Soru

Zorluk: OrtaAkıl Hastalığı

Gece vakti bir iş yerine girerek hırsızlık yapan (B) hakkında hazırlanan sağlık kurulu raporunda; kişinin akıl hastalığı nedeniyle işlediği fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin önemli derecede azalmış olduğu, ancak bu durumun tam bir yetenek yoksunluğu boyutuna varmadığı tespit edilmiştir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre, bu durumun (B)'nin ceza sorumluluğu üzerindeki hukuki sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    (B) hakkında tam cezaya hükmolunur, ancak cezanın infazı akıl hastalarına özgü bir kurumda gerçekleştirilir.
  2. B
    (B) hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilir ve sadece akıl hastalarına özgü güvenlik tedbiri uygulanır.
  3. (B) hakkında verilecek cezada kanuni indirim yapılır veya mahkûm olunan ceza, süresi aynı kalmak koşuluyla akıl hastalarına özgü güvenlik tedbirine çevrilebilir.Cevap
  4. D
    (B)'nin eylemi suç teşkil etmeye devam eder ancak kusuru bulunmadığından herhangi bir yaptırım uygulanmaz.
  5. E
    (B) hakkında sadece adli para cezasına hükmedilir ve bu ceza zorunlu olarak ertelenir.

Cevap

Türk Ceza Kanunu'nun 32. maddesinin ikinci fıkrasına göre; işlediği fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği azalmış olan kişiye verilecek cezada indirim yapılır veya mahkûm olunan ceza güvenlik tedbirine çevrilebilir.
Türk Ceza Kanunu'nun 32/2. maddesine göre, akıl hastalığı nedeniyle davranışlarını yönlendirme yeteneği 'azalmış' olan kişiler için kanun koyucu bir kademeli sorumluluk öngörmüştür. Bu durumda fail hakkında doğrudan 'ceza verilmesine yer olmadığı' kararı verilmez; bunun yerine temel ceza üzerinden indirim yapılır. Ayrıca hâkim, mahkûm olunan hapis cezasının, süresi aynı kalmak kaydıyla akıl hastalarına özgü güvenlik tedbiri olarak uygulanmasına da karar verebilir. Senaryodaki (B) şahsının durumu tam bir yetenek yoksunluğu (32/1) değil, azalmış yetenek (32/2) kapsamında olduğundan, bu karma yaptırım rejimi uygulanır.

Adım Adım Çözüm

1
Failin akıl hastalığının derecesini tespit et.
Raporda yeteneğin 'azalmış' olduğu ancak 'tamamen ortadan kalkmadığı' belirtilmiştir.
Kusur yeteneğinin derecesi, uygulanacak yaptırım rejimini (TCK 32/1 veya 32/2) belirler.
2
TCK Madde 32/2 hükmünü olaya uygula.
Yeteneği azalmış fail hakkında ceza indirimi veya güvenlik tedbirine çevirme seçeneği ortaya çıkar.
Azalmış kusur yeteneği, tam cezasızlık değil, ceza sorumluluğunda hafifletme sebebidir.
3
Seçenekleri değerlendirerek hukuki sonucu netleştir.
Cezada indirim yapılması veya cezanın güvenlik tedbiri olarak uygulanması sonucuna ulaşılır.
Hâkime tanınan seçimlik hak çerçevesinde failin durumu bu iki yoldan biriyle sonuçlandırılır.

Anahtar Kavram

Kusur Yeteneğinin Azalması (TCK m. 32/2)

Daha Fazla Pratik

TCK 32/1 ve 32/2 arasındaki farkları içeren karşılaştırmalı bir tablo çalışması konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla