Soru

Zorluk: ZorMilli Gelir Hesaplama Yöntemleri ve TÜİK Verileri

Türkiye'nin milli hesaplar sistemi ve TÜİK tarafından yayımlanan güncel veriler dikkate alındığında, üretim faktörlerinin mülkiyeti ve coğrafi sınır esaslı hesaplamalar arasındaki farkı belirleyen temel değişken ile bu değişkenin Türkiye ekonomisindeki genel seyri hakkında yapılan aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. Gayrisafi Milli Hasılaya (GSMHGSMH) ulaşmak için Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYHGSYH) değerine Dış Âlem Net Faktör Gelirleri (DANFGDANFG) eklenir; Türkiye'de genellikle dış âleme yapılan faktör ödemeleri, dış âlemden gelen faktör gelirlerinden fazla olduğu için GSYHGSYH, GSMHGSMH'den büyüktür.Cevap
  2. B
    Türkiye'de dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı yüksek olduğu için GSYHGSYH ile GSMHGSMH arasındaki temel fark vergi sisteminden kaynaklanmakta ve bu durum GSMHGSMH değerini her zaman GSYHGSYH değerinin üzerine çıkarmaktadır.
  3. C
    GSYHGSYH coğrafi sınırları, GSMHGSMH ise vatandaşlık bağını esas alır; Türkiye'de yurt dışındaki işçi gelirlerinin yurt içindeki yabancı sermaye kâr transferlerinden fazla olması nedeniyle her zaman GSMH>GSYHGSMH > GSYH ilişkisi görülür.
  4. D
    İki kavram arasındaki fark dış ticaret dengesi (net ihracat) ile belirlenir; Türkiye net ithalatçı bir ülke olduğu için GSYHGSYH verileri GSMHGSMH verilerine göre her zaman daha düşük seviyede hesaplanmaktadır.
  5. E
    TÜİK'in 2016 yılındaki metodolojik revizyonu sonrası üretim yöntemi terk edildiği için GSMHGSMH ve GSYHGSYH arasındaki farklar istatistiksel olarak anlamını yitirmiş ve tüm milli gelir büyüklükleri birbirine eşitlenmiştir.

Cevap

Gayrisafi Yurt İçi Hasıla ile Gayrisafi Milli Hasıla arasındaki temel fark Dış Âlem Net Faktör Gelirleridir ve Türkiye'de faktör giderlerinin daha fazla olması nedeniyle Gayrisafi Yurt İçi Hasıla daha büyüktür.
Milli gelir muhasebesinde GSMHGSMH, GSYHGSYH'ye Dış Âlem Net Faktör Gelirlerinin (DANFGDANFG) eklenmesiyle bulunur. Türkiye ekonomisi, dış tasarruflara ve yabancı sermayeye ihtiyaç duyan, net dış borç ödeyicisi bir ekonomi olduğu için dışarıya aktarılan kâr ve faiz ödemeleri, dışarıdan gelen gelirlerden fazladır. Bu durum DANFGDANFG'nin negatif çıkmasına ve dolayısıyla yurt içinde üretilen değerin (GSYHGSYH), vatandaşların elde ettiği gelirden (GSMHGSMH) daha büyük olmasına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Kavramsal ayrımı tanımlama
GSYHGSYH coğrafi sınırlar içindeki üretimi, GSMHGSMH ise ülke vatandaşlarının (yerleşiklerin) dünya genelindeki üretimini ifade eder.
İki büyüklük arasındaki farkın mülkiyet ve coğrafya farkından kaynaklandığını anlamak için.
2
Matematiksel ilişkiyi kurma
GSMH=GSYH+DANFGGSMH = GSYH + DANFG (DANFGDANFG = Dış Âlem Faktör Gelirleri - Dış Âlem Faktör Giderleri).
İki değişken arasındaki geçiş köprüsünü formülize etmek için.
3
Türkiye ekonomisi verilerine uygulama
Türkiye'de dış borç faiz ödemeleri ve yabancı sermaye kâr transferleri (faktör giderleri), yurt dışındaki yerleşiklerin gelirlerinden (faktör gelirleri) fazladır. Bu durumda DANFG<0DANFG < 0 olur.
Türkiye'nin net borçlu pozisyonunun milli gelir dengesine etkisini analiz etmek için.
4
Sonuç karşılaştırması
DANFGDANFG negatif olduğu için GSMH<GSYHGSMH < GSYH (veya GSYH>GSMHGSYH > GSMH) sonucuna ulaşılır.
Soru kökündeki doğru ilişkiyi tespit etmek için.

Anahtar Kavram

Milli Gelir Büyüklükleri Arasındaki İlişki (GSYHGSYH vs GSMHGSMH)

İpuçları

1
Gayrisafi Yurt İçi Hasıla ile Gayrisafi Milli Hasıla arasındaki temel farkı hatırlayın: Dış Âlem Net Faktör Gelirleri.
2
Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde dış borç faiz ödemeleri ve yabancı şirketlerin kâr transferleri genellikle yurt dışından gelen gelirlerden fazladır.
3
Eğer dışarıya ödediğimiz faktör gelirleri daha fazlaysa, sınırları içindeki üretimimiz (GSYHGSYH), bize kalan milli gelirimizden (GSMHGSMH) daha büyük olacaktır.

Daha Fazla Pratik

TÜİK'in 2016 revizyonu ile milli gelir hesaplamalarında 'sabit fiyatlar' yerine 'zincirlenmiş hacim endeksi'ne geçişinin büyüme oranları üzerindeki etkisini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla