Soru

Zorluk: ZorVadesi Gelmemiş Borçlarda İhtiyati Haciz Şartları

Alacaklı (A)(A), borçlu (B)(B) lehine düzenlediği ve vadesi 2020 Haziran 20262026 olan bir bono uyarınca alacaklıdır. Nisan 20262026 ayı içerisinde borçlu (B)(B)'nin üzerine kayıtlı taşınmazları üçüncü kişilere devrettiği ve işletmesindeki malları gizlice başka depolara taşıyarak kaçırma hazırlığı içinde olduğu anlaşılmıştır.

20042004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca, bu olaydaki vadesi gelmemiş (müeccel) alacak için ihtiyati haciz talebinde bulunulmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemesi veya kaçırmaya hazırlanması, vadesi gelmemiş borçlarda ihtiyati haciz istenebilmesini sağlayan kanuni bir istisnadır.Cevap
  2. B
    Alacağın rehinle temin edilmemiş olması, borcun vadesi gelmemiş olsa dahi ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için tek başına yeterli bir hukuki sebeptir.
  3. C
    İhtiyati haciz kurumu sadece muaccel alacaklar için öngörüldüğünden, borçlu mal kaçırsa dahi vadesinden önce bu yola başvurulması hukuken mümkün değildir.
  4. D
    Borçlunun Türkiye'de bilinen bir yerleşim yerinin bulunması halinde, mal kaçırma şüphesi olsa bile vadesi gelmemiş borçlar için ihtiyati haciz kararı verilemez.
  5. E
    Vadesi gelmemiş borçlarda ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için borçlunun mutlaka bir ticari işletme işletiyor olması ve tacir sıfatını haiz olması şarttır.

Cevap

Borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemesi veya kaçırmaya hazırlanması, vadesi gelmemiş borçlarda ihtiyati haciz istenebilmesini sağlayan kanuni bir istisnadır.
İhtiyati haciz kural olarak vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş para alacakları için istenir. Ancak İİK m. 257/2257/2 bendi uyarınca, borçlunun belirli bir yerleşim yerinin olmaması veya borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla mallarını gizlemesi, kaçırması ya da kaçmaya hazırlanması durumlarında alacaklı, vadesi gelmemiş borcu için de ihtiyati haciz talep edebilir. Olayda borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olması bu yasal istisnaya tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Alacağın muacceliyet durumunu tespit etme
Alacağın vadesi 2020 Haziran 20262026 olup, talep anında (Nisan 20262026) borç henüz vadesi gelmemiş (müeccel) niteliktedir.
İhtiyati haciz şartları, alacağın muaccel olup olmamasına göre farklılık gösterir.
2
Vadesi gelmemiş borçlar için İİK m. 257/2257/2 şartlarını inceleme
Borçlunun mal kaçırma hazırlığı (taşınmaz devri ve malları depolara taşıma) kanunda sayılan istisnai hallerle örtüşmektedir.
Vadesi gelmemiş borçlarda ihtiyati haciz ancak borçlunun yerleşim yerinin olmaması veya mal kaçırma/gizleme hallerinde istenebilir.
3
Genel şartlar ve istisnalar arası ilişkiyi kurma
Alacağın rehinle temin edilmemiş olması her halükarda gereklidir ancak vadesi gelmemiş borçta bu tek başına yeterli olmayıp, mal kaçırma vakıasının ispatı gerekir.
Müeccel alacaklarda ihtiyati haciz, borçlunun dürüstlük kuralına aykırı davranışlarına bir yaptırım olarak düzenlenmiştir.

Anahtar Kavram

Vadesi Gelmemiş Borçlarda İhtiyati Haciz İstisnaları

Daha Fazla Pratik

İhtiyati haciz kararından sonra alacaklının hak düşürücü süreler içinde asıl takibe geçmesi gereken 'ihtiyati haczi tamamlayan merasim' konusunu inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla