Bir ekonomide, hanehalkı tüketim sepetinde yer almayan ancak tamamı ülke sınırları içerisinde üretilen sanayi tipi iş makinelerinin fiyatlarında %25 oranında bir artış yaşanmıştır. Bu durumun ekonomideki fiyat endeksleri üzerindeki etkisiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- GSYH deflatörü yükselirken TÜFE değişmez.Cevap
- BHem TÜFE hem de GSYH deflatörü aynı oranda artış gösterir.
- CTÜFE yükselirken GSYH deflatörü sabit kalır.
- DYatırım malları nihai mal sayılmadığı için her iki endeks de bu artıştan etkilenmez.
- EGSYH deflatörü sadece hanehalkı tüketim harcamalarını kapsadığı için değişmez, sadece TÜFE artar.
Cevap
Yerli üretim olan ancak tüketim sepetinde bulunmayan yatırım mallarındaki fiyat artışı durumunda GSYH deflatörü yükselirken TÜFE değişmez.
GSYH deflatörü, ekonomide üretilen tüm nihai malları (tüketim, yatırım, kamu harcamaları) kapsayan bir endekstir. Sanayi tipi iş makineleri yerli üretim birer yatırım malı olduğu için bu mallardaki fiyat artışı GSYH deflatörünü yükseltir. Ancak bu makineler hanehalkının günlük tüketim sepetinde yer almadığı için TÜFE üzerinde bir etkisi olmaz.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
TÜFE ve GSYH deflatörü arasındaki kapsam farkı (Tüketim sepeti vs. Yurtiçi üretim)
İpuçları
1
TÜFE'nin sadece hanehalkı tarafından satın alınan malları kapsadığını hatırlayın.
2
GSYH deflatörünün kapsamını düşünün: Yerli üretim olan her şey (tüketim + yatırım + kamu + ihracat) bu endekse dahil midir?
3
İş makineleri birer yatırım malıdır. Yatırım malları hanehalkı sepetinde mi yoksa GSYH'nin üretim bileşenlerinde mi yer alır?
Daha Fazla Pratik
İthal edilen bir tüketim malının fiyatı artsaydı, her iki endeks nasıl etkilenirdi sorusunu düşünerek kapsam farkını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s