Examkin

Soru

Zorluk: OrtaAnayasa Mahkemesi: İtiraz Yolu (Somut Norm Denetimi)

Somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında Anayasa Mahkemesinin (AYM) verdiği kararların hukuki etkileri ve başvuru süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    İtiraz yoluna konu edilebilecek normlar, sadece bakılmakta olan bir davada uygulanacak olan kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleridir.
  2. B
    Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının ilan edilmesinden itibaren on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla tekrar itirazda bulunulamaz.
  3. C
    Anayasa Mahkemesi, kendisine gelen başvuruyu beş ay içinde sonuçlandırmazsa, yerel mahkeme uyuşmazlığı mevcut kanun hükümlerine göre karara bağlar.
  4. Anayasa Mahkemesinin başvuruyu 'itiraz konusu kuralın davada uygulanacak kural olmaması' nedeniyle usulden reddetmesi durumunda da on yıllık yeniden başvuru yasağı uygulanır.Cevap
  5. E
    Anayasa Mahkemesinin kararı, yerel mahkemenin verdiği esas hakkındaki karar kesinleşinceye kadar gelirse, yerel mahkeme bu karara uymak zorundadır.

Cevap

Anayasa Mahkemesinin başvuruyu 'uygulanacak kural olmaması' gibi usuli bir nedenle reddetmesi durumunda on yıllık başvuru yasağının başlayacağını iddia eden seçenek yanlıştır.
Doğru cevap, on yıllık başvuru yasağının usulden red durumlarında da geçerli olduğunu belirten seçenektir. 1982 Anayasası'nın 152. maddesine göre, 10 yıllık yeniden başvuru yasağının işlemesi için Anayasa Mahkemesi'nin 'işin esasına girerek' bir red kararı vermiş olması şarttır. Mahkemenin yetkisizliği veya kuralın uygulanacak kural olmaması gibi nedenlerle verilen usulden red kararları bu yasağı başlatmaz.

Adım Adım Çözüm

1
İtiraz yolundaki süre sınırlamalarını değerlendir.
Anayasa Mahkemesi incelemesi için 5 ay, esastan red durumunda ise 10 yıllık bir tekrar başvuru yasağı bulunmaktadır.
Yargılamanın sürüncemede kalmaması ve hukuki güvenlik ilkesi gereği bu süreler konulmuştur.
2
10 yıllık başvuru yasağının hangi tür kararlar için geçerli olduğunu kontrol et.
Bu yasak yalnızca 'işin esasına girilerek' (esastan) verilen red kararları için geçerlidir.
Anayasa'nın 152. maddesinde 'işin esasına girerek verdiği red kararı' ifadesi açıkça belirtilmiştir.
3
Usulden red kararlarının etkisini incele.
Yetkisizlik veya uygulanacak kural olmama gibi usuli redler, hükmün anayasaya uygunluğu hakkında bir karar içermediği için 10 yıllık yasağı başlatmaz.
Mahkeme henüz kuralın içeriğini denetlememiş, sadece başvuru şartlarını incelemiştir.

Anahtar Kavram

Somut norm denetiminde on yıllık başvuru yasağının sadece esastan red kararlarıyla tetiklenmesi.

İpuçları

1
Anayasa'nın 152. maddesinde geçen 'işin esasına girerek' ibaresine dikkat edin.
2
Hangi durumlarda 10 yıllık yasağın başlamayacağını, usul ile esas ayrımı üzerinden düşünün.

Daha Fazla Pratik

İtiraz yolu ile iptal davası (soyut norm denetimi) arasındaki süre ve yetki farklarını karşılaştıran bir tablo hazırlayabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Anayasa Mahkemesi: İtiraz Yolu (Somut Norm Denetimi)

Bu konudan daha fazla soru