Demokratik bir hukuk devletinde, devletin yürüttüğü temel faaliyetler yasama, yürütme ve yargı fonksiyonları olarak birbirinden ayrılmıştır. İdare hukuku doktrininde, yürütme organının siyasi nitelik taşımayan ve toplumun günlük ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik faaliyetleri 'idari fonksiyon' olarak adlandırılmaktadır.
Bu çerçevede, idari fonksiyonun özellikleri ve diğer devlet fonksiyonlarıyla ilişkisi dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Aİdari fonksiyon yalnızca bireysel ve somut durumların çözümüyle sınırlı olup, idarenin yasama fonksiyonuna benzer şekilde genel, soyut ve objektif nitelikte düzenleyici kurallar ihdas etme yetkisi bulunmamaktadır.
- Bİdari fonksiyon kapsamında yürütülen kolluk faaliyetleri, asıl olarak suç işlendikten sonra faillerin yakalanması ve delillerin toplanarak yargı mercilerine sunulması amacını taşır.
- İdari makamlar, yargı organlarından farklı olarak görev alanlarına giren bir uyuşmazlık veya somut ihtiyacın çözümü için ilgililerin başvurusunu beklemeksizin kamu yararı doğrultusunda kendiliğinden (re'sen) harekete geçebilirler.Cevap
- DToplumun sürekli ihtiyaçlarını karşılamayı hedefleyen idari fonksiyon çerçevesinde sunulan tüm kamu hizmetleri, sosyal devlet ilkesinin zorunlu bir sonucu olarak istisnasız biçimde tamamen bedelsiz yürütülmelidir.
- Eİdari fonksiyonun yerine getirilmesinde merkezi idareye yardımcı olan kuruluşlar, idari hiyerarşinin en üst makamı sıfatıyla icrai nitelikte nihai kararlar alarak bunları doğrudan uygulayabilirler.
Cevap
İdari makamların, yargı organlarından farklı olarak görev alanlarına giren bir uyuşmazlık veya somut ihtiyacın çözümü için ilgililerin başvurusunu beklemeksizin kamu yararı doğrultusunda kendiliğinden (re'sen) harekete geçebileceğini belirten ifadedir.
İdari fonksiyonun en temel özelliklerinden biri, bir talep veya başvuru şartı aranmaksızın idare makamlarının kamu yararını gerçekleştirmek amacıyla 'kendiliğinden (re'sen) harekete geçme' ilkesidir. Yargı fonksiyonunda ise kural olarak 'talepsiz yargılamanın olmaması' (dava şartı) geçerli olup mahkemeler kendiliğinden uyuşmazlığa el atamazlar. Bu karşılaştırma idare hukukunun temel prensiplerine tamamen uygundur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İdari Fonksiyonun Özellikleri ve Diğer Fonksiyonlardan Ayrımı