İktisadi düşünceler tarihinde, faiz teorisini hem psikolojik (sabırsızlık) hem de teknik (… — KPSS İktisat

İktisadi düşünceler tarihinde, faiz teorisini hem psikolojik (sabırsızlık) hem de teknik (yatırım fırsatları) unsurların sentezi üzerine inşa eden Irving Fisher; bir yatırımcının farklı gelir akışları arasında karar verme sürecini 'maliyet üzerindeki getiri oranı' ( $rate$ $of$ $return$ $over$ $cost$ ) kavramıyla açıklar.

Buna göre, piyasa faiz oranının ( $i$ ), iki alternatif yatırım planını bugünkü değer bazında eşitleyen 'maliyet üzerindeki getiri oranı'ndan ( $r$ ) daha düşük olması ( $i < r$ ) durumunda; rasyonel bir yatırımcının davranışı ve bu durumun teorik sonucuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yatırımcı, bugünkü maliyeti daha yüksek ancak gelecekte vadedilen getirisi daha fazla olan (geç veya büyük) gelir akışını tercih ederek servetinin bugünkü değerini artırır.Cevap
B
Maliyet üzerindeki getiri oranı, sadece sermayenin fiziksel verimliliğine bağlı bir katsayı olduğundan; piyasa faiz oranındaki değişim yatırımcının opsiyonlar arası tercihini etkilemez.
C
Yatırımcı, marjinal faydasını maksimize etmek için her zaman 'erken' gelir akışını tercih eder ve maliyet üzerindeki getiri oranını marjinal sabırsızlık oranına eşitleyene kadar ödünç verir.
D
Piyasa faiz oranı yükseldiğinde, yatırımcı 'geç' olan gelir akışına yönelir; çünkü faiz artışı gelecekteki paranın bugünkü değerini iskonto faktörü yoluyla artırır.
E
Maliyet üzerindeki getiri oranı, yatırımın risk primini temsil eder; dolayısıyla faiz oranı bu seviyenin altında kaldığında yatırımın belirsizliği nedeniyle her iki opsiyon da reddedilir.

Cevap

Piyasa faiz oranının maliyet üzerindeki getiri oranından düşük olması durumunda, yatırımcı bugünkü maliyeti daha yüksek ancak gelecekteki getirisi daha fazla olan 'geç' veya 'büyük' opsiyonu seçerek servetini maksimize eder.

Irving Fisher'a göre, birey rasyonel davranarak servetinin bugünkü değerini maksimize etmeye çalışır. 'Maliyet üzerindeki getiri oranı' (

r

), iki alternatif plan arasındaki 'marjinal iç verim oranı' gibi düşünülebilir. Eğer piyasa faiz oranı (

i

), bu iç verim oranından (

r

) düşükse (

i < r

), daha maliyetli ama daha yüksek getirili (uzun vadeli/büyük) plana geçmek kârlıdır. Çünkü bu değişim için katlanılan maliyetin finansmanı, sağlanan ek getiriden daha ucuzdur. Bu durum bireyin toplam servetinin bugünkü değerini artırır.

Adım Adım Çözüm

Kavramın tanımlanması

Maliyet üzerindeki getiri oranı (

r

), iki alternatif gelir akışının bugünkü değerlerini (

PV

) birbirine eşitleyen iskonto oranıdır.

Karar vericinin opsiyonlar arasında seçim yapabilmesi için bir eşik değer belirlemesi gerekir.

Piyasa faiz oranı (

i

) ile karşılaştırma yapılması

Eğer

i < r

ise, 'daha büyük/geç' opsiyona geçmek için yapılan ek harcamanın getiri oranı, piyasadaki sermaye maliyetinden yüksektir.

Yatırımın marjinal getirisi, sermayenin marjinal maliyetinden büyük olduğu sürece yatırım genişletilmelidir.

Bugünkü değer (Wealth) üzerindeki etkinin belirlenmesi

Düşük faiz ortamında gelecekteki yüksek getiriler daha az iskonto edileceği için, 'geç' olan opsiyonun bugünkü değeri 'erken' olana göre daha fazla artar.

Faiz oranı ile bugünkü değer arasındaki ters yönlü ilişki, vade uzadıkça daha belirgin hale gelir.

Optimal tercihin saptanması

Birey, zenginliğini maksimize etmek için maliyet üzerindeki marjinal getiri oranını piyasa faiz oranına eşitleyene kadar 'büyük/geç' opsiyonlara yönelir.

Fisher'ın nesnel yatırım kuralı, servet maksimizasyonunu temel alır.

Anahtar Kavram

Fisher'ın İkinci Yaklaşımı: Yatırım Fırsatları ve Maliyet Üzerindeki Getiri Oranı

İpuçları

Fisher'ın analizinde 'maliyet üzerindeki getiri oranı', bir yatırımdan diğerine geçmenin sağladığı ek verimdir.

Daha Fazla Pratik

Fisher'ın 'Ayrıştırma Teoremi'ni (Separation Theorem) inceleyerek, üretim ve tüketim kararlarının neden birbirinden bağımsızlaştığını araştırabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Bugünkü Değer (

PV

) karşılaştırması üzerinden düşünün:

PV(B) - PV(A) > 0

ise B tercih edilir. Faiz oranı (

i

) düştükçe, vadesi daha uzun olan (geç) gelirlerin

PV

değeri daha hızlı artar.

Tahmini Süre:3m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Konular

Bu konudan daha fazla soru