Soru

Zorluk: Çok zorSiyasi Haklar: Türk Vatandaşlığı, Seçme ve Seçilme Hakları

1982 Anayasası'nda yer alan 'Siyasi Haklar ve Ödevler' başlığı altındaki düzenlemeler uyarınca, Türk vatandaşlığı ile seçme, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma haklarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Türk devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türktür ve Türk babanın veya Türk ananın çocuğu Türktür.
  2. B
    Vatandaşlıktan çıkarma ile ilgili karar ve işlemlere karşı yargı yolunun kapatılamayacağı, anayasal bir güvence olarak hükme bağlanmıştır.
  3. C
    Silah altında bulunan er ve erbaşlar ile askerî öğrenciler oy kullanamazlar; ancak yedek subay öğrencileri ile yedek astsubay adayları bu yasak kapsamında yer almadıklarından oy kullanabilirler.
  4. D
    Ceza infaz kurumlarında bulunan tutuklular ile taksirli suçlardan hüküm giyenler oy kullanabilir; ancak kasıtlı suçlardan hükümlü olanlar ceza süreleri ne olursa olsun oy kullanamazlar.
  5. Vatandaşlığa alınma talebinin idari makamlarca reddedilmesine karşı yargı yolunun kapatılamayacağı, 1982 Anayasası'nın vatandaşlık haklarını düzenleyen 66. maddesinde güvence altına alınmıştır.Cevap

Cevap

Vatandaşlığa alınma talebinin reddine karşı yargı yolunun kapatılamayacağı yönündeki ifade yanlıştır; zira 1982 Anayasası sadece vatandaşlıktan çıkarma kararlarını anayasal yargı yolu güvencesine almıştır.
1982 Anayasası'nın 66. maddesinin son fıkrasında 'Vatandaşlıktan çıkarma ile ilgili karar ve işlemlere karşı yargı yolu kapatılamaz' denilmektedir. Bu ifade, sadece vatandaşlığın kaybına (çıkarma) yönelik bir korumadır. Vatandaşlığa alınma (iktisap) taleplerinin idarece reddedilmesi ise bu madde kapsamında anayasal bir yargı yolu güvencesine sahip değildir. Bu nedenle, vatandaşlığa alınma talebinin reddine karşı da yargı yolunun anayasal olarak kapatılamayacağını söyleyen ifade hukuken yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 66. maddesini analiz et
Maddede 'Vatandaşlıktan çıkarma ile ilgili karar ve işlemlere karşı yargı yolu kapatılamaz' hükmü yer almaktadır.
Vatandaşlık hakkının korunması için sadece kaybına yönelik işlemler anayasal güvenceye alınmıştır.
2
Anayasa'nın 67. maddesini ve ilgili seçim kanunlarını analiz et
Oy kullanamayacaklar: Er/erbaş, askeri öğrenciler ve hükümlüler (taksirli suçlular hariç).
Seçme hakkının sınırlanması mutlak bir düzenlemedir; ancak yedek subay adayları veya tutuklular bu yasaklı listede yer almaz.
3
Vatandaşlık kazanımı ile kaybı arasındaki yargısal farkı ayırt et
Vatandaşlığa kabul talebinin reddi idari bir işlem olup kanunen yargıya açık olsa da, bu durum Anayasa'nın 66. maddesindeki 'yargı yolu kapatılamaz' güvencesi kapsamında değildir.
Anayasal güvence sadece mevcut bir vatandaşlığın haksız yere sona erdirilmesini (çıkarma) engellemeye yöneliktir.

Anahtar Kavram

Vatandaşlık Hakkı ve Seçme Hakkının Anayasal Güvenceleri ile İstisnaları

Daha Fazla Pratik

Vatandaşlıktan çıkarma kararlarına karşı ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'da dava açılması kuralını ve bu davanın açılma sürelerini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla