Soru

Zorluk: ZorHakimler ve Savcılar Kurulu (HSK): Görev ve Yetkileri

19821982 Anayasası’nın 159159. maddesinde düzenlenen Hâkimler ve Savcılar Kurulu’nun (HSKHSK) görev ve yetkileri ile kararlarının denetimi kapsamında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin kesinleşen kararlarına karşı yargı yolu açık olup; bu davalar ilk derece mahkemesi olarak Danıştay’da görülür.
  2. B
    Hâkim ve savcıların görevlerinden dolayı veya görevleri sırasında suç işleyip işlemediklerini inceleme ve soruşturma yetkisi, ilgili dairenin teklifi ve Kurul Başkanının oluru ile kullanılır.
  3. C
    Adli ve idari yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama, nakletme, geçici yetki verme ve kadro dağıtımı yetkileri Kurul’un görevleri arasındadır.
  4. Kurulun disiplin cezası dışındaki tüm idari işlemleri (atama, nakil, terfi) idari yargı denetimine tabi olup, bu işlemlere karşı 6060 gün içinde iptal davası açılabilir.Cevap
  5. E
    Adalet Bakanı Kurulun başkanıdır; ancak Kurulun dairelerinin çalışmalarına katılamaz ve oy kullanamaz.

Cevap

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun meslekten çıkarma cezası dışındaki hiçbir kararına karşı yargı yolu açık değildir; atama, nakil ve terfi gibi işlemler yargı denetimi dışındadır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü 19821982 Anayasası'nın 159159. maddesine göre Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) kararlarına karşı yargı yolu ilkesel olarak kapalıdır. Bu kuralın tek istisnası 'meslekten çıkarma' cezasıdır. Hâkim ve savcıların atama, nakil, geçici yetki veya derece ilerlemesi gibi özlük haklarına ilişkin kararları 'idari nitelikte' olsa dahi bunlara karşı iptal davası açılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Madde 159'un yargı yolu ile ilgili hükmünü incele.
Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin kararları dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamayacağı kuralı tespit edilir.
Yargı yolu kısıtlamasının kapsamını belirlemek için temel hukuk kuralına bakılmalıdır.
2
HSK'nın idari nitelikteki kararları (atama, nakil vb.) ile disiplin kararlarını karşılaştır.
Genel kural olan idarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolunun açık olması (Madde125Madde 125), HSK özelinde anayasal bir istisna ile daraltılmıştır.
Genel idari hukuk kuralları ile anayasal özel statülü kurumların farkını ayırt etmek gerekir.
3
Seçeneklerdeki hukuki doğruluğu test et.
Atama ve nakil gibi işlemlerin yargı denetimine tabi olduğunu iddia eden seçeneğin Anayasa'ya aykırı olduğu sonucuna varılır.
Hatalı hukuki çıkarımın anayasal metinle çeliştiğini teyit etmek için.

Anahtar Kavram

HSK Kararlarının Yargısal Denetimi (Yargı Yolu İstisnası)
Bu soruyu puanla