Examkin

Soru

Zorluk: ZorTürkiye'nin Dış Borç Stoku ve Göstergeleri

Türkiye ekonomisinin dış borç stok yapısı ve borç yükü göstergeleri dikkate alındığında, aşağıdaki tablo ve iktisadi tanımlara göre yapılan değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

Gösterge / Yıl2023202320242024
Brüt Dış Borç Stoku (Milyar $)500500510510
Gayrisafi Yurt İçi Hasıla - GSYH (Milyar $)1.0001.0001.2751.275
Mal ve Hizmet İhracatı (Milyar $)250250255255
  1. A
    Brüt dış borç stokunun GSYH'ye oranı, borcun mutlak miktarı artmasına rağmen 20242024 yılında yaklaşık %\% 4040 seviyesine gerileyerek borç yükünün nisbi olarak azaldığını göstermektedir.
  2. B
    Dış borç stokunun ihracata oranı (DBS/I˙hracatDBS / İhracat), ekonominin döviz kazandırıcı faaliyetlerle dış yükümlülüklerini karşılama kapasitesini ölçer ve her iki yıl için de yaklaşık %\% 200200 (2 kat) düzeyinde gerçekleşmiştir.
  3. C
    Net dış borç stoku verisi hesaplanırken, tablodaki brüt stok tutarından Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ve bankacılık kesiminin net dış varlıkları düşülerek ülkenin net yükümlülük düzeyi belirlenir.
  4. D
    Türkiye'de dış borcun sektörel dağılımında özel sektör payının yüksek olması, döviz kurlarındaki yukarı yönlü hareketlerin doğrudan reel sektörün finansman maliyetlerini ve bilanço dengesini etkilemesine neden olmaktadır.
  5. Merkezi yönetim bütçe açığındaki herhangi bir artış, muhasebeleşme gereği doğrudan dış borç stokuna aynı miktarda eklenir; çünkü bütçe disiplini ile dış borçlanma göstergeleri özdeş iktisadi değişkenlerdir.Cevap

Cevap

Merkezi yönetim bütçe açığındaki artışın doğrudan ve aynı miktarda dış borç stokuna ekleneceğini savunan ifade yanlıştır; bütçe açığı (mali denge) ile dış borç stoku (dış yükümlülük) farklı ekonomik kavramlardır.
Merkezi yönetim bütçe açığı, devletin gelir ve giderleri arasındaki farkı ifade eder ve bu açık iç borçlanma yoluyla da kapatılabilir. Dış borç stoku ise ülkenin yerleşik olmayanlara olan toplam borcudur. Dolayısıyla bütçe açığındaki her artışın doğrudan dış borç stokuna ekleneceği veya bu iki kavramın özdeş olduğu iddiası iktisadi literatüre ve resmi tanımlara aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Tablodaki verilerle oran analizi yapılması
20232023 yılında borç/GSYH oranı 500/1000=%50500/1000 = \% 50, 20242024 yılında 510/1275=%40510/1275 = \% 40 bulunmuştur.
Dış borcun sürdürülebilirliğini ölçmek için mutlak miktardan ziyade borcun gelire (GSYH) oranı temel bir göstergedir.
2
Dış borcun ihracatla karşılanma kapasitesinin kontrolü
20232023: 500/250=2500/250 = 2, 20242024: 510/255=2510/255 = 2 olarak hesaplanmıştır.
İhracatın borcu karşılama oranı, ülkenin dış şoklara karşı dayanıklılığını gösterir.
3
Kavramsal ayrımın yapılması (Bütçe açığı vs. Dış Borç)
Bütçe açığının finansmanı iç piyasadan (TL cinsinden iç borçlanma) yapılabileceği için dış borç stokunu doğrudan etkilemeyebilir.
Öğrencinin mali göstergeler (bütçe) ile dış denge göstergelerini (cari açık/dış borç) birbirine karıştırması önlenmelidir.

Anahtar Kavram

Dış Borç Sürdürülebilirlik Göstergeleri ve Net Dış Borç Metodolojisi

Daha Fazla Pratik

Türkiye'nin 'Dış Borç Servis Oranı'nın (ana para + faiz ödemeleri / ihracat) likidite krizleri üzerindeki etkisini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'nin Dış Borç Stoku ve Göstergeleri

Bu konudan daha fazla soru