Deniz, Ege ve Fırat, yaz sezonunda işletmek üzere bir sahil kasabasındaki butik oteli ortaklaşa kiralamışlardır. Aralarında yaptıkları yazılı sözleşme ile otelin işletmesinden elde edilecek kâr ve zararı eşit olarak paylaşmayı ve yönetimi birlikte yürütmeyi kararlaştırarak faaliyete başlamışlardır. Ancak söz konusu ortaklık için ticaret sicilinde herhangi bir tescil işlemi yapılmamıştır. Otelin mutfak ihtiyaçları için toptancı Gıda A.Ş.'den alınan ürünlerin bedeli zamanında ödenememiştir. Buna göre, taraflar arasındaki hukuki yapının niteliği ve Gıda A.Ş.'nin alacağı için ortakların sorumluluğu hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Taraflar arasındaki yapı bir adi şirkettir ve tüzel kişiliği bulunmadığından ortaklar, işletmenin borçlarından dolayı alacaklıya karşı birinci derecede, sınırsız ve müteselsilen sorumludur.Cevap
- BYapı bir adi şirket niteliğinde olup tüzel kişiliğe sahip olduğundan, alacaklı borcun tahsili için öncelikle şirketin malvarlığına başvurmak zorundadır.
- CTicaret siciline tescil gerçekleşmediğinden taraflar arasında şirket sözleşmesinin unsurları oluşmamıştır, bu sebeple alacaklı yalnızca alım işlemini bizzat yapan kişiye başvurabilir.
- DBu oluşum tescil edilmemiş bir kolektif şirket sayılır; dolayısıyla ortakların sorumluluğu sınırsız olmakla birlikte şirkete karşı ikinci derecede niteliktedir.
- EOrtaklık bir adi şirket statüsündedir, ancak alım işlemine bizzat katılmayan ortaklar komanditer ortak gibi değerlendirilerek borçtan yalnızca taahhüt ettikleri sermaye oranında sorumlu tutulurlar.
Cevap
Doğru seçenek, taraflar arasındaki yapının tüzel kişiliği olmayan bir adi şirket olduğunu ve ortakların birinci derecede, sınırsız ve müteselsilen sorumlu olduğunu ifade eden seçenektir.
Türk Borçlar Kanunu'na göre, başka bir şirket türünün (örneğin kolektif veya anonim şirket) ayırt edici özelliklerini taşımayan ortaklıklar adi şirket sayılır. Olayda taraflar bir araya gelip sözleşme yapmış olsalar da ticaret siciline tescil edilmedikleri için bu yapı bir ticaret şirketi vasfı kazanamamıştır. Adi şirketlerin bağımsız bir tüzel kişiliği bulunmadığından, şirketin işletilmesinden doğan borçlardan dolayı tüm ortaklar alacaklılara karşı birinci derecede (doğrudan), şahsi malvarlıklarıyla sınırsız ve müteselsilen (zincirleme) sorumludur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Adi şirketlerde tüzel kişilik yokluğu ve ortakların sınırsız, müteselsil sorumluluğu