Soru

Zorluk: OrtaMerkantilizm

Merkantilist iktisadi düşünce sisteminde dış ticaretin temel amacı ülkeye değerli maden girişini maksimize etmektir. Bu amaca ulaşmak ve aynı zamanda yerli sanayinin gelişimini desteklemek için devletin hammadde ve mamul mal ticaretine yönelik uyguladığı politikalar hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yerli üreticilerin girdi maliyetlerini düşürmek amacıyla hammadde ithalatı kısıtlanırken, mamul mal ihracatı serbest piyasa koşullarına bırakılmıştır.
  2. B
    Değerli maden çıkışını tamamen durdurmak amacıyla, sanayi üretimi için gerekli olan hammaddeler de dahil olmak üzere her türlü ithalat yasaklanmıştır.
  3. Yerli istihdamı artırmak ve katma değer yaratmak amacıyla mamul mal ihracatı teşvik edilmiş, hammadde ihracatı ise sınırlandırılmıştır.Cevap
  4. D
    Karşılaştırmalı üstünlükler prensibi gereği, ülkenin daha düşük maliyetle ürettiği tarımsal hammaddelerin ihracatına ve mamul mal ithalatına öncelik verilmiştir.
  5. E
    Dış ticaretin pozitif toplamlı bir oyun olduğu varsayımıyla, ithalat üzerindeki gümrük vergileri hammadde arzını artırmak için tamamen kaldırılmıştır.

Cevap

Yerli istihdamı artırmak ve katma değer yaratmak amacıyla mamul mal ihracatının teşvik edilmesi, hammadde ihracatının ise sınırlandırılması Merkantilist dış ticaret politikasının temel özelliğidir.
Doğru yanıt olan seçenek, Merkantilizmin 'nitelikli' veya 'olgun' dönemindeki dış ticaret mantığını yansıtır. Bu düşünceye göre zenginlik sadece altın biriktirmek değil, aynı zamanda yerli sanayiyi geliştirerek istihdam yaratmaktır. Bu nedenle, ülke içinde işlenerek katma değer yaratabilecek hammaddelerin dışarıya satılması (ihracatı) yasaklanmış; buna karşılık, dışarıya daha yüksek fiyattan satılabilecek işlenmiş (mamul) malların ihracatı devlet eliyle desteklenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Merkantilist sistemin temel amacını belirle.
Amaç, dış ticaret fazlası vererek ülkedeki altın ve gümüş stokunu (zenginliği) artırmaktır.
Değerli maden stoku ulusal gücün ve refahın temel göstergesi olarak kabul edilir.
2
Dış ticaretin içeriğini (kompozisyonunu) analiz et.
İhracatın mamul mal ağırlıklı olması, ithalatın ise sadece zorunlu hammaddelerle sınırlı kalması gerekir.
Mamul mal ihracatı, hammadde ihracatına göre daha fazla katma değer ve istihdam yaratır; hammadde ithalatı ise yerli üretimi destekler.
3
Devlet müdahalesinin yönünü değerlendir.
Devlet, yerli sanayiyi korumak için mamul mal ithalatına gümrük koyarken, hammadde ihracatını yasaklar ve mamul mal ihracatına sübvansiyon verir.
Serbest ticaret yerine korumacı bir ticaret yapısı (müdahalecilik) zenginlik birikimi için şarttır.

Anahtar Kavram

Merkantilist dış ticaret politikası ve korumacılık

İpuçları

1
Merkantilistlerin 'zenginlik' anlayışını ve altın biriktirme hedefini düşünün.
2
Devletin hammaddeyi ülke içinde tutup işlenmiş mal olarak satmasının istihdam ve kâr üzerindeki etkisini değerlendirin.
3
Merkantilistler sanayileşmeyi (manifaktür) desteklemek için hammadde ihracatını neden yasaklamış olabilirler?

Daha Fazla Pratik

Merkantilizmden Klasik Okula geçişte David Hume'un 'Fiyat-Para Akım Mekanizması' eleştirisini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla