1982 Anayasası'nın 65. maddesinde düzenlenen devletin sosyal ve ekonomik ödevlerinin sınırı ile temel hakların genel rejimine ilişkin ilkeler birlikte değerlendirildiğinde, sosyal ve ekonomik hakların (pozitif statü hakları) hukuki rejimi hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- ADevletin sosyal ve ekonomik ödevlerini yerine getirirken "malî kaynaklarının yeterliliği" ölçütüne dayanması, bu hakların anayasal bir sınıra tabi olduğunu gösterir.
- BSosyal ve ekonomik haklar, kural olarak olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile düzenlenebilen yegâne temel hak kategorisidir.
- C2001 anayasa değişikliği ile devletin bu ödevlerini yerine getirirken gözetmek zorunda olduğu "iktisadi istikrarın korunması" şartı madde metninden çıkarılmıştır.
- Sosyal ve ekonomik hakların sınırlanmasında Madde 13'teki "kanunla sınırlama" ve "ölçülülük" güvenceleri aranmaz; zira bu haklar doğası gereği doğrudan Madde 65’teki mali imkanlara göre şekillenir.Cevap
- EBireyin devletten olumlu bir hizmet, yardım veya imkân sağlanmasını talep edebilmesine dayandığı için bu haklar doktrinde "isteme hakları" olarak da adlandırılır.
Cevap
Sosyal ve ekonomik hakların sınırlanmasında Madde güvencelerinin aranmadığını savunan ifade yanlıştır; çünkü bu haklar da diğer tüm temel haklar gibi genel sınırlama rejimine tabidir.
Anayasa'nın . maddesi, herhangi bir ayrım gözetmeksizin temel hak ve hürriyetlerin tamamı için geçerli olan 'kanunla sınırlama', 'Anayasa'nın ilgili maddelerindeki özel sebeplere dayanma', 'ölçülülük', 'demokratik toplum düzeninin gerekleri' ve 'öze dokunmama' gibi güvenceleri içerir. Sosyal ve ekonomik haklar için Madde 'te yer alan mali kaynak yeterliliği bir 'ifade' veya 'uygulama' sınırı olsa da, bu hakların hukuki olarak sınırlanması sürecinde Madde ilkeleri devre dışı bırakılamaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sosyal ve Ekonomik Hakların Sınırlanması ve Madde 65 Rejimi
Tahmini Süre:1m 30s