Fiyat endeksleri hesaplanırken kullanılan ağırlıklandırma yöntemleri, endeksin yaşam maliyetindeki gerçek değişimi yansıtma kapasitesini etkiler. Bu bağlamda, "baz yıl miktarlarını" esas alan Laspeyres endeksi (TÜFE) ile "cari yıl miktarlarını" esas alan Paasche endeksinin (GSYH Deflatörü) karşılaştırılmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Laspeyres endeksi, tüketicilerin fiyatı artan malların yerine daha ucuz malları ikame etme eğilimini yansıtmadığı için yaşam maliyetindeki artışı olduğundan yüksek gösterme eğilimindedir.Cevap
- BPaasche endeksi, sabit bir mal sepetine dayandığı için hanehalkının tüketim kalıplarındaki değişimleri Laspeyres endeksine göre daha geç yansıtır.
- CGSYH Deflatörü, sadece yurt içinde üretilen malları kapsadığı için ithal tüketim mallarındaki fiyat artışlarını da içeren TÜFE'den her zaman daha yüksek değerler üretir.
- DLaspeyres endeksi, cari yıl miktarlarını ağırlık olarak kullandığı için yeni ürünlerin piyasaya girmesinden kaynaklanan refah artışını Paasche endeksinden daha iyi ölçer.
- EHer iki endeks de teknolojik ilerleme sonucu artan mal kalitesini fiyat artışlarından tam olarak ayrıştırabildiği için yaşam maliyetini kusursuz bir şekilde ölçer.
Cevap
Laspeyres endeksinin (TÜFE) ikame yanlılığı nedeniyle enflasyonu olduğundan yüksek gösterme eğiliminde olduğu ifadesi doğrudur.
Doğru olan seçenek, Laspeyres endeksinin ikame eğilimini yansıtmaması nedeniyle enflasyonu yüksek gösterdiğini belirtmektedir. Laspeyres endeksi (TÜFE), baz yılın tüketim sepetini sabit tutar. Gerçek hayatta tüketiciler fiyatı çok artan ürünler yerine benzer, daha ucuz ürünleri tercih ederler. Sabit sepet bu değişikliği görmediği için yaşam maliyetindeki artışı gerçekte olduğundan daha fazlaymış gibi hesaplar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Laspeyres (Sabit Ağırlıklı) ve Paasche (Değişken Ağırlıklı) Endeks Farkları ve İkame Yanlılığı
Tahmini Süre:1m 15s