Examkin

Soru

Zorluk: OrtaBertrand ve Edgeworth Modelleri

Kapasite kısıtlarının bulunduğu bir oligopol piyasasında, fiyat rekabeti sonucunda fiyatların marjinal maliyet (P=MCP = MC) seviyesine kadar gerilediği bir aşamada, piyasada istikrarlı bir dengenin oluşmamasının ve fiyatların tekrar yükselme eğilimine girmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Firmaların miktar lideri olarak rakiplerinin üretim kararlarını önceden belirlemesi
  2. Rakip firmanın sınırlı üretim kapasitesi nedeniyle toplam piyasa talebinin tamamını karşılayamaması sonucunda oluşan artık talepCevap
  3. C
    Üretilen malların heterojen olması sebebiyle tüketicilerin fiyat artışlarına rağmen markaya sadık kalması
  4. D
    Firmalar arasında yapılan gizli bir anlaşma ile üretim miktarının kısıtlanıp fiyatın monopol seviyesine çekilmesi
  5. E
    Talep eğrisinin esnekliğinin düşük olması nedeniyle marjinal maliyetlerdeki artışın doğrudan fiyata yansıtılması

Cevap

Piyasa dengesinin oluşmamasının nedeni, rakip firmanın sınırlı kapasite nedeniyle tüm talebi karşılayamaması ve bu durumun diğer firmaya artık talep üzerinden fiyat yükseltme imkanı tanımasıdır.
Edgeworth modelinde istikrarsızlığın temel kaynağı sınırlı üretim kapasitesidir. Firmalar fiyatı P=MCP = MC seviyesine kadar indirdiklerinde kârları sıfıra iner. Ancak ucuz satan rakip firmanın kapasitesi tüm piyasa talebini karşılamaya yetmediği için, diğer firma fiyatını yükselterek piyasada kalan 'artık talebe' (residual demand) mal satıp kâr elde etmeyi tercih eder. Bu durum fiyatların sürekli dalgalanmasına yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Modelin temel varsayımını analiz etme
Edgeworth modelinde Bertrand modelinden farklı olarak firmaların sınırlı üretim kapasiteleri mevcuttur (q1+q2<Dtoplamq_1 + q_2 < D_{toplam}).
Bu kapasite kısıtı, tek bir firmanın tüm piyasayı ele geçirmesini engeller.
2
Fiyat rekabeti sürecini değerlendirme
Firmalar müşteri çalmak için fiyatlarını düşürürler ve süreç P=MCP = MC noktasına kadar ilerler.
Homojen ürün piyasasında daha düşük fiyat veren firma avantajlıdır, ancak kapasitesi dolana kadar.
3
Dengesizlik mekanizmasını açıklama
Fiyat P=MCP = MC olduğunda firmalar kâr elde edemez. Ancak bir firma fiyatı artırırsa, ucuz satan firmanın kapasitesi yetmediği için açıkta kalan (artık) talep pahalı satan firmaya yönelir.
Yüksek fiyattan satış yaparak kâr elde etme fırsatı, fiyatların tekrar yükselmesine ve bir 'fiyat çevrimi' (price cycle) oluşmasına neden olur.

Anahtar Kavram

Artık Talep (Residual Demand) ve Kapasite Kısıtı

İpuçları

1
Edgeworth modelini Bertrand modelinden ayıran en kritik varsayım olan 'üretim sınırları' üzerine düşünün.
2
Fiyatlar çok düştüğünde ve kârlar sıfırlandığında, bir firma tek başına tüm piyasaya hizmet verebilir mi?
3
Ucuz satan firmanın kapasitesi dolduğunda, mal alamayan tüketiciler ne yapar? Bu durum pahalı satan firmaya bir fırsat sunar mı?

Daha Fazla Pratik

Bertrand Paradoksu'nun hangi durumlarda geçerliliğini yitirdiğini incelemek için Bertrand ve Edgeworth modellerini karşılaştıran diğer sorulara göz atabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Bertrand ve Edgeworth Modelleri

Bu konudan daha fazla soru