Türkiye ekonomisinde inşaat sektörü, yarattığı geniş istihdam olanakları ve ’den fazla alt sektörü besleyen yapısı ile stratejik bir öneme sahiptir. Özellikle yılından itibaren uygulanan ekonomi politikalarında, iç talebi canlandırmak ve büyümeyi finanse etmek amacıyla inşaat sektörü merkezi bir rol oynamıştır.
Buna göre, Türkiye'de inşaat sektörünün ekonomik özellikleri ve gelişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
- ASektörün ürettiği çıktıların büyük bir kısmının "ticarete konu olmayan" (non-tradable) yapıda olması, aşırı sermaye birikimi durumunda kaynakların verimli alanlardan uzaklaşmasına yol açabilmektedir.
- BKamu-Özel İşbirliği (KÖİ) modelleri ile yürütülen ulaştırma ve altyapı projeleri, merkezi yönetim bütçesi üzerinde doğrudan harcama yerine "koşullu yükümlülük" niteliğinde mali riskler oluşturmaktadır.
- Türkiye'de inşaat sektörü, imalat sanayii ile kıyaslandığında toplam üretim süreci içerisinde çok daha yüksek bir "ithal girdi bağımlılığına" sahip olduğu için döviz kuru artışlarından maliyet yönüyle en fazla etkilenen dış ticaret sektörüdür.Cevap
- DToplu Konut İdaresi (TOKİ), konut piyasasında hem doğrudan arz sağlayarak hem de uygun finansman modelleri geliştirerek piyasa dengelerini etkileyen kurumsal bir aktördür.
- Eİnşaat yatırımları, çarpan katsayısının yüksekliği nedeniyle ekonomik durgunluk dönemlerinde toplam talebi canlandırmak amacıyla konjonktür karşıtı bir politika aracı olarak kullanılabilmektedir.
Cevap
İnşaat sektörünün imalat sanayiine göre daha yüksek ithal girdi bağımlılığına sahip olduğunu savunan ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü Türkiye'de inşaat sektörü, imalat sanayiine oranla daha düşük bir ithal girdi bağımlılığına sahiptir. İnşaatın temel malzemeleri olan çimento, tuğla ve seramik gibi ürünler yurt içinde üretilmektedir. İmalat sanayii ise üretim için gerekli olan ara mallarının büyük kısmını ithal etmektedir, dolayısıyla döviz kuru şoklarına üretim maliyeti açısından en bağımlı sektör imalat sanayiidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İnşaat Sektörünün Yapısal Analizi ve Yerli Girdi Oranı
İpuçları
1
Bir sektörün döviz kuruna duyarlı olması mutlaka ithal girdi bağımlılığının yüksek olduğu anlamına gelmez; finansman kanalı da önemlidir.
2
Türkiye'de çimento, seramik ve tuğla gibi malzemelerin üretim kaynağını (yerli/ithal) düşünün.
3
İmalat sanayii (elektronik, makine vb.) montaj ve ara malı ithalatı üzerine kuruluyken, inşaatın temel malzemeleri genellikle topraktan ve yerli kaynaklardan üretilir.
Daha Fazla Pratik
İnşaat sektörünün büyüme üzerindeki etkisini 'Hollanda Hastalığı' (Dutch Disease) kavramı çerçevesinde analiz eden makroekonomik tartışmaları inceleyebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Sektörlerin "İthalat/Üretim" oranlarını karşılaştıran girdi-çıktı tablolarını (Input-Output tables) anımsayarak imalat sanayiinin bağımlılığının inşaattan çok daha yüksek olduğu gerçeğine ulaşılabilir.
Tahmini Süre:2m 30s