Soru

Zorluk: OrtaFiil Ehliyetinin Şartları

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun sistematiği ve "kişiler hukuku" hükümleri uyarınca, bir gerçek kişinin bizzat kendi fiil ve işlemleriyle hak kazanabilmesi ve borç altına girebilmesi yeteneği olarak tanımlanan "fiil ehliyeti" için aranan şartlar göz önüne alındığında; aşağıdakilerden hangisi bu ehliyetin kurucu unsurları arasında yer almaz?

  1. A
    Ayırt etme gücüne (temyiz kudretine) sahip olmak
  2. B
    On sekiz yaşını doldurmuş olmak veya evlenme ya da yargısal karar (kazai rüşt) yoluyla ergin kılınmış olmak
  3. C
    Hakkında herhangi bir kısıtlılık (vesayet altına alınma) kararının bulunmaması
  4. Kişiliğin başlangıcı için aranan tam ve sağ doğmuş olma şartını gerçekleştirmekCevap
  5. E
    Yaş küçüklüğü, akıl hastalığı veya sarhoşluk gibi nedenlerle akla uygun hareket etme yeteneğinden yoksun bulunmamak

Cevap

Tam ve sağ doğmuş olmak, fiil ehliyeti için değil; hak ehliyetinin (hak süjesi olabilmenin) kazanılması için aranan bir şarttır.
Türk Medeni Kanunu'na göre fiil ehliyetinin şartları; ayırt etme gücüne sahip olmak, ergin olmak ve kısıtlı olmamaktır. 'Tam ve sağ doğmuş olmak' ise kişinin hukuk süjesi olabilmesi, yani hak ehliyetine sahip olabilmesi için aranan başlangıç şartıdır. Dolayısıyla fiil ehliyetinin kazanılması için bu şartın ayrıca zikredilmesine gerek yoktur, çünkü hak ehliyeti zaten fiil ehliyetinin ön koşuludur ancak kurucu unsuru olarak TMK 10'da yer almaz.

Adım Adım Çözüm

1
Kavram Ayrımı Yapılması
Fiil ehliyeti (hakları kullanma) ve hak ehliyeti (haklara sahip olma) kavramları birbirinden ayrıştırılır.
Öğrencinin ehliyet türlerinin şartlarını karıştırmasını önlemek için bu temel ayrım gereklidir.
2
Fiil Ehliyeti Şartlarının İncelenmesi (TMK m. 10)
Fiil ehliyeti için kümülatif olarak; ayırt etme gücü, erginlik ve kısıtlı olmama şartları belirlenir.
Kanuni düzenlemedeki şartların eksiksiz tespit edilmesi gerekir.
3
Seçeneklerin Karşılaştırılması
Tam ve sağ doğmuş olmanın TMK m. 8 uyarınca hak ehliyetinin başlangıcı olduğu, fiil ehliyetinin ise sonradan kazanılan bir yetenek olduğu sonucuna varılır.
Yanlış olan şartın hangi hukuki kuruma ait olduğu tespit edilerek kesin sonuca ulaşılır.

Anahtar Kavram

Fiil Ehliyeti ve Hak Ehliyeti Şartlarının Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Fiil ehliyetine sahip olmayan 'tam ehliyetsizler' ile sınırlı ehliyetsizlerin yaptıkları işlemlerin hukuki sonuçlarını (kesin hükümsüzlük vs.) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla