Examkin

Soru

Zorluk: ZorRomer (Ar-Ge ve Dışsallıklar) Modeli

Paul Romer’in 1990 yılında geliştirdiği "Endojen Teknolojik Değişim" (Ar-Ge) modelinde; yeni fikirlerin, tasarımların ve teknolojik bilginin üretim sürecindeki niteliği ile piyasa dengesi arasındaki ilişki düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Fikirlerin rakip olmayan (non-rival) doğası toplam üretimde ölçeğe göre artan getiriye yol açarken, bu fikirlerin patentler yoluyla kısmen dışlanabilir (excludable) kılınması, Ar-Ge maliyetlerinin karşılanması için tekelci rekabet yapısını zorunlu kılar.Cevap
  2. B
    Teknolojik bilgi tam kamusal mal (hem rakip olmayan hem de dışlanamayan) niteliği taşıdığı için, Ar-Ge faaliyetleri sadece tam rekabet piyasası koşullarında ve devlet sübvansiyonları ile sürdürülebilir.
  3. C
    Nihai mal üretim fonksiyonu; fiziksel sermaye (KK) ve emek (LL) girdilerine göre ölçeğe göre artan getiri sergilediği için, ekonomide teknolojik gelişme olmasa dahi kişi başına hasıla sürekli artar.
  4. D
    Modelde teknolojik ilerleme tamamen dışsal (eksojen) bir süreç olarak kabul edildiği için, büyüme hızı sadece tasarruf oranındaki ve nüfus artış hızındaki değişimlere bağlı olarak belirlenir.
  5. E
    Fikirler rakip (rival) mallar kategorisinde olduğu için, bir firmanın kullandığı teknolojik tasarımın başka bir firma tarafından aynı anda kullanılması imkansızdır ve bu durum azalan verimler yasasını tetikler.

Cevap

Fikirlerin rakip olmayan doğası ile patentler sayesinde sağlanan kısmi dışlanabilirlik, tekelci rekabet piyasasının oluşmasına ve içsel büyümenin sürdürülmesine imkan tanır.
Romer modelinin temel paradigması; bilginin rakip olmama (non-rivalry) özelliği sayesinde ekonomide ölçeğe göre artan getirilerin (IRS) ortaya çıkması, ancak bu bilginin patent sistemleri ile dışlanabilir (excludable) hale getirilerek firmalara Ar-Ge yatırımlarını finanse edecek tekelci kârların sağlanmasıdır. Bu durum, içsel büyüme literatüründe tam rekabet varsayımının neden terk edildiğini açıklar.

Adım Adım Çözüm

1
Bilginin (Fikirlerin) Nitelik Analizi
Fikirler 'rakip olmayan' (non-rival) niteliktedir.
Bir tasarımın (örneğin bir yazılım kodu veya formül) aynı anda sınırsız sayıda birim tarafından kullanılabilmesi, bilginin fiziksel sermayeden temel farkıdır.
2
Ölçeğe Göre Getiri İlişkisi
Toplam üretim fonksiyonu A,KA, K ve LL girdilerine göre ölçeğe göre artan getiri (IRS) sergiler.
Üretim fonksiyonu Y=F(A,K,L)Y = F(A, K, L) şeklinde düşünüldüğünde, KK ve LL iki katına çıkarılırsa YY de iki katına çıkar (CRS). Ancak bilgi (AA) de iki katına çıkarılırsa, hasıla iki katından fazla artar.
3
Piyasa Yapısının Belirlenmesi
Tam rekabet yerine tekelci rekabet piyasası gereklidir.
Fikir üretmenin marjinal maliyeti sıfıra yakındır. Tam rekabette fiyat marjinal maliyete eşit olacağından (P=MCP=MC), firmalar Ar-Ge için yaptıkları sabit maliyetleri karşılayamazlar. Patentler aracılığıyla sağlanan 'dışlanabilirlik', firmalara fiyat belirleme gücü verir.

Anahtar Kavram

Romer Ar-Ge Modelinde Bilginin Non-Rival Doğası ve Tekelci Rekabet

İpuçları

1
Fikirlerin (bilginin) bir elma veya makine gibi fiziksel mallardan farkını, yani aynı anda birden fazla kişi tarafından kullanılabilirliğini düşünün.
2
Eğer Ar-Ge yapan bir firma, bulduğu yeni tasarımı kimsenin kullanmasını engelleyemeseydi (dışlayamasaydı), bu araştırmayı yapmak için harcadığı sabit maliyetleri nasıl çıkarırdı?
3
Romer modelinde bilginin kopyalanma maliyetinin (MC) sıfıra yakın olması, tam rekabet piyasasının (P=MCP=MC) neden Ar-Ge teşviklerini karşılayamayacağını açıklar.

Daha Fazla Pratik

Romer modelinde Ar-Ge sektöründe çalışan işçi sayısının (LAL_A) artmasının uzun dönemli büyüme hızı üzerindeki 'ölçek etkisini' (scale effect) inceleyen soruları çözebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Romer (Ar-Ge ve Dışsallıklar) Modeli

Bu konudan daha fazla soru