Soru

Zorluk: OrtaMonetarizm (Parasalcı Okul)

Milton Friedman tarafından ileri sürülen, para politikasının reel değişkenler ve fiyatlar genel düzeyi üzerindeki etkisinin "uzun ve değişken bir gecikme" (long and variable lagslong\ and\ variable\ lags) ile gerçekleştiği argümanı, merkez bankalarının kısa dönemli istikrar sağlamaya yönelik takdir yetkisine dayalı (discretionarydiscretionary) müdahalelerine karşı hangi temel eleştiriyi oluşturmaktadır?

  1. A
    Para arzı artışlarının sadece nominal değişkenleri etkileyip reel üretimi hiçbir dönemde değiştirememesi
  2. B
    Genişletici maliye politikasının para talebini artırarak faiz oranlarını yükseltmesi ve özel yatırımları dışlaması
  3. Takdir yetkisine dayalı müdahalelerin, etkilerin zamanlamasındaki belirsizlik nedeniyle ekonomiyi istikrara kavuşturmak yerine dalgalanmaları artırabilmesiCevap
  4. D
    Para talebinin faiz esnekliğinin sonsuz olması sebebiyle para otoritesinin faiz oranlarını ve toplam talebi kontrol edememesi
  5. E
    Ekonomik aktörlerin rasyonel beklentiler varsayımı altında, ilan edilen politikaları önceden tahmin ederek tamamen etkisiz kılması

Cevap

Para politikasının etkilerinin ortaya çıkışındaki uzun ve değişken gecikmeler, merkez bankasının yaptığı müdahalelerin yanlış zamanda etkili olmasına ve bu durumun ekonomik konjonktürdeki dalgalanmaları şiddetlendirmesine (istikrarsızlığa) neden olur.
Doğru cevap olan ifade, Friedman'ın 'uzun ve değişken gecikmeler' argümanının temel sonucunu açıklar. Gecikmelerin süresindeki belirsizlik, merkez bankasının ekonomiyi soğutmak veya canlandırmak için yaptığı hamlelerin tam tersi bir etki yaratarak ekonomik dalgalanmaları (cycle) derinleştirmesine neden olur. Bu yüzden Monetaristler, takdir yetkisi yerine k-yüzde kuralı gibi sabit kuralları savunurlar.

Adım Adım Çözüm

1
Friedman'ın gecikme kavramının analiz edilmesi
Gecikmeler; verilerin toplanması (tanıma), politikanın kararlaştırılması (uygulama) ve politikanın ekonomi üzerindeki nihai etkisinin görülmesi (etki) aşamalarını kapsar.
Bu gecikmelerin hem uzun (6-18 ay) hem de belirsiz (değişken) olması, politika yapıcıların ekonominin gelecekteki durumunu doğru tahmin etmesini imkansız kılar.
2
Gecikmelerin takdir yetkisi üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Müdahale yapıldığında ekonomi resesyonda olabilir, ancak politika etkisini gösterdiğinde ekonomi zaten ısınma aşamasına geçmiş olabilir.
Bu durum, politikanın 'konjonktür karşıtı' (stabilize edici) olması beklenirken 'konjonktür yanlısı' (istikrar bozucu) sonuçlar doğurmasına yol açar.
3
Monetarist politika önerisiyle bağ kurulması
Gecikmelerden kaynaklanan riskleri önlemek için Friedman, para arzının her yıl sabit bir oranda (kyu¨zde kuralık-yüzde\ kuralı) artırılmasını önermiştir.
İstikrarlı bir para arzı artışı, para talebinin de istikrarlı olduğu varsayımıyla (MV=PYM \cdot V = P \cdot Y) uzun dönemde fiyat istikrarını sağlar ve insan kaynaklı hataları minimize eder.

Anahtar Kavram

Para Politikasında Gecikmeler ve Takdir Yetkisi Eleştirisi

Daha Fazla Pratik

Monetarizmde para talebinin istikrarı ile para politikasının etkinliği arasındaki ilişkiyi inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla