Soru

Zorluk: ZorYetki, Görev ve Karar Prosedürü

Alacaklı (A), borçlu (B) aleyhine İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesinde açmış olduğu alacak davası derdest iken, borçlunun malvarlığını kaçırmak üzere hazırlıklar yaptığını tespit etmiştir.

İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca, (A)'nın bu aşamada başvuracağı ihtiyati haciz talebi ve mahkemenin karar prosedürü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. İhtiyati haciz kararı, davanın derdest olduğu mahkemeden talep edilir ve mahkeme, yaklaşık ispatı yeterli bularak duruşma yapmaksızın da bu kararı verebilir.Cevap
  2. B
    İhtiyati haciz talebi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki ihtiyati tedbir kurallarına tabi olduğundan, davanın açıldığı mahkeme dışında borçlunun malvarlığının bulunduğu yer mahkemesinden de talep edilebilir.
  3. C
    Mahkeme, ihtiyati haciz kararı verebilmek için alacaklıdan alacağın varlığına dair tam ispat (kesin delil) sunmasını beklemek ve her durumda borçlunun savunmasını almak zorundadır.
  4. D
    Para alacaklarını güvence altına alan bu işlem bir takip hukuku kurumu olduğundan, dava açılmış olsa dahi karar verme yetkisi yalnızca borçlunun yerleşim yerindeki İcra Mahkemesine aittir.
  5. E
    Dava açıldıktan sonra ihtiyati haciz istenemez; alacaklı ancak davanın sonuçlanmasını bekleyerek ilamlı icra takibi yapabilir veya ihtiyati tedbir talep edebilir.

Cevap

İhtiyati haciz kararının, davanın derdest olduğu mahkemeden talep edilebileceği, mahkemenin yaklaşık ispatı yeterli bularak duruşma yapmaksızın karar verebileceği ifade edilen seçenek doğrudur.
İİK m. 258 uyarınca ihtiyati haciz kararı vermeye 50. maddeye göre yetkili mahkeme yetkilidir; ancak dava açıldıktan sonra bu yetki davanın görüldüğü mahkemeye aittir. Karar verilirken alacaklının alacağının varlığına dair makbul delillerle yaklaşık ispat sunması yeterlidir. Ayrıca mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir, yani duruşma yapmadan evrak üzerinden karar verebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Derdest davanın etkisini belirleme
Dava açıldıktan sonra ihtiyati haciz yetkisi davanın görüldüğü mahkemeye geçer.
Usul ekonomisi ve uyuşmazlığın esasına hakim olan mahkemenin koruma kararını vermesi kuralı gereğidir.
2
İspat ölçüsünü değerlendirme
İİK m. 258 uyarınca 'yaklaşık ispat' yeterli kabul edilir.
İhtiyati haczin geçici ve hızlı bir koruma olması, tam ispatın asıl davada aranacak olması nedeniyle düşük ispat eşiği öngörülmüştür.
3
Yargılama usulünü inceleme
Mahkeme borçluyu dinleyip dinlememekte serbesttir (duruşmasız karar verilebilir).
Haciz kararı verilmeden önce borçlunun haberdar edilmesi, mal kaçırma riskini artıracağı için kanun mahkemeye bu takdir yetkisini tanımıştır.

Anahtar Kavram

İhtiyati haciz karar prosedüründe görevli mahkeme genel mahkemelerdir ve yaklaşık ispat kuralı geçerlidir.
Bu soruyu puanla