Soru

Zorluk: Çok zorFaiz Oranlarının Vade Yapısı ve Verim Eğrisi

Bir ekonomide piyasa katılımcıları, kısa vadeli faiz oranlarının önümüzdeki 3 yıl boyunca enflasyonist baskılar nedeniyle kademeli olarak artacağını, ancak 5. yıldan itibaren ekonominin derin bir resesyona girmesiyle beraber faizlerin bugünkü seviyelerin de altına ineceğini öngörmektedir. Likidite Primi Teorisi varsayımları altında, vadenin artmasıyla beraber yatırımcıların talep ettiği risk priminin de (vade primi) pozitif ve artan bir eğilim sergilediği bilindiğine göre, bu ekonomideki verim eğrisinin (yield curve) muhtemel şekli ve arkasındaki temel dinamik hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Verim eğrisi başlangıçta pozitif eğimli olup ilerleyen vadelerde aşağı yönlü bir kırılma yaşayarak tümsek (humped) bir hal alır; çünkü kısa/orta vadeli faiz artışı ve vade primi etkisi, uzun vadedeki keskin düşüş beklentisiyle baskılanır.Cevap
  2. B
    Verim eğrisi sürekli yükselen (pozitif eğimli) bir seyir izler; çünkü likidite priminin vadenin bir fonksiyonu olarak artması, gelecekteki faiz düşüş beklentilerini her zaman telafi ederek eğrinin yönünü yukarıda tutar.
  3. C
    Verim eğrisi ters (negatif eğimli) bir yapıya bürünür; zira rasyonel beklentiler hipotezine göre uzun vadedeki resesyon ve düşük faiz öngörüsü, kısa vadedeki geçici artışları ve vade primini tamamen etkisiz kılar.
  4. D
    Verim eğrisi yatay (sıfır eğimli) kalır; çünkü kısa vadeli artış beklentisi ile uzun vadeli azalış beklentisinin ortalaması, artan vade primiyle toplandığında matematiksel olarak bugünkü faiz oranına eşitlenir.
  5. E
    Verim eğrisi piyasada oluşan derin belirsizlik nedeniyle kesikli bir yapı sergiler; zira Piyasa Bölünmüşlüğü Teorisi uyarınca kısa ve uzun vadeli fon arz-talebi arasında hiçbir ilişki kurulamayacağından tek bir eğri formu oluşamaz.

Cevap

Verim eğrisi başlangıçta pozitif eğimli olup ilerleyen vadelerde aşağı yönlü bir kırılma yaşayarak tümsek (humped) bir hal alır.
Verim eğrisinin tümsek (humped) yapısı, piyasanın yakın gelecekte faiz artışları beklediği ancak uzun vadede ciddi bir ekonomik yavaşlama ve buna bağlı faiz indirimleri öngördüğü durumlarda ortaya çıkar. Likidite Primi Teorisi'ne göre, kısa vadedeki faiz artış beklentilerine eklenen vade primi eğriyi başlangıçta dikleştirirken, uzun vadede beklenen faiz düşüşleri vade priminin pozitif etkisini sıfırlayıp altına çekerek eğrinin aşağı yönlü bükülmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Likidite Primi Teorisi (LPT) formülünü analiz etme
int=it+it+1e+...+it+n1en+lnti_{nt} = \frac{i_t + i^e_{t+1} + ... + i^e_{t+n-1}}{n} + l_{nt}
Vadesine nn dönem kalan bir tahvilin faizinin (inti_{nt}), beklenen kısa vadeli faizlerin ortalaması ve vade priminin (lntl_{nt}) toplamı olduğunu anlamak için.
2
Kısa ve orta vadeli beklentileri değerlendirme
Kısa vadede iei^e artışı + lntl_{nt} artışı \rightarrow inti_{nt} yükselir.
İlk 3 yıldaki faiz artış beklentisi ve pozitif vade primi eğrinin başlangıçta yukarı yönlü (pozitif eğimli) olmasını sağlar.
3
Uzun vadeli resesyon beklentisini değerlendirme
Uzun vadede beklenen iei^e değerlerinin hızla düşmesi, vadelere yayılan ortalamayı aşağı çeker.
5. yıldan itibaren beklenen keskin düşüş, formüldeki pay kısmını küçülterek vade priminin sağladığı artışın önüne geçer.
4
Eğrinin nihai şeklini belirleme
Başlangıçta yükselen, zirve yaptıktan sonra uzun vadede düşen 'tümsek' (humped) yapı.
Kısa vadedeki pozitif dinamiklerin uzun vadedeki negatif beklentilerle birleşmesi sonucu verim eğrisi bükülme yaşar.

Anahtar Kavram

Likidite Primi Teorisi ve Beklentilerin Verim Eğrisi Şekli Üzerindeki Etkisi

Daha Fazla Pratik

Likidite Primi Teorisi çerçevesinde 'yatay' bir verim eğrisinin gelecekteki kısa vadeli faiz oranları hakkında ne tür bir sinyal verdiğini (faizlerin düşeceği beklentisi) inceleyen soruları çözebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Beklentiler Hipotezi'ni (EH) baz alıp üzerine her vade için artan bir pozitif değer (prim) ekleyerek görselleştirme yapmak, eğrinin neden EH'den daha yukarıda ama yine de EH ile aynı 'bükülme' yönünde olduğunu anlamaya yardımcı olur.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla