Examkin

Soru

Zorluk: OrtaMaliye Politikasının Etkileri ve Çarpan Mekanizması

IS−LMIS-LM analizinin geçerli olduğu kapalı bir ekonomide; para talebinin gelire duyarlılığı (kk), para talebinin faize duyarlılığı (hh) ve yatırımların faize duyarlılığı (bb) parametrelerinin tamamı pozitif değerlere sahiptir. Bu ekonomide uygulanan genişletici bir maliye politikasının denge gelir düzeyi (YY) üzerinde yarattığı artışın, Basit Keynesyen Model'deki harcama çarpanı (11−c)(\frac{1}{1-c}) ile öngörülen gelir artışından daha düşük kalmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Artan gelir düzeyinin işlem amaçlı para talebini artırarak faiz oranlarını yükseltmesi ve bunun özel yatırım harcamalarını azaltmasıCevap
  2. B
    Para talebinin faiz oranına tam duyarlı olması nedeniyle ekonominin likidite tuzağında bulunması
  3. C
    Yatırımların faiz oranına tam duyarsız olması nedeniyle ISIS eğrisinin dikey bir konumda yer alması
  4. D
    Para talebinin gelir düzeyine duyarsız (k=0k=0) olması nedeniyle LMLM eğrisinin yatay bir konumda yer alması
  5. E
    Uygulanan vergi indirimlerinin harcanabilir geliri artırarak toplam tasarrufları denge düzeyine getirmesi

Cevap

Genişletici maliye politikası sonucunda artan gelir düzeyinin işlem amaçlı para talebini artırarak faiz oranlarını yükseltmesi ve bu durumun özel yatırım harcamalarını azaltması (Dışlama Etkisi).
Genişletici maliye politikası denge gelirini artırırken, işlem amaçlı para talebinin de artmasına yol açar. Para arzı sabitken, bu durum faiz oranlarını yükseltir. Yükselen faizler, ekonomideki özel yatırımları 'dışlayarak' (Crowding-out), gelirdeki nihai artışın Basit Keynesyen çarpanın öngördüğü düzeyin altında kalmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Maliye politikasının IS eğrisi üzerindeki etkisini belirle.
Genişletici maliye politikası (örneğin ΔG>0\Delta G > 0), ISIS eğrisini sağa doğru basit çarpan (11−c)(\frac{1}{1-c}) kadar kaydırır.
Hükümet harcamaları otonom harcamaların bir parçasıdır ve toplam talebi doğrudan artırır.
2
Artan gelirin para piyasasına etkisini analiz et.
Gelir (YY) arttığında, bireylerin işlem amaçlı para talebi (LL) artar.
Para talebi gelir düzeyinin pozitif bir fonksiyonudur (k>0k > 0).
3
Para piyasası dengesindeki değişimi gözlemle.
Para arzı sabitken artan para talebi, faiz oranlarının (ii) yükselmesine neden olur.
Para talebi fazlası, tahvil fiyatlarını düşürerek faiz oranlarını yukarı çeker.
4
Faiz artışının reel sektöre yansımasını değerlendir.
Yükselen faiz oranları, faize duyarlı (b>0b > 0) olan özel yatırım harcamalarını (II) azaltır.
Faiz oranları yatırımın maliyetidir; maliyet artınca yatırım talebi düşer (Dışlama Etkisi).
5
Nihai gelir düzeyini karşılaştır.
Yatırımlardaki azalış, gelirdeki ilk artışın bir kısmını törpüler; böylece YY'deki nihai artış, sadece harcama çarpanı ile hesaplanan artıştan daha küçük olur.
IS-LM çarpanı (γ)(\gamma), dışlama etkisi nedeniyle her zaman basit harcama çarpanından küçüktür.

Anahtar Kavram

Dışlama Etkisi (Crowding-out Effect)

İpuçları

1
Basit Keynesyen Model'de faiz oranları sabit varsayılırken, IS−LMIS-LM analizinde faizler değişkendir.
2
Gelir arttığında para piyasasında işlem amaçlı para talebinin ne yönde değişeceğini ve bunun faizlere etkisini düşünün.
3
Artan faizlerin özel sektör yatırımları üzerindeki etkisine 'dışlama etkisi' denir.

Daha Fazla Pratik

Para talebinin faize duyarlılığı (hh) azaldıkça maliye politikasının etkinliğinin ve dışlama etkisinin nasıl değişeceğini analiz ediniz.

Alternatif Yöntem

Cebirsel olarak IS−LMIS-LM çarpanı γ=hh(1−c)+bk\gamma = \frac{h}{h(1-c) + bk} formülüyle ifade edilir. Basit çarpan ise 11−c\frac{1}{1-c}'dir. b,k,h>0b, k, h > 0 olduğu sürece γ<11−c\gamma < \frac{1}{1-c} olduğu matematiksel olarak görülebilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Maliye Politikasının Etkileri ve Çarpan Mekanizması

Bu konudan daha fazla soru