(A), husumetlisi olan (B)'nin ölmesini içtenlikle arzulamaktadır. Bir gün fırtınalı bir havada, (B)'yi "orman havasının kendisine iyi geleceği" bahanesiyle açık alanda yürüyüş yapmaya ikna etmiştir. Yürüyüş sırasında (B)'ye yıldırım çarpmış ve (B) hayatını kaybetmiştir. Yapılan soruşturmada, (A)'nın fırtınada yıldırım çarpma ihtimalini bildiği ve (B)'yi tam olarak bu sonucun gerçekleşmesi umuduyla dışarı çıkardığı tespit edilmiştir.
Bu olayda (A)'nın ceza sorumluluğu ile ilgili objektif isnadiyet teorisi çerçevesinde yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- Failin davranışı hayatın genel riskleri kapsamında kaldığından ve hukuken yasaklanmış bir risk oluşturmadığından, netice faile objektif olarak isnat edilemez.Cevap
- BFailin öldürme kastı bulunduğu ve mağdur failin yönlendirmesiyle olay yerinde olduğu için ölüm neticesi faile objektif olarak isnat edilmelidir.
- CEğer fail mağduru yürüyüşe ikna etmeseydi ölüm gerçekleşmeyeceği için (sine qua non kuralı), doğal nedensellik bağı gereği netice faile isnat edilir.
- DOlayda 'riskin azaltılması' ilkesi uyarınca, failin davranışı mağdurun hayatını koruma amacına hizmet etmediğinden isnadiyet gerçekleşmiştir.
- EFail, mağduru riskli bir alana sevk ederek 'tehlikeyi artırma' kuralını ihlal ettiği için netice ile davranış arasındaki illiyet bağı hukukileşmiştir.
Cevap
Failin davranışı hukuken yasaklanmış bir risk oluşturmadığından, netice faile objektif olarak isnat edilemez.
Objektif isnadiyet teorisine göre, bir sonucun faile yüklenebilmesi için failin davranışının hukuken onaylanmayan (yasaklanmış) bir risk oluşturması ve bu riskin somut neticede gerçekleşmesi gerekir. Bir kişiyi yağmurlu veya fırtınalı bir havada yürüyüşe davet etmek, her ne kadar istatistiksel olarak yıldırım çarpma riskini bir miktar artırsa da, bu durum hayatın genel riskleri (sosyal bakımdan uygunluk) kapsamında kabul edilir. Failin iç dünyasındaki kötü niyet (öldürme arzusu), hukuken yasaklanmış bir risk oluşturmayan bu fiili suç haline getirmez.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Objektif İsnadiyet - Yasaklanmış Risk Kriteri
İpuçları
1
Failin davranışı (yürüyüşe davet), ceza kanunlarının yasakladığı türden 'tehlikeli' bir fiil midir?
2
Bir davranışın neticeye sebep olması (nedensellik) ile o neticenin faile yüklenmesi (isnadiyet) arasındaki farkı düşünün.
Daha Fazla Pratik
İzin verilen risk ve normun koruma alanı kriterlerini inceleyen örnek vakalara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s