Soru

Zorluk: KolayFiziki Yaşam Kalitesi Endeksi (PQLI)

19701970'li yıllarda Morris David Morris tarafından geliştirilen Fiziki Yaşam Kalitesi Endeksi (PQLI), ülkelerin kalkınma düzeylerini sadece kişi başına düşen gelirle değil, sosyal refah göstergeleriyle ölçmeyi amaçlamaktadır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi PQLI hesaplamasında kullanılan üç temel göstergeyi birlikte ve doğru olarak vermektedir?

  1. Bebek ölüm hızı, 11 yaşındaki yaşam beklentisi ve okuryazarlık oranıCevap
  2. B
    Bebek ölüm hızı, kişi başına düşen milli gelir ve okuryazarlık oranı
  3. C
    Doğumda beklenen yaşam süresi, ortalama eğitim süresi ve kişi başına GSYH
  4. D
    İşsizlik oranı, okuryazarlık oranı ve enflasyon oranı
  5. E
    Nüfus artış hızı, bebek ölüm hızı ve sanayileşme oranı

Cevap

Fiziki Yaşam Kalitesi Endeksi (PQLI); bebek ölüm hızı, 11 yaşındaki yaşam beklentisi ve okuryazarlık oranı göstergelerinin aritmetik ortalaması alınarak hesaplanır.
PQLI (Physical Quality of Life Index), Morris David Morris tarafından üç sosyal gösterge üzerine inşa edilmiştir: Bebek ölüm hızı (sağlık göstergesi), 11 yaşındaki yaşam beklentisi (sağlık/beslenme göstergesi) ve okuryazarlık oranı (eğitim göstergesi). Bu üç gösterge de sosyal kalkınmanın temel çıktılarıdır ve doğru cevapta eksiksiz verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
PQLI'nın tanımını ve amacını belirleyin.
PQLI, ülkelerin sosyal gelişimini ölçmek için gelir dışı göstergeleri kullanan bir endekstir.
Endeksin hangi mantıkla oluşturulduğunu anlamak, bileşenleri hatırlamaya yardımcı olur.
2
Endeksin üç temel bileşenini hatırlayın.
Bu bileşenler: Bebek Ölüm Hızı (Infant Mortality Rate), 11 Yaşındaki Yaşam Beklentisi (Life Expectancy at Age One) ve Okuryazarlık Oranı (Literacy Rate) şeklindedir.
PQLI bu üç verinin 00-100100 arası normalize edilmiş değerlerinin ortalamasıdır.
3
Seçeneklerdeki karıştırılan kavramları (gelir, doğumda yaşam süresi vb.) eleyin.
Gelir içeren ve HDI'ya ait olan seçenekler elenerek doğru bileşim bulunur.
Soru kökündeki 'üç temel gösterge' ifadesi tam eşleşmeyi gerektirir.

Anahtar Kavram

Fiziki Yaşam Kalitesi Endeksi (PQLI) Bileşenleri

İpuçları

1
PQLI'nın en önemli farkı, hesaplamasına 'gelir' (GNP/GDP) göstergesini dahil etmemesidir.
2
Endeks üç ayaktan oluşur: İkisi sağlıkla (bebekler ve yaşam süresi ile ilgili), biri eğitimle (okuryazarlık) ilgilidir.
3
Dikkat edin, yaşam beklentisi göstergesi 'doğumda' değil, '11 yaşında' olarak alınır.

Daha Fazla Pratik

PQLI ile HDI (İnsani Gelişme Endeksi) arasındaki farkları bir tablo halinde çalışmak, KPSS sorularında hız kazandıracaktır.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla