Türkiye ekonomisinde 1970'li yılların sonunda yaşanan döviz darboğazı ve ekonomik tıkanıklığı aşmak amacıyla yürürlüğe konulan 24 Ocak 1980 İstikrar Kararları, ekonomide piyasa mekanizmasının etkinliğini artırmayı hedeflemiştir. Bu kapsamda, finansal sistemdeki 'finansal baskılama' (financial repression) sürecini sona erdirmek ve tasarrufların reel değerini koruyarak finansal derinleşmeyi sağlamak amacıyla öngörülen temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
- Mevduat ve kredi faiz oranlarının belirlenmesinde serbest piyasa koşullarına geçişin hedeflenmesiCevap
- BTürk lirasının uluslararası piyasalarda tam konvertibilitesinin (serbest değişim) derhal ilan edilmesi
- CMerkez Bankası'na fiyat istikrarını sağlama konusunda tam araç bağımsızlığı verilmesi
- DDöviz işlemlerinin sadece kamu bankaları eliyle yürütülmesine yönelik kısıtlamaların getirilmesi
- ESanayi yatırımlarının finansmanının sadece Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) aracılığıyla yapılacağının taahhüt edilmesi
Cevap
Mevduat ve kredi faiz oranlarının belirlenmesinde serbest piyasa koşullarına geçişin hedeflenmesi
Doğru yanıt olan seçenek, 24 Ocak 1980 Kararları'nın temel felsefesi olan piyasa ekonomisine geçişin finansal boyutunu yansıtmaktadır. 1970'lerdeki 'finansal baskılama' (negatif reel faiz) ortamı tasarrufları azaltmış ve kaynak dağılımını bozmuştur. Faiz oranlarının serbest bırakılması hedefi, bu tıkanıklığı aşmak ve tasarrufları bankacılık sistemine çekmek için atılan en kritik adımdır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Finansal Serbestleşme (Financial Liberalization)
İpuçları
1
1980 öncesinde bankaya para yatıranların enflasyon karşısında reel olarak zarar ettiğini (negatif reel faiz) düşünün.
2
Bu kararların amacı devletin ekonomideki fiyat belirleme rolünü azaltıp, bu rolü piyasaya devretmektir.
Daha Fazla Pratik
24 Ocak 1980 Kararları'ndan sonra 1982 yılında yaşanan 'Bankerler Olayı'nın bu faiz serbestisiyle ilişkisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s