Vilfredo Pareto, Neoklasik iktisat geleneğinde fayda kavramını sübjektif bir 'arzu edilebilirlik' () olarak yeniden tanımlayarak, faydanın ölçülebilirliğine dair 'ordinalist' bir yaklaşım geliştirmiştir. Pareto'nun bu yöntemsel tercihi ile şekillenen refah analizi göz önüne alındığında, 'Pareto Optimumu' kriterinin kardinalist (sayısal) refah yaklaşımlarından ayrıldığı temel nokta aşağıdakilerden hangisidir?
- ARefahın, toplumdaki tüm bireylerin elde ettiği toplam faydanın ( cinsinden) maksimize edilmesiyle ölçülebileceğini savunması
- Bireyler arası fayda karşılaştırması yapma gerekliliğini dışlayarak, refah değişimlerini sadece bireylerin kendi tercih sıralamaları üzerinden ve kimsenin durumunun kötüleşmemesi şartıyla tanımlamasıCevap
- CAzalan marjinal fayda ilkesine dayanarak, gelirin zenginden fakire transfer edilmesinin toplumsal refahı her durumda artıracağını iddia etmesi
- DTüketici tercihlerinin sadece sıralanamayacağını, aynı zamanda tercihler arasındaki farkın şiddetinin de sayısal olarak ifade edilebileceğini varsayması
- EAlfred Marshall'ın kısmi denge analizini temel alarak, tüketici ve üretici rantlarının toplamının en yüksek olduğu noktayı sosyal optimum olarak belirlemesi
Cevap
Pareto Optimumu kriterinin temel özelliği, bireyler arası fayda karşılaştırması yapma gerekliliğini dışlayarak refah değişimlerini bireysel tercih sıralamaları üzerinden tanımlamasıdır.
Doğru seçenek, Pareto'nun refah analizindeki en özgün katkısını açıklar. Pareto öncesi kardinalist iktisatçılar (Pigou, Bentham vb.), refahı bireysel faydaların toplamı olarak görürlerdi. Bu durum, 'A kişisinin kaybettiği 5 birim fayda, B kişisinin kazandığı 10 birim faydadan azdır, o halde refah artmıştır' gibi bilimsel olmayan bireyler arası karşılaştırmalara yol açıyordu. Pareto, faydanın sadece sıralanabileceğini (ordinal) savunarak, kimsenin durumu kötüleşmeden en az bir kişinin durumunun iyileştiği durumları 'refah artışı' (Pareto İyileştirmesi) olarak tanımlamış ve bu sayede kıyaslama zorunluluğunu ortadan kaldırmıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Pareto Kriteri ve Bireyler Arası Fayda Karşılaştırmasının Reddi
İpuçları
1
Pareto'nun 'ordinal' (sıralamalı) fayda yaklaşımı, faydanın 'util' gibi birimlerle ölçülemediği varsayımına dayanır.
2
Bireylerin mutluluklarını birbirleriyle toplayamıyorsak veya kıyaslayamıyorsak, refahın arttığını nasıl anlayabiliriz?
3
Pareto İyileştirmesi, kimsenin durumunu bozmadan en az bir kişiyi daha iyi hale getirmektir; bu tanım bireyler arası karşılaştırma yapmayı gerektirmez.
Daha Fazla Pratik
Pareto Optimumu noktalarının birleşimiyle elde edilen ve Edgeworth Kutu Diyagramı'nda gösterilen 'Sözleşme Eğrisi' (Contract Curve) kavramını inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s