Soru

Zorluk: ZorMutlak ve Göreli Yoksulluk Kavramları

İktisadi kalkınma literatüründe yoksulluk; 'mutlak' ve 'göreli' olmak üzere iki temel perspektifle tanımlanmaktadır. Bir ekonomide kişi başına düşen milli gelirin arttığı ve medyan gelirin yükseldiği bir büyüme sürecinde, en düşük gelirli kesimin reel gelirinde de bir artış olduğu saptanmıştır. Ancak, medyan gelirin artış hızı, en alt gelir grubunun gelir artış hızından daha yüksek gerçekleşmiştir.

Buna göre, yoksulluk sınırı ve temel ihtiyaçlar kavramları dikkate alındığında, mutlak ve göreli yoksulluk eğilimlerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bireylerin asgari temel ihtiyaçlar sepetine erişimi kolaylaştığı için mutlak yoksulluk azalırken; medyan gelirin daha hızlı artmasıyla toplumun ortalama refah düzeyine göre tanımlanan göreli yoksulluk artmıştır.Cevap
  2. B
    Mutlak yoksulluk sınırı toplumun medyan geliri üzerinden hesaplandığı için, genel refah artışına paralel olarak mutlak yoksulluk oranında bir değişiklik yaşanmamıştır.
  3. C
    Göreli yoksulluk, biyolojik varlığın sürdürülmesi için gerekli asgari kalori miktarını esas aldığından; reel gelir artışı sadece mutlak yoksulluk üzerinde etkili olmuştur.
  4. D
    Mutlak yoksulluk, toplumun o dönemdeki genel yaşam standartlarına göre belirlendiği için, gelir dağılımındaki bu değişim mutlak yoksulluğu artırmıştır.
  5. E
    Hem mutlak hem de göreli yoksulluk sınırları hanehalkı harcama kalıplarındaki değişime göre dinamik olarak güncellendiği için her iki yoksulluk türü de azalma eğilimi göstermiştir.

Cevap

Bireylerin asgari temel ihtiyaçlar sepetine erişimi kolaylaştığı için mutlak yoksulluk azalırken; medyan gelirin daha hızlı artmasıyla toplumun ortalama refah düzeyine göre tanımlanan göreli yoksulluk artmıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, mutlak yoksulluğun 'asgari fiziksel ihtiyaçlar' üzerinden tanımlandığını ve gelir artışıyla azaldığını, göreli yoksulluğun ise 'toplumsal ortalamaya göre mesafe' olduğunu ve medyan gelirin hızlı artışı sebebiyle arttığını doğru bir şekilde analiz etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Mutlak yoksulluk kavramının analiz edilmesi.
Mutlak yoksulluk, bireyin biyolojik varlığını sürdürebilmesi için gerekli olan asgari gıda ve gıda dışı 'temel ihtiyaçlar' sepetine erişememe durumudur. En alt gelir grubunun reel geliri arttığına göre, bu sepeti satın alma güçleri artmış ve mutlak yoksulluk azalmıştır.
Mutlak yoksulluk sınırı genellikle sabit bir yaşam standardını temsil eder.
2
Göreli yoksulluk kavramının analiz edilmesi.
Göreli yoksulluk, bireyin gelirinin 'toplumun ortalama refah düzeyi' (genellikle medyan gelirin %50 veya %60'ı) ile kıyaslanmasıdır. Medyan gelir, en alt grubun gelirinden daha hızlı arttığı için aradaki mesafe açılmış, yani göreli yoksulluk artmıştır.
Göreli yoksulluk, toplumdaki gelir dağılımı eşitsizliği ile doğrudan ilişkilidir.
3
Sonuçların birleştirilmesi.
Ekonomik büyüme sürecinde yoksulların geliri artsa bile, zenginlerin veya orta sınıfın geliri daha hızlı artarsa mutlak yoksulluk düşerken göreli yoksulluk yükselebilir.
İki kavramın ölçüm kriterlerinin (sabit vs. değişken) farklı olması.

Anahtar Kavram

Mutlak yoksulluk fiziksel hayatta kalmayı, göreli yoksulluk toplumsal refah paydaşlığını esas alır.

Daha Fazla Pratik

Göreli yoksulluğun ölçümünde kullanılan 'medyan gelirin belirli bir yüzdesi' yönteminin Lorenz eğrisi ve Gini katsayısı ile ilişkisini inceleyen bir soru çözünüz.
Tahmini Süre:1m 45s
Bu soruyu puanla