Soru

Zorluk: OrtaBertrand ve Edgeworth Modelleri

Edgeworth oligopol modelinde, fiyat rekabeti sürecinde fiyatların Bertrand modelindeki gibi marjinal maliyet (P=MCP = MC) seviyesinde istikrar kazanmamasının ve sürekli bir "fiyat döngüsü" (price cycle) oluşmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Firmaların homojen mal üretmeleri ve tüketicilerin piyasadaki fiyatlar hakkında tam bilgiye sahip olması
  2. B
    Firmaların miktar üzerinden rekabet ederek rakibinin üretim düzeyini değiştirmeyeceğini varsayması
  3. Firmaların üretim kapasitelerinin piyasa talebinin tamamını karşılayacak düzeyde olmaması nedeniyle "artık talep" olgusunun ortaya çıkmasıCevap
  4. D
    Piyasada maliyet avantajına sahip lider bir firmanın bulunması ve diğer firmaların bu liderin fiyatını takip etmesi
  5. E
    Fiyat düşüşlerinin rakiplerce takip edileceği ancak fiyat artışlarının takip edilmeyeceği beklentisinin yarattığı fiyat katılığı

Cevap

Firmaların üretim kapasitelerinin piyasa talebinin tamamını karşılayacak düzeyde olmaması nedeniyle artık talep olgusunun ortaya çıkması
Edgeworth modelinde, Bertrand modelinden farklı olarak firmaların kapasite kısıtı olduğu varsayılır. Bir firma fiyatını P=MCP = MC seviyesine kadar indirse bile, kapasitesi yetmediği için piyasa talebinin tamamını karşılayamaz. Bu durum, piyasada rakipten mal alamayan bir grup tüketici (artık talep) bırakır. Diğer firma, bu tüketicilere yüksek fiyattan mal satmanın daha kârlı olduğunu fark eder ve fiyatını monopol fiyatına yakın bir seviyeye yükseltir. Ardından fiyat kırma yarışı tekrar başlar ve bu süreç sürekli bir fiyat döngüsüne yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Bertrand ve Edgeworth modelleri arasındaki temel farkı belirle.
Bertrand modelinde kapasite sınırsızdır, Edgeworth modelinde ise firmaların üretim kapasiteleri sınırlıdır.
Bu kapasite kısıtı, fiyat rekabetinin sonucunu doğrudan etkileyen temel unsurdur.
2
Fiyat rekabeti sürecini analiz et.
Firmalar pazar payı kapmak için fiyatlarını düşürürler; ancak fiyat P=MCP = MC seviyesine yaklaştığında kapasite sorunu baş gösterir.
Düşük fiyat belirleyen firma, sınırlı kapasitesi nedeniyle piyasa talebinin tamamını karşılayamaz.
3
Artık talep (residual demand) mekanizmasını açıkla.
Düşük fiyatlı firmadan mal alamayan tüketiciler, diğer firmanın kapısını çalar. Diğer firma, bu "artık talebe" yüksek fiyattan satış yapmanın daha kârlı olduğunu görerek fiyatını artırır.
Fiyatların tekrar yükselmesi ve ardından yeniden düşmeye başlaması, piyasada istikrarlı bir dengenin oluşmasını engeller ve fiyat döngüsü yaratır.

Anahtar Kavram

Edgeworth Modelinde Kapasite Kısıtı ve Fiyat İstikrarsızlığı

İpuçları

1
Bertrand modelinde firmalar piyasa talebinin tamamını karşılayabilecek kadar büyük kapasiteye sahiptir. Edgeworth modelinde bu varsayım değişmektedir.
2
Bir firmanın kapasitesi yetmediğinde, mal alamayan tüketiciler rakip firmaya yönelir. Bu durum rakip firmanın fiyat stratejisini nasıl etkiler?
3
Fiyat döngüsü, düşük fiyatlı firmanın mal sağlayamadığı 'artık talep' kitlesinin varlığı nedeniyle fiyatların tekrar yukarı çekilmesiyle oluşur.

Daha Fazla Pratik

Bertrand paradoksunun (fiyatın iki firma varken bile tam rekabet seviyesine düşmesi) hangi koşullar altında geçerliliğini yitirdiğini (kapasite kısıtı, mal farklılaştırması vb.) inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Matematiksel olarak düşünürsek; eğer bir firmanın kapasitesi K<Q(P)K < Q(P) ise, rakibi fiyatını PP'den daha yüksek bir seviyeye çektiğinde hâlâ pozitif bir taleple (Q(P)KQ(P) - K) karşılaşacaktır. Bu durum kâr maksimizasyonu için fiyatı artırma motivasyonu yaratır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla