Soru

Zorluk: OrtaAnayasa Türleri: Yazılı-Yazısız, Yumuşak ve Sert Anayasalar

Bir ülkenin anayasal yapısı incelendiğinde; devletin temel teşkilatını, organların işleyişini ve vatandaşların temel haklarını düzenleyen kuralların yetkili bir kurucu iktidar tarafından tek bir resmi metin hâlinde kabul edildiği görülmüştür. Ancak bu ülkenin parlamentosu, söz konusu metinde yer alan herhangi bir maddeyi tıpkı sıradan bir ticaret veya ceza kanununu değiştirirken uyguladığı usullerle ve aynı olağan çoğunlukla değiştirebilmektedir. Ayrıca anayasa metninde, değiştirilmesi kanunen yasaklanmış hiçbir güvenceli hüküm bulunmamaktadır.

Bu bilgilere göre, özellikleri belirtilen ülkenin anayasası teknik sınıflandırma bakımından aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Yazılı ve yumuşak anayasaCevap
  2. B
    Yazılı ve sert anayasa
  3. C
    Yazısız (teamüli) ve yumuşak anayasa
  4. D
    Yazısız (teamüli) ve sert anayasa
  5. E
    Kapsamlı (kazuistik) ve sert anayasa

Cevap

Özellikleri verilen anayasa türü, yazılı ve yumuşak anayasadır.
Anayasa metninin yetkili bir organ tarafından tek bir resmi belge hâlinde düzenlenmiş olması onun 'yazılı' bir anayasa olduğunu açıkça gösterir. Bununla birlikte, anayasanın değiştirilme usulünün sıradan kanunlardan hiçbir farkının olmaması, değişiklik için nitelikli çoğunluk aranmaması ve metinde değiştirilemez maddelerin bulunmaması onun 'yumuşak (esnek)' bir anayasa olduğunu kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasanın maddi şeklini (yazılı/yazısız) tespit etme
Kuralların 'yetkili bir kurucu iktidar tarafından tek bir resmi metin hâlinde' olması anayasanın 'Yazılı' olduğunu kanıtlar.
Yazılı anayasalar devletin temel organlarını ve hakları bağlayıcı tek bir resmi belge içinde düzenler.
2
Anayasanın değiştirilme rejimini (sert/yumuşak) tespit etme
Sıradan bir kanunla aynı usulde/çoğunlukta değiştirilebilmesi ve değiştirilemez maddesinin olmaması anayasanın 'Yumuşak (Esnek)' olduğunu gösterir.
Bir anayasanın sert sayılabilmesi için adi kanunlardan daha zor usullerle (nitelikli çoğunluk, halk oylaması vb.) değiştirilmesi veya değiştirilemez maddeler barındırması gerekir.
3
Tespitleri birleştirerek sonuca ulaşma
Anayasa hem tek bir belge olduğu için 'Yazılı', hem de kolay değiştirilebildiği için 'Yumuşak' bir anayasadır.
Anayasa türleri sınıflandırmasında şekil ve değiştirilme usulü kriterleri birlikte değerlendirilmiştir.

Anahtar Kavram

Anayasa Türleri (Yazılı-Yazısız ve Sert-Yumuşak Ayrımı)
Bu soruyu puanla