Examkin

Soru

Zorluk: OrtaToplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksleri

İktisadi kalkınma literatüründe, ülkelerin insani gelişmişlik düzeylerini toplumsal cinsiyet perspektifinden değerlendirmek amacıyla çeşitli endeksler kullanılmaktadır. Bu kapsamda, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDPUNDP) tarafından 20142014 yılından itibaren uygulanan yönteme göre, Toplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksi (GDIGDI) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. İnsani gelişme boyutlarındaki (sağlık, eğitim ve gelir) kazanımların kadın ve erkekler için ayrı ayrı hesaplanmasıyla elde edilen değerlerin birbirine oranını temsil eder.Cevap
  2. B
    Kadınların siyasi karar alma süreçlerine katılımını ve ekonomik kaynaklar üzerindeki kontrolünü ölçen bir güçlenme endeksidir.
  3. C
    Üreme sağlığı, güçlenme ve işgücü piyasası boyutlarındaki eşitsizlikler nedeniyle yaşanan insani gelişme kaybını gösteren bir eşitsizlik ölçütüdür.
  4. D
    Milli gelirdeki artışın cinsiyetler arasındaki dağılımını Lorenz eğrisi yardımıyla analiz ederek ekonomik büyümenin niteliğini ölçer.
  5. E
    Bebek ölüm hızı ve okuryazarlık gibi temel ihtiyaçların karşılanma düzeyini fiziksel yaşam kalitesi çerçevesinde cinsiyet ayrımı yapmadan ölçer.

Cevap

Toplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksi (GDIGDI), insani gelişme boyutlarındaki (sağlık, eğitim, gelir) kazanımların kadın ve erkekler için ayrı ayrı hesaplanarak birbirine oranlanması esasına dayanır.
Toplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksi (GDIGDI), insani gelişme başarısının temel boyutları olan sağlık, eğitim ve yaşam standardı verilerini kadın ve erkekler için ayrı ayrı hesaplar. Bu iki değerin birbirine oranı (HDIkadın/HDIerkekHDI_{kadın} / HDI_{erkek}), ülkelerdeki cinsiyet temelli gelişme uçurumunu gösterir. Değer 11'e yaklaştıkça eşitlik artar.

Adım Adım Çözüm

1
Endeksin boyutlarını belirleme
GDI; sağlık (yaşam beklentisi), eğitim (beklenen ve ortalama eğitim yılı) ve gelir (kişi başına düşen GSYH) boyutlarını esas alır.
HDIHDI ile aynı boyutların kullanıldığını teyit etmek gerekir.
2
Hesaplama mantığını analiz etme
Kadınlar için bir HDIHDI (HDIfHDI_f) ve erkekler için bir HDIHDI (HDImHDI_m) ayrı ayrı hesaplanır.
Cinsiyetler arası farkın nasıl somutlaştırıldığını anlamak içindir.
3
Nihai endeks değerine ulaşma
GDI=HDIkadınHDIerkekGDI = \frac{HDI_{kadın}}{HDI_{erkek}} formülü uygulanır.
GDI'nın bir oran endeksi (ratio) olduğu sonucuna varılır.

Anahtar Kavram

Toplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksi (GDIGDI), kadın ve erkekler arasındaki insani gelişme farklılıklarını HDIHDI boyutları üzerinden bir oran olarak sunar.

Daha Fazla Pratik

Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği Endeksi (GIIGII) ile GDI arasındaki boyut farklarını (özellikle üreme sağlığı ve işgücü piyasası) inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Toplumsal Cinsiyet Gelişim Endeksleri

Bu konudan daha fazla soru