Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorDiğer Uluslararası Ekonomik Kuruluşlar

Soğuk Savaş sonrası dönemde Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinin serbest piyasa ekonomisine entegrasyonunu sağlamak amacıyla kurulan; ancak Dünya Bankası ve IMF gibi kurumlardan farklı olarak, kredi ve teknik yardım süreçlerinde ilgili ülkelerin 'çok partili demokrasi, siyasi çoğulculuk ve piyasa ekonomisi ilkelerine bağlılığını' tüzüğünde açık bir operasyonel kriter olarak belirleyen uluslararası ekonomik kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD)Cevap
  2. B
    Dünya Bankası (IBRD)
  3. C
    Avrupa Yatırım Bankası (AYB)
  4. D
    Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD)
  5. E
    Uluslararası Para Fonu (IMF)

Cevap

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), tüzüğünde 'siyasi yetki' (political mandate) barındıran ve ülkelerin demokratik gelişimini piyasa ekonomisine geçişle birlikte şart koşan kuruluştur.
Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), 1991 yılında Orta ve Doğu Avrupa'da piyasa ekonomisine geçişi desteklemek için kurulmuş olup, tüzüğünde borç alan ülkelerin demokratik ilkelere bağlılığını bir operasyonel kriter olarak belirleyen tek kuruluştur. Bu durum literatürde 'EBRD'nin siyasi yetkisi' olarak adlandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki spesifik kriterleri analiz et.
İlgili kuruluşun hem bir 'kalkınma bankası' olması hem de 'çok partili demokrasi' ve 'çoğulculuk' şartını araması gerektiği saptandı.
Çoğu uluslararası kuruluş ekonomik odaklıyken, bu kuruluşun siyasi bir yetkiye sahip olması ayırt edici özelliktir.
2
Dünya Bankası ve IMF gibi küresel kuruluşların tüzüklerini karşılaştır.
Bretton Woods ikizlerinin (IMF ve Dünya Bankası) tüzüklerinde 'siyasi tarafsızlık' ilkesi olduğu ve rejim türüne bakılmaksızın ekonomik kriterlerin esas alındığı belirlendi.
Bu eleme, sorunun cevabının küresel değil, daha spesifik bir bölgesel/geçiş odaklı kuruluş olduğunu gösterir.
3
Soğuk Savaş sonrası (1990-1991) kurulan geçiş bankalarını incele.
1991'de faaliyete geçen EBRD'nin, Berlin Duvarı'nın yıkılışının ardından Doğu Bloku ülkelerini hem ekonomik hem de demokratik olarak Batı'ya entegre etmek amacıyla kurulduğu tespit edildi.
EBRD'nin 1. maddesi, bu kurumu diğer tüm çok taraflı kalkınma bankalarından ayıran 'demokrasi şartını' içerir.

Anahtar Kavram

EBRD'nin Siyasi Yetkisi (Political Mandate) ve Geçiş Ekonomileri

İpuçları

1
Bu kuruluş, Berlin Duvarı'nın yıkılmasından hemen sonra eski Sovyet ülkeleri için kurulmuştur.
2
Tüzüğünde siyasi rejim tipini (demokrasi, çoğulculuk) kredi şartı olarak koşan dünyadaki tek kalkınma bankasıdır.
3
Kısa adı EBRD olan ve merkezi Londra'da bulunan bu banka, piyasa ekonomisine geçişi siyasi reformlarla ilişkilendirir.

Daha Fazla Pratik

IMF ve Dünya Bankası'nın tüzüklerinde yer alan 'siyasi müdahale yasağı' maddelerini inceleyerek EBRD ile olan temel farkı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Diğer Uluslararası Ekonomik Kuruluşlar