Soru

Zorluk: Çok zorFiil Ehliyetinin Şartları

Türk Medeni Kanunu (TMK) uyarınca bir gerçek kişinin kendi fiilleriyle hak edinebilmesi ve borç altına girebilmesi için kümülatif olarak sahip olması gereken "fiil ehliyeti" şartları ve bu şartların hukuki niteliği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Ayırt etme gücü, fiil ehliyeti için aranan subjektif ve nispi bir şart olup; yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk veya bunlara benzer sebeplerle bu yeteneğin ortadan kalkmamış olması gerekir.
  2. B
    Erginlik (reşit olma) şartı kural olarak 1818 yaşın doldurulmasıyla sağlansa da; evlenme yoluyla veya 1515 yaşını doldurmuş bir küçüğün kendi isteği ve velisinin rızasıyla mahkemece ergin kılınması (kazai rüşt) yoluyla da sağlanabilir.
  3. C
    Kısıtlı olmama (mahcur olmama) şartı, fiil ehliyetinin varlığı için bulunmaması gereken negatif (olumsuz) bir şarttır ve bu durum kural olarak sadece ergin olan kişiler için söz konusu olabilir.
  4. D
    Hak ehliyeti, ayırt etme gücü ve erginlik gibi şartların varlığına bakılmaksızın tam ve sağ doğmakla kazanılan pasif bir yetenek iken; fiil ehliyeti bu şartlara dayalı aktif bir hukuki iktidardır.
  5. Evlenme ile kazanılan erginlik statüsü, evliliğin mutlak butlan kararı ile iptal edilmesi durumunda, butlanın geçmişe etkili hüküm ve sonuç doğurması kuralı uyarınca sona erer ve kişi yeniden ergin olmayan (küçük) statüsüne döner.Cevap

Cevap

Evlenme ile kazanılan erginliğin butlan durumunda sona ereceğini savunan ifade yanlıştır; zira kazanılan bu statü korunur.
Türk Medeni Kanunu'nun yerleşik ilkeleri uyarınca, evlenme ile kazanılan erginlik bir kez kazanıldıktan sonra, evlilik boşanma veya mutlak butlan sebebiyle sona erse dahi korunur. Butlan kararının normalde geçmişe etkili olması bu özel statüyü değiştirmez; kişi ergin kalmaya devam eder. Dolayısıyla erginliğin sona ereceğini iddia eden seçenek hatalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Fiil ehliyeti şartlarını tanımla.
Ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmama.
Sorunun temel dayanağını oluşturmak için kümülatif şartlar belirlenmelidir.
2
Erginlik kazanma yollarını ve sonuçlarını analiz et.
Olağan erginlik (1818), evlenme ile erginlik ve kazai rüşt.
Farklı erginlik türlerinin hukuki sonuçlarını ayırt etmek gerekir.
3
Evlenme ile kazanılan erginliğin butlan (geçersizlik) ile ilişkisini incele.
TMK uyarınca evlenme kişiyi ergin kılar ve bu erginlik, evlilik butlanla sona erse dahi korunur.
Hukuki güvenlik ve kazanılmış hakların korunması ilkesi gereği statü kaybı yaşanmaz.
4
Seçeneklerdeki hukuki terimleri karşılaştır.
Butlanın geçmişe etkili olması kuralının bu özel durumda uygulanmadığı sonucuna ulaşılır.
Hatalı olan hukuki önermeyi tespit etmek için istisnai kurallar kontrol edilir.

Anahtar Kavram

Erginliğin Korunması ve Fiil Ehliyeti Şartlarının Kümülatifliği
Bu soruyu puanla