Soru

Zorluk: Çok zorYeni Klasik İktisat ve Rasyonel Beklentiler

Yeni Klasik İktisat Okulu'nun rasyonel beklentiler varsayımı ve Y=Yn+α(PPe)Y = Y_n + \alpha(P - P^e) şeklinde ifade edilen Lucas Arz Fonksiyonu çerçevesinde; para otoritesinin enflasyonu düşürmek amacıyla ilan ettiği tam olarak inandırıcı (tam güvenilir) bir dezenflasyon politikasının makroekonomik etkilerine ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Beklenen fiyat düzeyi (PeP^e), gerçekleşen fiyat düzeyi (PP) ile eş anlı ve tam olarak uyum sağlayacağı için, hasıla düzeyi doğal seviyesinden (YnY_n) sapmaz ve dezenflasyon süreci işsizlik maliyeti yaratmadan gerçekleşir.Cevap
  2. B
    Beklentiler geçmiş enflasyon verilerine dayalı (uyarlayıcı) olarak şekillendiği için, bireylerin yeni politikayı algılaması zaman alır ve ekonomi Phillips eğrisi boyunca hareket ederek ciddi bir resesyona girer.
  3. C
    Politika kuralındaki değişim yapısal parametreleri etkilemeyeceği için, geçmiş dönem verileriyle tahmin edilen geleneksel ekonometrik modeller dezenflasyonun maliyetini doğru şekilde öngörür.
  4. D
    Paranın kısa dönemdeki yansızlığı gereği, ilan edilen politika rasyonel beklentiler altında dahi sadece nominal değişkenleri etkilerken; işsizlik oranı yapısal nedenlerle her zaman doğal düzeyinin üzerinde kalır.
  5. E
    Ücret ve fiyatların aşağı doğru yapışkan olması nedeniyle, beklentiler ne kadar rasyonel olursa olsun, dezenflasyon programı kısa dönemde toplam arz eğrisini kaydıramaz ve hasıla düşüşü kaçınılmaz olur.

Cevap

Rasyonel beklentiler ve tam inandırıcılık altında, beklenen fiyatların gerçekleşen fiyatlara anında uyum sağlaması sayesinde dezenflasyonun hasıla maliyeti yaratmadan (sıfır fedakarlık oranı ile) gerçekleşmesi mümkündür.
Yeni Klasik modelde, rasyonel beklentiler altında bireyler sistematik politika değişikliklerini (ilan edilen inandırıcı dezenflasyon gibi) öngörürler. Lucas Arz Fonksiyonuna göre, P=PeP = P^e olduğunda hasıla doğal düzeyinde kalır. Bu durum, enflasyon düşürülürken işsizlikte bir artış (hasıla kaybı) yaşanmayacağı anlamına gelir. Buna 'maliyetsiz dezenflasyon' veya 'politika etkisizliği önermesi'nin bir uygulaması denir.

Adım Adım Çözüm

1
Lucas Arz Fonksiyonunu analiz etme
Y=Yn+α(PPe)Y = Y_n + \alpha(P - P^e)
Hasılanın doğal düzeyden sapması için gerçekleşen fiyatın beklenen fiyattan farklı (sürpriz) olması gerekir.
2
Rasyonel Beklentiler ve İnandırıcılık etkisini uygulama
Politika tam inandırıcı ise PeP^e, ilan edilen yeni düşük enflasyon hedefine göre anında güncellenir.
Rasyonel birimler mevcut tüm bilgiyi (politika değişikliğini) kararlarına yansıtır.
3
Denklemdeki sapmayı kontrol etme
P=PeP = P^e olduğu için (PPe)=0(P - P^e) = 0 ve dolayısıyla Y=YnY = Y_n olur.
Sistematik ve beklenen politikalar reel değişkenler (hasıla, işsizlik) üzerinde etki yaratmaz.
4
Politika sonucunu yorumlama
Dezenflasyon süreci maliyetsiz (maliyetsiz dezenflasyon hipotezi) gerçekleşir.
Beklentilerdeki hızlı uyum, ekonominin Phillips eğrisi üzerinde sola kaymak yerine doğrudan alt noktaya inmesini sağlar.

Anahtar Kavram

Maliyetsiz Dezenflasyon (Costless Disinflation) ve Rasyonel Beklentiler
Bu soruyu puanla