Robert Lucas'ın 1988 yılında sunduğu Beşeri Sermaye Modeli'nde, bireylerin toplam zamanlarını mal üretimi () ve beşeri sermaye birikimi () arasında bölüştürdüğü varsayılmaktadır. Modelde beşeri sermayenin hem içsel hem de dışsal bir etkisi olduğu belirtilir. Buna göre, beşeri sermayenin yarattığı pozitif dışsallık () dikkate alındığında, piyasa dengesindeki büyüme hızı ile sosyal optimum büyüme hızı arasındaki ilişki hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Beşeri sermayenin pozitif dışsallığı nedeniyle sosyal optimum büyüme hızı, piyasa dengesi büyüme hızından daha yüksektir; çünkü bireyler eğitim kararlarında bu dışsal faydayı dikkate almazlar.Cevap
- BBeşeri sermaye birikimi sadece geçiş döneminde büyümeyi etkilediği için uzun dönem durağan durumda piyasa dengesi ve sosyal optimum büyüme hızları birbirine eşittir.
- CBireyler beşeri sermaye üretiminde ölçeğe göre artan getiri ile karşılaştıkları için piyasa dengesi büyüme hızı her zaman sosyal optimum büyüme hızından daha yüksek gerçekleşir.
- DBeşeri sermayenin marjinal verimliliği azalan olduğu için uzun dönemde büyüme hızı dışsal bir teknolojik gelişme hızı tarafından belirlenir ve sosyal planlama bunu değiştiremez.
- ESosyal optimum büyüme hızı piyasa dengesinden daha düşüktür; çünkü beşeri sermaye birikimi fiziki sermaye yatırımlarını dışlayarak (crowding-out) toplam hasıla artışını yavaşlatır.
Cevap
Beşeri sermayenin pozitif dışsallığı nedeniyle sosyal optimum büyüme hızı piyasa dengesi büyüme hızından daha yüksektir; çünkü bireyler eğitim kararlarında bu dışsal faydayı dikkate almazlar.
Beşeri sermayenin yarattığı pozitif dışsal fayda, bireysel fayda maksimizasyonu sırasında bireyler tarafından hesaba katılmaz (dışsallığın içselleştirilememesi). Bu durum, piyasa mekanizmasının eğitime sosyal açıdan optimal olandan daha az kaynak (zaman) ayırmasına ve dolayısıyla ekonominin potansiyelinden daha yavaş büyümesine neden olur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Beşeri Sermaye Dışsallığı ve Piyasa Başarısızlığı
Daha Fazla Pratik
Lucas modelinde fiziki sermaye ile beşeri sermaye arasındaki tamamlayıcılığı ve bu ilişkinin yakınsama (convergence) üzerindeki etkilerini inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s