Ticari hayatta hukuki güvenliğin ve şeffaflığın sağlanması amacıyla öngörülen ticaret sicili tescil işlemleri, tescilin aranan hukuki sonucun doğumu üzerindeki etkisine göre 'kurucu' (ihdasi) veya 'açıklayıcı' (bildirici) olarak nitelendirilir. Tescil, bir hukuki durumun veya hakkın doğumu için bizzat gerekli bir unsur teşkil ediyorsa kurucu; zaten doğmuş olan bir durumun üçüncü kişilere duyurulması amacını taşıyorsa açıklayıcı niteliktedir.
Buna göre, aşağıdaki işlemlerden hangisinin ticaret siciline tescil edilmesi, ilgili hukuki sonucun doğumu bakımından kurucu (ihdasi) bir etkiye sahiptir?
- AGerçek bir kişinin ticari işletme açarak fiilen işletmeye başlaması sonucunda tacir sıfatını kazanması
- BBir ticari işletmeye yönelik olarak ticari temsilci (prokurist) atanması ve yetkilendirilmesi
- Bir anonim veya limited şirketin ticaret siciline tescil edilmesiyle tüzel kişilik kazanmasıCevap
- DMevcut bir ticari işletmenin, yazılı devir sözleşmesi ve işletme unsurlarının teslimi yoluyla devredilmesi
- EBir tacirin mevcut ticari işletmesine yeni bir şube açması ve bu şubenin faaliyetine başlaması
Cevap
Sermaye şirketlerinin (anonim, limited vb.) ticaret siciline tescil edilerek tüzel kişilik kazanması işlemi kurucu (ihdasi) bir etkiye sahiptir.
Ticaret hukukunda genel kural tescilin açıklayıcı (bildirici) olmasıdır; yani tescil edilecek olay tescilden önce gerçekleşmiştir. Ancak tüzel kişiliğe sahip ticaret şirketlerinin kuruluşu (anonim, limited, kollektif, komandit şirketler) bu kuralın en temel istisnasıdır. Bu şirketler tescil edilmedikleri sürece hukuken birer tüzel kişilik olarak varlık kazanamazlar. Dolayısıyla tescil işlemi, tüzel kişiliğin 'doğum anı' olduğundan kurucu (ihdasi) bir nitelik taşır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Ticaret siciline tescilin kurucu (ihdasi) ve açıklayıcı (bildirici) etkileri arasındaki fark.
Daha Fazla Pratik
Kurucu etkiye sahip diğer örnekleri (ticari işletme rehni, donatma iştirakinin tescili gibi) inceleyerek bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s