Robert Lucas tarafından 1988 yılında geliştirilen "Beşeri Sermaye Modeli"nde üretim fonksi… — KPSS İktisat

Robert Lucas tarafından 1988 yılında geliştirilen "Beşeri Sermaye Modeli"nde üretim fonksiyonu $Y = A K^\beta (u h L)^{1-\beta} h_a^\gamma$ şeklinde tanımlanmaktadır. Burada $u$ bireylerin üretimde kullandıkları zaman payını, $h$ bireysel beşeri sermaye düzeyini, $h_a$ ise ekonomideki ortalama beşeri sermaye düzeyini (dışsallığı) temsil etmektedir. Bu modele göre, beşeri sermaye birikimi ve büyüme dinamikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Beşeri sermayenin ortalama düzeyinden kaynaklanan dışsal etkinin ( $\gamma$ ) bireysel karar alma süreçlerinde içselleştirilmemesi, piyasa dengesindeki büyüme hızının sosyal optimum büyüme hızının altında kalmasına neden olur.Cevap
B
Bireylerin beşeri sermaye üretimine ayırdıkları zaman payındaki ( $1-u$ ) bir artış, çıktı düzeyinde geçici bir yükselme yaratsa da durağan durumda uzun dönemli büyüme oranını etkilemez.
C
Üretim fonksiyonunda fiziksel sermaye ( $K$ ) ve beşeri sermaye ( $h$ ) birlikte değerlendirildiğinde, toplam üretim bu iki girdiye göre ölçeğe göre azalan getiri sergilediği için büyüme hızı zamanla sıfıra yakınsar.
D
Beşeri sermayenin yarattığı pozitif dışsal etki ( $\gamma$ ) arttıkça, fiziksel sermayenin marjinal verimliliği hızla azaldığı için ekonomide sermaye sığlaşması yaşanır.
E
Fiziksel sermayenin üretimdeki payı ( $\beta$ ), beşeri sermaye dışsallığından ( $\gamma$ ) büyük olduğu sürece modeldeki büyüme süreci sadece teknolojik gelişme hızıyla sınırlı kalır.

Cevap

Beşeri sermayenin dışsal etkisinin içselleştirilmemesi nedeniyle piyasa büyüme hızının sosyal optimumun altında kalmasıdır.

Lucas (1988) modelinde, beşeri sermayenin hem içsel (bireysel verimlilik) hem de dışsal (toplumsal verimlilik) etkisi vardır. Bireyler piyasada kendi eğitim kararlarını verirken sadece içsel getiriyi dikkate alırlar. Ancak eğitim, ekonominin genel bilgi birikimini artırarak diğer üretim faktörlerinin de verimliliğini yükseltir (dışsallık). Bu dışsal fayda bireylerce fiyatlanmadığı için, serbest piyasada eğitime ayrılan zaman ve buna bağlı olarak ortaya çıkan büyüme hızı, toplumsal olarak arzulanan (sosyal optimum) düzeyin altında kalır.

Adım Adım Çözüm

Modelin dışsallık yapısını analiz edin.

h_a^\gamma

terimi pozitif bir dışsallığı temsil eder.

Bireyler eğitim alarak kendi verimliliklerini artırırken, farkında olmadan toplumun toplam verimlilik düzeyine de katkı sağlarlar.

Bireysel (piyasa) karar alma sürecini değerlendirin.

Bireyler sadece kendi

h

düzeylerini maksimize ederler,

h_a

üzerindeki etkilerini görmezler.

Piyasada atomize ajanlar, ortalama düzeyi dışsal bir veri olarak kabul ederler.

Sosyal planlamacı çözümü ile karşılaştırın.

Sosyal planlamacı

h = h_a

olduğunu bilir ve tüm dışsal faydayı içselleştirir.

Toplumsal refahı maksimize eden otorite, eğitimin toplam üretim üzerindeki çarpan etkisini hesaba katar.

Büyüme hızlarını kıyaslayın.

g_{social} > g_{competitive}

sonucuna ulaşılır.

Dışsallık nedeniyle piyasada eğitime ayrılan zaman (

1-u

) sosyal olarak optimal olan düzeyden daha düşüktür.

Anahtar Kavram

İçsel Büyüme ve Beşeri Sermaye Dışsallıkları

Daha Fazla Pratik

Beşeri sermaye dışsallıklarının varlığında devletin eğitim sübvansiyonları uygulamasının sosyal refah üzerindeki etkilerini inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru