Soru

Zorluk: Ortaİkinci En İyi ve Arrow İmkansızlık Teoremi

Lipsey ve Lancaster tarafından geliştirilen İkinci En İyi Teoremi'ne (Theory of the Second Best) göre, bir ekonomide vergi, dışsallık veya tekel gibi çeşitli kısıtlar nedeniyle Pareto optimalite koşullarının en az biri sağlanamıyorsa, kısıtın olmadığı diğer piyasalarda izlenmesi gereken fiyatlama politikası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Diğer tüm piyasalarda fiyatın marjinal maliyete eşitlenmesi (P=MCP=MC) toplumsal refahın maksimuma ulaşmasını sağlar.
  2. Diğer piyasalarda da Pareto optimalite koşullarından bilinçli olarak sapılması toplumsal refahı daha yüksek bir seviyeye taşıyabilir.Cevap
  3. C
    Walras Kanunu gereği, kısıtlı piyasa dışındaki tüm piyasalarda marjinal maliyet fiyatlamasına (P=MCP=MC) uyulması matematiksel bir zorunluluktur.
  4. D
    Arrow’un İmkansızlık Teoremi uyarınca, bu tür piyasa kısıtları altında hangi fiyatlama kuralının uygulanacağına ancak bir diktatör karar verebilir.
  5. E
    Sadece bir piyasada tekel gücünün bulunması, genel denge çerçevesinde diğer piyasalardaki optimal marjinal ikame oranlarını etkilemez.

Cevap

Ekonomide bir piyasada Pareto koşulu (örneğin P=MCP=MC) sağlanamıyorsa, diğer piyasalarda da bu koşuldan sapmanın toplumsal refahı artırabileceğini belirten seçenek doğrudur.
İkinci En İyi Teoremi, bir ekonomideki piyasa aksaklıklarından biri (örneğin tekel) düzeltilemiyorsa, diğer tüm piyasalarda tam rekabet koşullarını (fiyatın marjinal maliyete eşitliği) zorlamanın toplumsal refahı artırmayabileceğini, hatta azaltabileceğini savunur. Bu durumda, diğer piyasalarda da bilinçli olarak Pareto koşullarından sapmak, kısıtlı piyasanın yarattığı verimlilik kaybını telafi ederek ekonomiyi mümkün olan en iyi ikinci refah seviyesine taşır.

Adım Adım Çözüm

1
İkinci En İyi Teoremi'nin varsayımını tanımlama
Pareto optimalitesine ulaşmak için gerekli olan nn sayıdaki koşuldan en az bir tanesinin sağlanamadığı ve bu kısıtın ortadan kaldırılamadığı bir durum belirlenir.
Teoremin geçerli olması için ekonomide 'aşılması imkansız' bir piyasa aksaklığı bulunmalıdır.
2
Politika kuralını analiz etme
Geri kalan n1n-1 sayıdaki koşulun (örneğin diğer piyasalarda tam rekabetçi fiyatlama) sağlanmasının toplumsal refahı maksimuma (Pareto Optimum) ulaştırmayacağı sonucuna varılır.
Kısıtın varlığı, kaynak dağılımını 'ikinci en iyi' (second best) bir çözüme zorlar.
3
Optimal sapmayı belirleme
Kısıtlı piyasanın yarattığı bozucu etkiyi telafi etmek için diğer piyasalarda da ideal kurallardan sapılarak refahın 'mümkün olan en yüksek' seviyeye çıkarılması amaçlanır.
Genel denge çerçevesinde tüm piyasalar birbiriyle etkileşim halindedir.

Anahtar Kavram

İkinci En İyi Teoremi (Theory of the Second Best)

İpuçları

1
Bir ekonomideki tüm piyasalar birbirine bağlıdır; birindeki bir 'leke' varken diğerlerini 'tertemiz' tutmak her zaman en iyi sonuç olmayabilir.
2
Lipsey ve Lancaster, 'ya hep ya hiç' mantığını savunur: Ya tüm Pareto koşulları sağlanır (Birinci En İyi) ya da bazı piyasalarda kısıt varsa diğerlerinde de kural değişir (İkinci En İyi).
3
Örneğin tekelci bir piyasanın varlığı kaynakları bir yöne çarpıtmışsa, diğer piyasaları da zıt yönde çarpıtmak toplumsal dengeyi düzeltebilir.

Daha Fazla Pratik

Arrow'un İmkansızlık Teoremi'ndeki 'İlgisiz Seçeneklerin Bağımsızlığı' aksiyomunun ne anlama geldiğini tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla