5442 sayılı İl İdaresi Kanunu ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın merkezi idarenin taşra teşkilatlanmasına ilişkin hükümleri uyarınca; mülki idare amirlerinin hukuki statüleri ile "yetki genişliği" (deconcentration) ilkesinin uygulanmasına dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Vali, ilde hem Devletin hem de Cumhurbaşkanının temsilcisi ve idari yürütme vasıtasıdır; yetki genişliği ilkesini ise sadece il genel idaresi kapsamında ve giderleri merkeze ait olmak üzere kullanabilir.Cevap
- BKaymakam, ilçede hem Devletin hem de Cumhurbaşkanının temsilcisi statüsünde olduğundan, valinin onayı ile kendi görev alanı içerisinde yetki genişliği ilkesini kullanma hakkına sahiptir.
- CYetki genişliği ilkesi, merkezi idare ile mahalli idareler arasındaki bütünlüğü sağlamak amacıyla valinin belediye organları üzerinde hiyerarşi kurmasına olanak tanıyan bir hukuki araçtır.
- Dİl Genel Meclisi, yetki genişliği ilkesine dayanarak ilin mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere doğrudan merkeze ait bütçeden ödenek ayırma ve kullanma yetkisine sahiptir.
- EVali, yetki genişliği ilkesi uyarınca il sınırları içinde yer alan tüm kamu kurum ve kuruluşları üzerinde sınırsız takdir yetkisine sahip olup, yargı organlarının kararlarını idari gerekçelerle askıya alabilir.
Cevap
Vali, ilde hem Devletin hem de Cumhurbaşkanının temsilcisi olup, yetki genişliği ilkesini sadece il genel idaresi bünyesinde ve merkezi bütçe kaynaklarıyla kullanabilir.
Doğru ifade, valinin mülki idare sistemindeki benzersiz konumunu yansıtmaktadır. Vali, ilde hem Devlet tüzel kişiliğini hem de yürütme organını (Cumhurbaşkanını) temsil eden tek makamdır. Anayasa'nın 126. maddesinde düzenlenen 'yetki genişliği' ilkesi, valiye merkeze danışmadan karar alma ve merkezi bütçeyi kullanma yetkisi verir; ancak bu yetki yerinden yönetim kuruluşları (belediye vb.) için değil, merkezi idarenin ildeki birimleri (il genel idaresi) için geçerlidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Valinin Hukuki Statüsü ve Yetki Genişliği
Daha Fazla Pratik
Valinin idari vesayet yetkileri ile hiyerarşik yetkilerini karşılaştıran bir tablo hazırlayarak aradaki farkı netleştirin.
Tahmini Süre:2m 0s