Soru

Zorluk: ZorÖdünç Verilebilir Fonlar Teorisi

Ödünç Verilebilir Fonlar Teorisi'nin (Neo-Klasik Faiz Teorisi) geçerli olduğu bir ekonomide; Merkez Bankası'nın portföyündeki devlet iç borçlanma senetlerini piyasaya satması (Açık Piyasa Satışı) ve eş zamanlı olarak reel sektördeki firmaların geleceğe yönelik kâr beklentilerinin iyileşmesi durumunda, ödünç verilebilir fon piyasasında denge faiz oranı (ii) ve denge fon miktarı (QQ) nasıl etkilenir?

  1. A
    Faiz oranı artar, denge fon miktarı azalır.
  2. B
    Faiz oranı artar, denge fon miktarı artar.
  3. Faiz oranı artar, denge fon miktarındaki değişim belirsizdir.Cevap
  4. D
    Faiz oranı azalır, denge fon miktarı artar.
  5. E
    Faiz oranı azalır, denge fon miktarındaki değişim belirsizdir.

Cevap

Denge faiz oranı kesinlikle artar, ancak denge fon miktarındaki değişim belirsizdir.
Merkez Bankası'nın açık piyasa satışı fon arzını azaltarak (SLS_L eğrisini sola kaydırarak) faizleri yükseltirken, yatırımcıların iyimser beklentileri fon talebini artırarak (DLD_L eğrisini sağa kaydırarak) faizleri daha da yükseltir. Her iki etki de faiz artışı yönünde olduğundan faiz kesinlikle artar. Ancak arzın azalması denge miktarını düşürmeye, talebin artması ise yükseltmeye çalıştığı için denge fon miktarındaki nihai değişim belirsiz kalmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Merkez Bankası'nın açık piyasa satışının etkisini belirle.
Merkez Bankası'nın senet satıp piyasadan para çekmesi, ödünç verilebilir fon arzını (SL=S+ΔMS_L = S + \Delta M) azaltarak arz eğrisini sola kaydırır.
Para arzındaki daralma, piyasada ödünç verilebilecek fon miktarını azaltır.
2
Firmaların kâr beklentilerindeki iyileşmenin etkisini belirle.
Geleceğe yönelik kâr beklentilerinin artması, sermayenin marjinal etkinliğini artırarak yatırım talebini (II) ve dolayısıyla ödünç verilebilir fon talebini (DLD_L) artırır; talep eğrisi sağa kayır.
Daha fazla kâr bekleyen firmalar, yatırım finansmanı için piyasadan daha fazla fon talep ederler.
3
Arz ve talep kaymalarını birleştirerek piyasa dengesini analiz et.
Arzın azalması (SLS_L \downarrow) ve talebin artması (DLD_L \uparrow) faiz oranını (ii) kesinlikle artırır. Ancak miktar (QQ) üzerindeki etki zıt yönlüdür; arz azalışı miktarı azaltırken, talep artışı miktarı artırmak ister.
İki zıt yönlü miktar etkisi birleştiğinde, nihai sonucun ne olacağı kaymaların büyüklüğüne bağlı olarak belirsizleşir.

Anahtar Kavram

Ödünç Verilebilir Fonlar Teorisi'nde Eş Zamanlı Arz ve Talep Şokları

İpuçları

1
Merkez Bankası piyasaya kağıt satıp nakit alıyorsa, fon arzı ne yönde değişir?
2
Arz eğrisinin sola, talep eğrisinin sağa kaydığı bir standart arz-talep grafiği çizmeyi deneyin.
3
Eğriler zıt yönlere kaydığında dikey eksendeki (faiz) değişim tek yönlü olurken, yatay eksendeki (miktar) değişim belirsizleşir.

Daha Fazla Pratik

Bütçe fazlası ve atıl nakit tutma eğilimindeki azalışın denge üzerindeki etkisini analiz ederek pratik yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Matematiksel olarak SL=DLS_L = D_L eşitliğinde SLS_L azalan, DLD_L artan bir fonksiyon olarak düşünülüp türevsel değişim üzerinden de faiz artışı kanıtlanabilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla