Soru

Zorluk: OrtaBertrand ve Edgeworth Modelleri

Oligopol piyasasında fiyat üzerinden rekabet eden homojen mal üreticisi iki firmanın, üretim hacimlerinin toplam piyasa talebini karşılamada yetersiz kaldığı (kapasite kısıtı) varsayılmaktadır. Edgeworth tarafından geliştirilen bu modelde, fiyatların tam rekabet seviyesinde (P=MCP=MC) istikrara kavuşmamasının ve bir döngü içerisinde sürekli dalgalanmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Firmaların rakibi tarafından karşılanamayan artık talebe (residual demand) monopolcü gibi yüksek fiyat uygulayabilme imkanının doğmasıCevap
  2. B
    Firmaların miktar liderliği yaparak piyasa fiyatını kendi üretim hacimlerine göre belirlemeye çalışmaları
  3. C
    Piyasadaki firmaların marjinal maliyetlerin değişmeyeceği beklentisiyle üretim miktarlarını birbirlerine göre ayarlamaları
  4. D
    Maliyetlerdeki düşüşlerin talep esnekliğinin düşük olması nedeniyle fiyata yansıtılmaması ve fiyat katılığı yaşanması
  5. E
    Firmaların homojen mallar yerine farklılaştırılmış ürünler üreterek fiyat esnekliğini düşürmeye odaklanmaları

Cevap

Firmaların rakibi tarafından karşılanamayan artık talebe (residual demand) monopolcü gibi yüksek fiyat uygulayabilme imkanının doğması
Edgeworth modelinde firmalar kapasite kısıtı ile karşı karşıyadır. Eğer bir firma fiyatı çok düşürürse, tüm piyasa talebini karşılayamaz. Bu durumda rakip firma, açıkta kalan 'artık talebe' (residual demand) yüksek fiyattan satış yaparak kârını artırabilir. Bu motivasyon, fiyatın P=MCP=MC seviyesinde sabit kalmasını engeller ve fiyatların sürekli bir aralıkta inip çıkmasına (döngüye) neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Kapasite kısıtının etkisini analiz etme
Firmalar tüm talebi karşılayamaz.
Edgeworth modelini Bertrand'dan ayıran en temel fark firmaların sınırlı kapasiteye sahip olmasıdır.
2
Fiyat rekabeti sürecini inceleme
Fiyatlar P=MCP=MC seviyesine kadar düşer.
Firmalar müşteri çekmek için birbirlerinin fiyatının altına inmeye (undercutting) çalışır.
3
Denge bozulmasını belirleme
Bir firma fiyatı artırarak artık talebe satış yapar.
Fiyat çok düştüğünde, bir firmanın kapasitesi yetmediği için dışarıda kalan tüketiciler diğer firmanın yüksek fiyatına razı olur; bu da kârı artırdığı için düşük fiyat dengesi bozulur.

Anahtar Kavram

Edgeworth Fiyat Döngüsü ve Artık Talep

Daha Fazla Pratik

Bertrand modelinde kapasite kısıtı olsaydı 'Bertrand Paradoksu'nun (fiyatın tam rekabet seviyesine düşmesi) nasıl ortadan kalkacağını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla