Soru

Zorluk: OrtaDevlet Denetleme Kurulu

İdari denetim mekanizmalarının etkinliğini artırmak amacıyla Devlet Denetleme Kurulu (DDK) üzerinde zaman içinde anayasal düzeyde çeşitli yetki genişletmeleri yapılmıştır. Özellikle Kurulun denetim sahası ve kullanabileceği hukuki araçlar güncellenerek yürütme erkinin denetim kapasitesi güçlendirilmiştir.

Mevcut anayasal kurallar çerçevesinde, Devlet Denetleme Kurulunun teşkilat yapısı ve görev alanı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yargı bağımsızlığı ilkesi uyarınca sadece yüksek mahkemeler istisna tutulmuş olup, ilk derece adli ve idari yargı mercileri Kurulun denetim yetkisi kapsamına alınmıştır.
  2. B
    Kurulun iç işleyişi, teşkilat yapısı ve üyelerinin görev süreleri münhasıran Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen bir kanunla düzenlenir.
  3. Başkanı ve üyeleri bizzat Cumhurbaşkanı tarafından atanan Kurul, 2017 değişikliğiyle birlikte inceleme ve araştırmanın yanı sıra idari soruşturma yapma yetkisiyle donatılmıştır.Cevap
  4. D
    İşçi ve işveren sendikaları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, anayasal özerklikleri sebebiyle Kurulun inceleme ve araştırma alanı dışında bırakılmıştır.
  5. E
    Kurulun başkan ve üyeleri, Cumhurbaşkanı tarafından gösterilen adaylar arasından Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından gizli oyla seçilir.

Cevap

Başkanı ve üyeleri bizzat Cumhurbaşkanı tarafından atanan Kurulun, 2017 değişikliğiyle inceleme, araştırma ve idari soruşturma yapma yetkisine sahip olduğunu belirten ifadedir.
Anayasa'nın 108. maddesine göre Devlet Denetleme Kurulunun üyeleri ve başkanı doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanmaktadır. Ayrıca 2017 yılında gerçekleştirilen anayasa değişikliği ile Kurula, mevcut 'inceleme ve araştırma' yetkilerine ek olarak 'idari soruşturma' yapma yetkisi de tanınmıştır. Bu düzenleme, ilgili seçenekte eksiksiz ve isabetli bir şekilde ifade edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Devlet Denetleme Kurulunun teşkilat yapısını ve atama usulünü incelemek.
Kurulun başkanı ve tüm üyeleri doğrudan Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin bu süreçte bir rolü yoktur.
Kurulun doğrudan Cumhurbaşkanlığına bağlı bir denetim organı olması.
2
2017 Anayasa değişikliklerinin Kurulun yetkilerine olan etkisini değerlendirmek.
Kurula, var olan inceleme ve araştırma yetkilerine ek olarak 'idari soruşturma' yapma yetkisi de verilmiştir.
Yürütmenin kendi iç denetim mekanizmasının daha caydırıcı ve proaktif hale getirilmesinin amaçlanması.
3
Kurulun denetim yetkisinin kapsamını ve anayasal istisnalarını belirlemek.
Tüm yargı organları (derece ayrımı olmaksızın) denetim dışıdır. Ancak sendikalar, meslek kuruluşları ve vakıflar denetim kapsamı içindedir.
Kuvvetler ayrılığı gereği yargı bağımsızlığının güvence altına alınması.

Anahtar Kavram

Devlet Denetleme Kurulunun anayasal statüsü, atanma usulü ve 2017 anayasa değişiklikleriyle yeniden düzenlenen yetki alanı.
Bu soruyu puanla