Examkin

Soru

Zorluk: ZorBireysel İdari İşlemler

İdare hukukunda bireysel idari işlemler, kural olarak muhataplarının hukuksal durumunda doğrudan doğruya değişiklik yapan 'icrai' nitelikteki işlemlerdir. Ancak bir nihai işlemin tesisinden önce gerçekleştirilen teklif, görüş veya rapor gibi işlemler bu niteliğe sahip değildir. Bir belediye sınırları içerisinde lokanta açmak isteyen Bay (A)(A)'nın başvurusu üzerine; önce zabıta müdürlüğü tarafından teknik şartlara dair bir 'uygunluk raporu' hazırlanmış, ardından belediye encümeni bu rapora dayanarak Bay (A)(A) adına 'işyeri açma ve çalışma ruhsatı' verilmesine karar vermiştir.

Bu süreçteki işlemlerin idari işlem türleri ve hukuk aleminde doğurduğu sonuçlar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Belediye encümeninin ruhsat verme kararı icrai bir bireysel işlem iken; zabıta müdürlüğü tarafından hazırlanan rapor icrai nitelik taşımayan bir hazırlık işlemidir.Cevap
  2. B
    Zabıta müdürlüğünün raporu ve encümen kararı hiyerarşik bir 'müşterek işlem' oluşturduğundan, her iki işlem de tek başına iptal davasına konu edilebilir.
  3. C
    İşyeri ruhsatı verilmesi 'düzenleyici' bir işlem niteliğinde olup; belediyenin o bölgedeki tüm esnaflar için genel, soyut ve objektif bir kural koymasıdır.
  4. D
    Zabıta müdürlüğü raporu, ilgilinin hukuksal durumunu ruhsat verilmesinden önce kesin olarak değiştirdiği için başlı başına bir 'şart-işlem' niteliğindedir.
  5. E
    Belediyenin ruhsat verme konusundaki yetkisi 'mutlak takdir yetkisi' olduğundan, hazırlık aşamasındaki raporun içeriği nihai işlemin sıhhatini etkilemez.

Cevap

Belediye encümeninin ruhsat verme kararı icrai bir bireysel işlem iken; zabıta müdürlüğü tarafından hazırlanan rapor icrai nitelik taşımayan bir hazırlık işlemidir.
İdare hukukunda, ilgilinin hukuk alanında doğrudan doğruya değişiklik yapan kararlar 'icrai' işlemlerdir. Belediye encümeninin verdiği ruhsat kararı Bay (A)(A)'ya lokanta işletme hakkı tanıdığı için icrai bir bireysel işlemdir. Buna karşın zabıta raporu, encümenin karar almasına yardımcı olan, tek başına hak doğurmayan bir 'hazırlık işlemi'dir.

Adım Adım Çözüm

1
İşlemlerin muhatabını ve etkisini belirleyin.
Zabıta raporu bir iç yazışma/hazırlıktır; ruhsat kararı ise Bay (A)(A)'ya yönelik somut sonuç doğuran asıl işlemdir.
Bireysel işlemlerin icrailik (hukuk aleminde sonuç doğurma) özelliği aranmaktadır.
2
İcrailik (yürütülebilirlik) kavramını analiz edin.
Zabıta raporu tek başına ruhsat hakkı vermez, sadece encümene yol gösterir. Bu nedenle icrai değildir.
İdari yargıda kural olarak sadece 'icrai' işlemler dava konusu edilebilir.
3
Diğer işlem türleriyle (müşterek, düzenleyici) karşılaştırın.
Bu bir müşterek işlem değildir çünkü iradeler eş zamanlı ve eş yetkili birleşmemiştir; bir silsile (zincir) vardır.
Müşterek işlemlerde birden fazla makamın imzası/iradesi aynı seviyede kurucudur.

Anahtar Kavram

İdari İşlemlerde İcrailik ve Hazırlık İşlemi Ayrımı

Daha Fazla Pratik

İdari işlemlerin 'hazırlık' - 'icrai' ayrımının tam yargı davalarındaki yansımalarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Bireysel İdari İşlemler

Bu konudan daha fazla soru