarenin bütünlüğü ilkeleri bu net görev ayrımlarını gerektirir.

Anahtar Kavram

Kolluk Yetkilerinin Yarışması Kuralları (Genel-Özel, Genel-Mahalli, Adli-İdari İlişkileri)
Bu soruyu puanla

Konular

Kolluk Yetkilerinin Yarışması ve Çatışması

Bu konudan daha fazla soru