Ekonomik birimlerin nakit tutma maliyetine karşı hassasiyetinin yüksek olduğu ve ticari ba… — KPSS İktisat

Ekonomik birimlerin nakit tutma maliyetine karşı hassasiyetinin yüksek olduğu ve ticari bankaların kâr maksimizasyonu amacıyla serbest rezervlerini piyasa faiz oranlarına göre aktif bir şekilde yönettiği bir finansal yapıda; para çarpanı ( $m$ ), nakit tercih oranı ( $c$ ), zorunlu karşılık oranı ( $r$ ) ve serbest rezerv oranı ( $e$ ) arasındaki dinamik ilişki dikkate alındığında, faiz oranlarındaki ( $i$ ) bir yükselişin para arzı ( $M^s$ ) üzerindeki nihai etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Faiz oranlarındaki artış hem $c$ hem de $e$ oranlarını aşağı çekerek para çarpanının büyümesine ve dolayısıyla para arzı eğrisinin pozitif bir eğime sahip olmasına neden olur.Cevap
B
Para arzı yalnızca Merkez Bankası tarafından dışsal olarak belirlendiği için faiz oranlarındaki değişimler para arzı eğrisinin konumunu veya eğimini etkilemez; eğri faiz eksenine dik kalır.
C
Faiz oranlarındaki artış bankaların risk algısını yükselterek serbest rezerv oranını ( $e$ ) artırır ve bu durum para çarpanını daraltarak para arzı eğrisinin negatif eğimli olmasına yol açar.
D
Faiz oranlarındaki artış sadece parasal taban ( $B$ ) bileşenlerini doğrudan büyüterek para arzını artırır; nakit tercih ve serbest rezerv oranları faizden bağımsız sabit katsayılardır.
E
Faiz oranlarındaki yükseliş vadeli mevduatların M1 içindeki payını artırarak para çarpanının azalmasına ve para arzı eğrisinin yatay eksene paralel hale gelmesine neden olur.

Cevap

Faiz oranlarındaki artışın nakit tercih oranı (

c

) ve serbest rezerv oranı (

e

) üzerindeki azaltıcı etkisi, para çarpanını (

m

) büyüterek para arzı eğrisinin pozitif eğimli (içsel) olmasını sağlar.

İçsel para arzı teorisine göre, faiz oranları yükseldiğinde hem bankalar kârlarını artırmak için atıl bekleyen serbest rezervlerini (

e

) azaltarak krediye dönüştürür hem de bireyler nakit tutmanın maliyeti arttığı için nakit tercih oranlarını (

c

) düşürürler. Para çarpanı formülünde (

m = \frac{1+c}{c+r+e}

) bu iki orandaki düşüş çarpanın değerini artırır. Sonuç olarak, para arzı (

M^s = m \times B

) faiz oranlarıyla aynı yönlü hareket eder ve bu ilişki grafiksel olarak pozitif eğimli bir para arzı eğrisi ile temsil edilir.

Adım Adım Çözüm

Davranışsal oranların faiz duyarlılığını analiz etmek

\frac{\partial c}{\partial i} < 0

\frac{\partial e}{\partial i} < 0

Faiz oranı (

i

) arttığında, hanehalkı için nakit tutmanın, bankalar için ise getirisi olmayan serbest rezerv bulundurmanın fırsat maliyeti artar.

Para çarpanı formülü üzerindeki etkiyi belirlemek

m = \frac{1+c}{c+r+e}

formülünde

c

e

değerleri azalır.

Paydadaki azalış paydaki azalıştan daha büyük olduğu için (çünkü

r < 1

), toplamda para çarpanı (

m

) değeri yükselir.

Para arzı denklemiyle ilişkilendirmek

M^s = m(i) \times B

Parasal taban (

B

) sabit olsa dahi, faize duyarlı çarpan (

m(i)

) nedeniyle faiz arttıkça para arzı (

M^s

) artar. Bu durum, para arzı eğrisinin pozitif eğimli bir doğru olduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

İçsel Para Arzı (Endojen Para Arzı)

İpuçları

Para çarpanı (

m

) sabit bir sayı mıdır yoksa piyasa faizlerine göre değişebilir mi?

Faiz oranları arttığında cebinizde nakit tutmak mı yoksa bankaya yatırmak mı daha mantıklıdır? Bu durum

c

oranını nasıl etkiler?

Para çarpanı formülünü (

m = \frac{1+c}{r+c+e}

) hatırlayın; paydadaki

c

e

değerlerinin azalması kesrin değerini nasıl değiştirir?

Daha Fazla Pratik

İçsel para arzı varsayımı altında para politikası araçlarının (örneğin zorunlu karşılıklar) etkinliğinin dışsal modele göre nasıl değiştiğini inceleyebilirsiniz.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Konular

Bu konudan daha fazla soru