Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorÜretim Yöntemiyle Hesaplama (Katma Değer)

Bir yüksek teknoloji güneş paneli üretim zincirinde yer alan aşamalar ve bu aşamalardaki işlem değerleri Türk lirası (TLTL) cinsinden aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Üretim AşamasıSatış Bedeli (TLTL)Diğer Sektörlerden Girdi Alımı (TLTL)
I. Aşama: Silisyum ve Cam Tedariki120.000120.00030.00030.000
II. Aşama: Fotovoltaik Hücre Üretimi300.000300.00040.00040.000
III. Aşama: Panel Montajı ve Kaplama550.000550.00080.00080.000

Bu üretim zinciriyle ilgili aşağıdaki ek bilgiler mevcuttur:
- Panel montajı aşamasında üretilen ancak dönem sonunda satılmayıp stoklara aktarılan nihai ürünlerin değeri 50.00050.000 TLTL'dir.
- Üretim sürecinde kullanılan sabit sermayenin aşınma payı (amortisman) 60.00060.000 TLTL olarak hesaplanmıştır.
- Üretim üzerine uygulanan toplam dolaylı vergiler 40.00040.000 TLTL, sağlanan sübvansiyonlar ise 10.00010.000 TLTL'dir.

Buna göre, bu üretim zincirinin piyasa fiyatlarıyla gayrisafi katma değeri kaç Türk lirasıdır?

  1. A
    420.000
  2. B
    450.000
  3. 480.000Cevap
  4. D
    500.000
  5. E
    970.000

Cevap

Piyasa fiyatlarıyla gayrisafi katma değer 480.000 Türk lirasıdır.
Piyasa fiyatlarıyla gayrisafi katma değer hesaplanırken, öncelikle üretim sürecindeki her aşamanın yarattığı değer artışları toplanır. Bu toplama dönem sonu stok artışları dahil edilir, ancak ara malı olarak kullanılan diğer sektör girdileri ve zincir içi alımlar çıkarılır. Elde edilen temel fiyatlarla toplam katma değere (450.000450.000 TLTL), dolaylı vergiler eklenip sübvansiyonlar çıkarılarak piyasa fiyatlarına ulaşılır. Bu durumda 450.000+40.000−10.000=480.000450.000 + 40.000 - 10.000 = 480.000 TLTL sonucuna varılır.

Adım Adım Çözüm

1
Her bir üretim aşamasının temel fiyatlarla katma değerini hesaplayın.
I. Aşama: 120.000−30.000=90.000120.000 - 30.000 = 90.000 TLTL; II. Aşama: 300.000−120.000−40.000=140.000300.000 - 120.000 - 40.000 = 140.000 TLTL; III. Aşama: (550.000+50.000)−300.000−80.000=220.000(550.000 + 50.000) - 300.000 - 80.000 = 220.000 TLTL.
Katma değer, üretim değerinden (satışlar + stok değişimi) ara malı kullanımlarının çıkarılmasıyla bulunur.
2
Üretim zincirinin toplam gayrisafi katma değerini (temel fiyatlarla) bulun.
90.000+140.000+220.000=450.00090.000 + 140.000 + 220.000 = 450.000 TLTL.
Toplam katma değer, her aşamadaki değer artışlarının toplamına eşittir.
3
Net dolaylı vergileri hesaplayarak piyasa fiyatlarına geçiş yapın.
Net Dolaylı Vergi = 40.000−10.000=30.00040.000 - 10.000 = 30.000 TLTL. Piyasa Fiyatlarıyla GVA = 450.000+30.000=480.000450.000 + 30.000 = 480.000 TLTL.
Piyasa fiyatlarına ulaşmak için ürün üzerindeki dolaylı vergiler eklenir ve sübvansiyonlar çıkarılır.

Anahtar Kavram

Üretim Yöntemiyle GSYH Hesaplama (Katma Değer)
Bu soruyu puanla

Konular

Üretim Yöntemiyle Hesaplama (Katma Değer)

Bu konudan daha fazla soru