Soru

Zorluk: ZorAnayasa Türleri: Yazılı-Yazısız, Yumuşak ve Sert Anayasalar

Anayasa hukukunda anayasalar; değiştirilme usullerinin zorluk derecesi, içerikleri ve metin yapılarına göre çeşitli sınıflandırmalara tabi tutulmaktadır. Bu bağlamda bir anayasanın 'sert (katı)' bir anayasa olarak nitelendirilebilmesi için belirli kriterlerin varlığı aranmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir anayasanın sert (katı) yapıda olduğunu gösteren teknik kriterlerden biri değildir?

  1. A
    Anayasa metninde bazı maddelerin değiştirilmesinin kesin olarak yasaklanması
  2. B
    Anayasanın değiştirilmesi için meclislerde üye tamsayısının salt çoğunluğundan daha yüksek (nitelikli) bir çoğunluk aranması
  3. Anayasa metninin yetkili bir organ tarafından hazırlanarak resmî ve yazılı tek bir belge halinde düzenlenmiş olmasıCevap
  4. D
    Anayasa değişikliği sürecinde zorunlu halkoylaması veya belirli makamların (Devlet Başkanı gibi) onay yetkisinin zorlaştırıcı bir unsur olarak öngörülmesi
  5. E
    Anayasa değişikliği tekliflerinin görüşülmesi için 'serinleme süresi' gibi belirli zaman kısıtlamalarının veya ivedilikle görüşme yasağının getirilmesi

Cevap

Anayasa metninin yetkili bir organ tarafından hazırlanarak resmî ve yazılı tek bir belge halinde düzenlenmiş olması, anayasanın sertlik derecesini değil, 'yazılı anayasa' türüne girdiğini belirleyen bir özelliktir.
Doğru cevap, anayasanın tek bir metin halinde düzenlenmiş olmasıdır. Bu özellik bir anayasanın 'yazılı anayasa' (kodifiye edilmiş) olduğunu gösterir. Ancak bir anayasanın sert sayılabilmesi için metnin yazılı olması yetmez; o metnin normal kanunlardan daha nitelikli çoğunluklarla değiştirilmesi, değiştirilemeyecek maddeler içermesi veya halkoylaması gibi zorlaştırıcı usullere tabi olması gerekir. Yazılı olup da normal kanunlarla aynı usulde değiştirilebilen anayasalar 'yazılı-yumuşak' anayasalar olarak adlandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Sert (katı) anayasa kavramını tanımla
Sert anayasa, normal kanunlardan daha zor bir usulle değiştirilen veya hiç değiştirilemeyecek maddeler içeren anayasadır.
Sertlik kriteri usul ve içerik zorluğuyla ilgilidir.
2
Yazılı anayasa kavramını tanımla
Yazılı anayasa, anayasal kuralların yetkili bir organ tarafından tek bir metin (belge) içinde toplanmasıdır.
Yazılılık kriteri metnin formuyla ilgilidir.
3
İki kavram arasındaki ilişkiyi analiz et
Bir anayasa yazılı olduğu halde yumuşak (esnek) olabilir; örneğin 1921 Anayasası yazılıdır ancak değiştirilme usulü açısından çoğunlukla yumuşak kabul edilir.
Yazılı olması, o anayasanın mutlaka sert olacağı anlamına gelmez.

Anahtar Kavram

Sertlik (Rigidity) vs. Yazılılık (Codification) Ayrımı

Daha Fazla Pratik

1921 Anayasası'nın neden 'yazılı' ancak 'yumuşak' bir anayasa örneği olarak tartışıldığını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla